maandag 26 december 2016

Dictee maandag 26 dec 2016 (2): dictee Oefendictee december 2016 (16) [1038]

Dictee - dictees [1038]

Oefendictee december 2016 (15) [ongecorrigeerd; gemelde fouten worden in kleur gecorrigeerd!]

1. Wij hebben gemantelzorgd. Dat is te koop in een Franse boetiek. Skrakipoku (VD ook: skratjie pokoe) is traditionele creools-Surinaamse zang begeleid door drums, voorloper van kaseko. Als tussenwerpsel gebruik je 'slaapwel'. Slapen gaan duidt het slapengaan aan. Het werkwoord slijzen komt van 'to slice'. Die slokop woont in een kruip-in. Jazeker: 's mans vrouw was heel wat mans. 's Morgens vroeg realiseerde ik me al: morgenvroeg begint de grote dag. GB heeft als variant ook nog smörrebröd. Na sms'en en sms-seks komt soms de sm-seks. Het Antilliaans dagblad berichtte over de status van sms-loten. Snabbelen is snateren of tateren, schnabbelen is bijklussen. Wat koop je zoal in een Papiamentse snèkbar? Socializen doe je op congressen en recepties. Een sogger sogt of heeft gesogd. Zijn soja-eiwitten wel gezond? Koop je op een solden solden? De strabante kerel reed in een Trabantje. Is bij het stretchen een stretchjurkje handig? Mag ik er stroganoffsaus bij?

 2. Ze voegde hem suave [uu] woordjes toe. Kijk zo'n stuudje nou toch! Soedah, in het Nederlands schrijf je gewoon 'Sudanees', maar wel 'soedanrood' (GB). Het was een Engelse successtory. Bij een buitenkansje roept een Spanjaard 'suerte'. Die corpspik was een fervent stuffgebruiker. Bij 'bejaarde' en 'oudere' is er sprake van (vrijwel) synonymie. De sukwa is een plant uit de meloenfamilie. Een sula [SR] is een stroomversnelling of waterval. Zij bewoont een
super-de-luxe woning. Een superrhib is een super rigid hull inflatable boat (een rhib is een kleine, wendbare en snelle motorboot). Hij bestelde twee syrahs, zij een syrahtje. Is dat survivallen niet zwaar? Wat vroeger de BIC-code was, is nu de SWIFT-code. De aankoop van die swaths, is daarbij wel een SWOT-analyse toegepast. Wist je dat soloslim [BE] groot slem (grand slam) was? Een sopi is sterkedrank of een borrel. Een sopropo is een bittere komkommer. Spang is spannend, aantrekkelijk. Zijn sprokenverzameling is groot. De srefidensi [SR] is de onafhankelijkheid. Een stacker is een vetverbrander.


 3. De SSS-eilanden zijn Sint Maarten, Sint Eustatius en Saba. De stadiëring onderzoekt tumoren. Ik hou niet van die stadse fratsen. In een staminee moet je wel stamina hebben. Hoe schrijf je in het Standaardnederlands 'stand-by'? Handig: een opa's sta-opstoel. De preses was praeter propter praesens absens. Een stère (wisse) is een kubieke meter, een stèle (ook: stele) zit centraal in een plant. Wat ruist daar door het steppegras? Een stielman [BE] is een vakman. Op Stille Zaterdag kon je daar een speld horen vallen. De stobá is op de Antillen een stoofschotel. Een stonfutu is een steunpilaar. Bij een stop-motion wordt een film beeld voor beeld opgenomen. Een stop-over is in de luchtvaart een kortstondige onderbreking van een lange reis. Een scrabbelaar scrabbelt, speelt scrabble. Synovia is gewrichtssmeer, synovitis is gewrichtsvliesontsteking. Maar swijlen(s) was het kwaad al geschied. Swietslaan is zwiertslaan oftewel bluffen. Heb je die swietendrank al geprobeerd?

4. De blinde geleidehond was van geen nut meer voor zijn baasje. Wat voor een taalvorser een abc'tje is, is voor een algebraïschevergelijkingenoplosser een xyz'je. Wat heb jij mooie voet- en handschoenen! Doet hij nu aan tae-bo of aan tai chi? Een tambú (VD: tambu) is een bepaalde eenvellige trom. Is een teach-out net zoiets als een teach-in? Ze bieden [BE] tegeneen op. Er staat nu inderdaad een tekoopbord. Deze beschaving zou ten onder gaan. Een tweep is een twitteraar. Met dit twill wordt keper bedoeld. Tyapar is taugé. Tyuku's zijn steekpenningen. Een tyuri is [SR] een zuigend of smakkend geluid dat afkeuring of verachting uitdrukt. Met tgov. wordt tegenover afgekort. Texen is een verkorting van latexen.

5. Op de tafelen der Wet staan de tien geboden, de decaloog. Een titi zal wel een aap zijn. Het duurde tijdenlang, seconde-, minuten- en zelfs wel urenlang. Een toyboy is een speeltje voor een ouder man of vrouw. Een tomboy is een jongensmeisje. Ik heb me er tot-en-met in verdiept. Ik wou het daarbij tout court maar bij laten. Wat hield die Toescheidingsovereenkomst in? Met tomtom wordt ook zeker voedsel aangeduid. De tone of voice verwijst naar een spreek- of schrijfstijl. Hoe ziet een tonkaboom (en -boon) eruit? Is die tracé-info al vrijgegeven? Transcultureel is overgaan naar een andere cultuur (denk aan acupunctuur). De tweelingbroer en -zus waren ook sterrenwichelaarachtig heuse Tweelingen. Tweaken doet iets met hard- en software. Een tukunari is een pauwoogbaars. Een tumba is een dans. Zelfs Turken kun je turken. Het lijkt erop dat een trùk op de Antillen een verkoopwagen voor voedsel is. Zo is een trùk'i pan een soort van mobiel restaurantje.