donderdag 9 maart 2017

Dictee donderdag 09 maart 2017 (1): dictee Oefendictee (oud) nummer 739 [1077]

Dictee - dictees [1077]

Wat er al niet in één zo'n oud oefendictee (nummer 739) zit ...
Binnenkort al die 856 oefendictees beschikbaar in 1 bestand (2401 A4'tjes) en geheel bijgewerkt [huidige spelling] én met de nodige uitleg ...

1. Hij is vast vooruitgelopen. Je moet niet op de zaken vooruitlopen. Het huis staat niet meer te koop. Zouden ze er niet (meer) af willen? Astrakin is een zeker cloqué dubbelweefsel. Echt een prachtvink, die hoogrode astrilde! Rode bordeaux heeft een astringence. Een astroïde heeft niets met de asteroïdengordel van doen. Hoe groot is de AE, de astronomische eenheid? A suo arbitrio: naar eigen inzicht. Mijn aanbod is slechts geldig as we speak. Het plein-air heeft toch wel zo zijn charme. A teneris (annis): van kindsbeen af (denk aan tiener of teenager). Een atheroom is een onderhuids gezwel (een wen). Atheromatose (atherosclerose, arteriosclerose) is aderverkalking. Athymie is ontbreken van de thymus, de zwezerik. Bij de oude Grieken was atimie eerloosheid. De berberherten graasden onder de atlasceders.

2. Bespreek de verschillen in aard- en Marsatmosfeer, met name wat de dampkringdruk in (hecto)pascal betreft. Ik koop dat atomizertje. Een atoomstraal is een covalentstraal of een vanderwaalsstraal. Hij begon à tort et à travers wild om zich heen te slaan. Die slag moet je à tout hasard binnenhalen. Is vermaak een panacee voor atra cura (duistere zorgen)? Atropine is een racemaat van hyosciamine. Is een hospice (niet: hospies) een atrium mortis? Hij deed van zijn attachement, zijn genegenheid blijken, via een attachment bij de e-mail. Geeft een leuk geluid: attacher le grelot ((de kat) de bel aanbinden). In Attica vind je behoorlijk wat attica's. Droeg Attila de Hun een attila? Zij is een brekebeen, drop-out, ratee, loser, au banquet de la vie, infortuné convive: rampzalige gast aan de dis van het leven. Ik ben au bout de mon latin. Het menselijk geslacht: audax Japeti genus (eigenlijk: Prometheus).

3. Kun je met deze audio-installatie audio-opnamen maken? Waarom staat er in een dictee altijd 'tv- en filmbeelden' en niet 'film- en tv-beelden'? Met de aufklärung wordt de verlichting (niet van de fiets) bedoeld. Dit drukwerk is in augustijn gezet. Dat stamt nog uit het augusteïsche tijdperk. De clown gedroeg zich als een domme august. Heden verscheen voor mij … au naturel … De ploeg presteerde matig: het was aurea mediocritas (de gulden middenmaat). De aureus was vijfentwintig denarii waard. De denarius is een Oud-Romeinse (GB) zilvermunt, die zelf weer tien asses of assen waard was (enkelvoud as, kleine koperen munt). De auri sacra fames (vervloekte honger naar goud) heeft veel kapotgemaakt. De aurora australis (zuiderlicht) en (de aurora) borealis (noorderlicht) kun je niet terzelfder tijd (tezelfdertijd) zien. Die schilder werkt aus der Tiefe seines Bewusstseins: uit de diepte van zijn bewustzijn.

4. 'Trouwer' lijkt me een typisch Vlaams woord. Een autarchie garandeert geen autarkie, zelfvoorzienende economie. De ASS is de autismespectrumstoornis (lijders eraan hebben soms een autipas). Die groep omvat ook asperger en PDD-NOS. Wonen alle Azeri's in Azerbeidzjan? Het devies van een nu-of-nooitmoeder, een nonmoeder, is: aut nunc, aut nunquam (nunc aut nunquam; ook: aut omnia, aut nihil – nu of nooit). Ook de autoadministratie moet je zelf doen. Als je in de auto belt (niet handsfree), komt je auto licht op de autobelt terecht, en jijzelf … Wat mag een autocefale kerk wel zijn? Wat houdt autocorrectie in voor een tekstverwerker en voor een chauffeur? Een molenvliegtuig heet nog niet zo lang autogyro: je kunt die beslist wel per giro betalen. Gyromantie is waarzeggerij uit magische cirkels.

5. De postcheque-en-girodienst is achterhaald (de Bankgirocentrale nog steeds niet). De Giro is de Ronde van Italië. Het woord 'vijflettergrepig' is vijflettergrepig (een autologie dus). Een girolle schaaft kaas. 'Grijs' is in 'grijs bestaat uit vier of vijf letters' een autoniem. De Europese kolen-en-staalgemeenschap (EGKS: Europese Gemeenschap voor Kolen en Staal) had een Hoge Autoriteit. Hijzelf (de meester) heeft het gezegd: autos epha. Zij is au vif [sprekend] haar moeder. De rechter concludeerde tot avas [afwezigheid van alle schuld]. Die ruzie leidde a verbis ad verbera [van woorden tot klappen, handtastelijkheden]. De avicultuur is de vogelteelt. De binnenhof, binnenplaats, van een grote moskee is een avlu. Is dit avodiré [een tropische houtsoort] voor deze timmerklus geschikt? We zullen de dicteespelregels à vol d'oiseau [in vogelvlucht] doornemen.

