woensdag 24 juni 2015

Dictee woensdag 24 juni 2015 (1): dictee Ditjes en datjes (42) [672]

Dictee - dictees [672]

Ditjes en datjes (42)

A. Je hebt toch wel meegekregen dat in het lemma typico-orkest nu 'cuatro's' (cuatrogitaren) staat? In vorige versies was dat 'quatro'!

B. Bij de plantennamen heeft VD flink opruiming gehouden: zo zijn kruid-aan-den-zolder, kruid-aan-den-balk, kruip-door-de-tuin en
kruip-door-de-haag verdwenen. En ook nog naar even melden: de universiteit van Leuven heeft (nu ook in VD) als officiële naam KU Leuven.

C. Vergeet niet in 'Sao Tomé en Principe' voortaan in principe een accent aigu te zetten.

D. Ook het drievuldigheidsbloempje (het driekleurige of wilde viooltje) heeft het loodje gelegd.

E. Rara kwestie: ooit kvv'er, toen (ook) KVV'er, en nu weer, zij het nog steeds historisch, kvv'er voor kortverbandvrijwilliger.

F. De aspidistra heette in de volksmond het kwartjesblad. Kennelijk heeft die volksmond zich bedacht, want in VD heet de plant nu in goed Nederlands blarenplant (kamersierplant uit de leliefamilie).

G. Als je bij lemma 'eenmaal' in VD kijkt, zie je 'een- en andermaal'; zo staat het ook bij lemma 'andermaal'. Echter bij lemma 'ander' staat – in dezelfde betekenis – 'een en ander maal'. VD laat me weten – mijn melding was al van lang geleden – dat dit in VD 2015 en de komende update van de oVD goed komt … We wachten af.

H. Voor ecologische hoofdstructuur (in Nederland) had VD zowel ehs als EHS. VD heeft dat probleem inmiddels opgelost. Hoe, dat zullen we zien. Hetzelfde geldt trouwens voor tgg en TGG die allebei voorkwamen als afkorting van transformeel-generatieve grammatica (die van Noam Chomsky).

I. In VD komt zowel voor 'een uit duizenden' als 'één uit duizend'. Bij nader inzien vindt VD dat die accenten wel weg kunnen. Ik uiteraard ook.

J Dat geldt ook voor 'duizend tegen één', waar de accenten gemist kunnen worden als kiespijn. Nader (later) bericht: VD gaat ze toch maar handhaven.

K. De Lacedaemoniërs zijn niet meer. Zij (mogen) rusten in vrede.

L. Ook het kruisken-a (boekje om te leren spellen, ook: het abc) vindt men niet meer terug in VD.

M. De bijlagen uit de papieren VD zijn in de oVD nu opgenomen als 'gewone' lemma's. Let daarbij op de hoofdletters aan het begin: die verdwijnen goeddeels. Een voorbeeld van zo'n verdwenen uitdrukking is 'sic transit mundi gloria'. Betekenis: zo gaat de heerlijkheid (glans) der wereld voorbij. Deze uitdrukking wordt gebruikt bij de kroningsceremoniën van de paus; terwijl hij uit de
Sint-Gregoriuskapel naar het altaar van Sint-Pieter wordt geleid. Men verbrandt dan driemaal een vlok stof (hennep) onder de uitroep: ‘Sancte Pater, sic transit gloria mundi’.