vrijdag 16 oktober 2015

Dictee vrijdag 16 okt 2015 (2): dictee Presentatie GB (1) [751]

Dictee - dictees [751] 

Presentatie GB (1)

Vandaag, niet helemaal toevallig in de Week van het Nederlands, presenteren we Het Groene Boekje 2015. Net als in voorgaande edities bevat het boekje een overzicht van de Nederlandse spellingregels, de zogeheten Leidraad, en een woordenlijst. Als extra service is er achterin het boekje een aantal adviezen opgenomen over zaken waar geen spellingregels voor zijn of die in een woordenlijst niet gemakkelijk zijn op te nemen, zoals wanneer je erop aan elkaar schrijft of in twee losse woorden. Verder zijn er enkele lijstjes toegevoegd die de echte spellingfanaten waarschijnlijk heel leuk zullen vinden, namelijk lijstjes van bijvoorbeeld woorden met een dubbel meervoud (gemeenten/gemeentes), woorden zonder tussen-n (ruggespraak, takkeweer) en woordcombinaties met een versteende naamvalsuitgang (in genen dele, te allen tijde).

De woordenlijst van het nieuwe Groene Boekje bevat 52.000 trefwoorden en met de verbogen en vervoegde vormen daarvan erbij geeft het Boekje informatie over ruim 134.000 woorden. Dit zijn de woorden waarvan is gebleken dat ze voor de gebruikers de meeste spelproblemen opleveren. Ze zijn trouwens gekozen door de taalgebruikers zelf die ze de afgelopen jaren op woordenlijst.org – soms tevergeefs – opzochten en ons via bestanden waarin alle zoekacties geregistreerd worden, de zogeheten logfiles, de informatie leverden om deze selectie te kunnen maken.

Uit de logfiles kwamen niet alleen de meest gezochte woorden naar boven die al in het Groene Boekje stonden, maar ook de nieuwe woorden waarvoor men – op dat moment nog – tevergeefs op woordenlijst.org keek. Zo zijn er maar liefst 10.000 woorden in dit boekje terechtgekomen, die niet in de vorige editie stonden. Dat zijn woorden voor zaken die we tien jaar geleden nog niet hadden, maar ook woorden die er allang waren, maar die vaker gebruikt en lastiger gespeld blijken te worden dan we dachten. 

Het taalgebied

Er wordt Nederlands gesproken in Belgiƫ, Nederland, Suriname en in het Caribisch gebied. Al deze variƫteiten van het Nederlands zijn in dit Groene Boekje vertegenwoordigd. U kunt dus woorden tegenkomen die uzelf misschien niet direct kunt plaatsen, maar die voor anderen deel uitmaken van het dagelijkse taalgebruik. Het Nederlands in Nederland en Vlaanderen heeft er de afgelopen jaren relatief veel woorden bijgekregen die uit het Engels afkomstig zijn. Datzelfde geldt voor het Nederlands in Suriname, waar verder ook veel invloed vanuit de inheemse talen aanwezig is. In het Nederlands van de Caribische eilanden speelt het Papiaments vaak een grote rol, maar voor al deze woorden geldt dat ze inmiddels in het ter plaatse gesproken en geschreven Nederlands zijn opgenomen en zich voldoende hebben aangepast aan de spelling- en woordvormingsregels van onze taal om erbij te mogen horen.