6. De ixia is de Engelse zwaardlelie of avondbloem. Een curfew is een avondklok. In de avonduren vinden de meeste avonturen plaats. Deze wet is behept met de avondroodclausule. Een avoué is een procureur. At your service (Fortuyn): à vos ordres. Awoert, boe! Het AWACS is het airborne warning and control system. Koranverzen zijn aya's. De ayahuasca [aa-jaa-wahs-kaa] is een Zuid-Amerikaans geestverruimend plantenbrouwsel. Hij is een echte azijnzeiker. Een azmari is een Ethiopische griot. Hiervoor is azobéhout het geschiktst. Geloof je het zelf? Dat zal Jaapje heten. Met '*jab*': cijfersjabloon, hallelujabrigade (Leger des Heils, heilsleger, LdH), hidjab (hoofdbedekking moslimvrouwen), jab (punch), jabiroe (ooievaar), jabotje (geplooide strook), ouijabord (communicatie met geesten), sjabbesgoj (sabbatsknecht) en sjabrak ((rijkversierd) paardendekkleed).

7. Verder nog: Tisja Beav (joods: verwoesting van de tempel) en tjabé (lange Spaanse peper, lombok). Is de Wilde Jacht is nog steeds gaande? De meeste jachthonden zie je onder de noordelijke hemel, de Jachthonden eraan. Een jack-up rust op jackets. Een jagamohan is de voorhal van een hindoetempel. Het Tweede Jagers is een legerafdeling. Het Gardebataljon Jagers bestaat uit voltigeurs, jagers. We nemen nog een jajempie. Een jabroer doet niets anders dan jaknikken. Een jakobstang [uitspraak!] is een klaas [houten nijptang; vandaar houten, stijve klaas? Ook: stijve harmen]. Hoe ziet de jalappenplant eruit? Een griot is een volksverteller (jali), een griotje een gesuikerd zout dropje en een griotte een zure kers (morel). In Duitsland en België kan men een jamaicacoalitie vormen, in Nederland een cuba-librecoalitie. Bij een jammerorkest horen jammerzang, jammertonen, een jammerhout, een jammerkast en een jammerplank.

8. In de Indonesische cultuur kent men de rubbertijd (jam karet). O, wat lekker is dat: jammie, njamnjam, mjammie, mjam. En wat gaat Janneman drinken? Een janpotage is een jean potage (hansworst). De jansky (Jy) is de eenheid van radiostraling. De vergadering vond januis clausis (met gesloten deuren) plaats. Wat is die sukkel een
jan-van-mijn-gat, zeg. De vertaling van 'yuppie' is 'jappie'. Onze sergeant is naar kapitein Jas gegaan. De Jasmijnrevolutie begon in december 2010. Wat is dit vies, zeg: jasses marante. Een jatmous houdt zich bezig met jatmouzen. In javanais zit crème au beurre. De javamens is de pithecanthropus erectus. Een javaantje is een koekje, een javaan een soort van gestaarte aap. Het was een jazzy bedoening: op het jazzfestival waren er tig jazzers en nog meer jazza's. Jejuna zijn nuchtere darmen.


9. Ik erger me het je-ne-sais-quoi, het ik-weet-niet-wat. De wereld gaat aan je-m'en-foutisme ten onder. Dat moet wel over filosofie gaan: jenseits von Gut und Böse. Een jerichoroos is een roos van Jericho. Zij vrijt altijd double Dutch. Zoeken op '*dutch*': Dutchbat (Dutch Battalion), Dutch courage (jenevermoed), Dutch Mountains (schertsend), Flying Dutchman (de Vliegende Hollander), DTC (Dutch Treasury certificate, uitgegeven door de DNB), Dunglish (Nederengels), hollanditis (Hollandse ziekte, Dutch disease) en de knickerbocker. Jeux de mots zijn woordspelingen. Het wordfeuden (VD ook: wordfeuten) is een jeu d'esprit. Een stayokay is een jeugdherberg (JH). Is hij echt bij de Jeugdzorg geweest? Dat verbaast me. Spreekwoord: jeuk leert klauwen en armoede leert huishouwen. Antwerpen is het Jeruzalem van het Noorden.

10. Wie vormden oorspronkelijk de jeunesse dorée? Ze lijdt aan je-weet-wel. De jezuïeten hebben vaak jezuïtische streken, al vormen ze dan de Sociëteit van Jezus (S.J., Societas Jesu). Wat een bende, jezus-maria-jozef! Pas op voor de jidden. Een jihadganger gaat meedoen aan de kleine jihad. Jinxen is onheil over iemand afroepen. Kijken jullie weleens JIMtv? Hij heeft een halftime job (halftimejob), is toch zo arm als Job en is morgen de jarige job (als hij niet toevallig Job heet …). Een werkstudent is een jobist (jobstudent). Wat ben jij een onnozele jochem, een jocrisse. Op 1 april zijn dingen joci causa. Hij droeg jodhpurs. Joehoe, hallo, ben ik in beeld?