dinsdag 25 april 2017

Dictee dinsdag 25 april 2017 (2): dictee Groot Oudewaters Dictee 2017 [1119]

Dictee - dictees [1119]

Groot Ouderwaters Dictee 2017

Oudewater, stad van harde werkers (auteur: Otto Beaujon)

1. Oudewater, land van Herman de Man. In het verhaal In de gekeerde kanis uit de bundel Jan Allemachtig en andere verhalen schrijft hij: "De mensen leefden er in een strop van dom wantrouwen."

2. In het wassende water [ook eigennaam van boek: Het wassende water] zag Zeger [eigennaam uit boek] de vlotsteiger stijgen, en ook in de stegen steeg het peil pijlsnel. Vissers zochten snel hun heil achter een schilferige pijler. Die beits hecht slecht en de blei bijt trouwens ook slecht, meenden zij.

3. Op haar bed-and-breakfastkamer in het stadslogement typte de blinde dame een cecogram [braillepost] op haar picht [internet: brailletypemachine (typmachine)]. Zij schreef: het ruikt hier naar bier en zweet. De Duitser Oscar [internet: Oskar] Picht heeft de brailleschrijfmachine in 1919 ontwikkeld, maar onder blinden is picht een soortnaam geworden.

4. De touwfabriek, de koekenfabriek en Machinefabriek De Hollandsche IJssel waren de drie industrieën van Oudewater. Tegenwoordig spelt de machinefabriek op haar website IJssel met een Y, vanwege de internationale klanten, maar Hollandse nog zoals voor 1954.

5. De machinefabriek bouwt al bijna 150 jaar baggermolens. Voor de vorm van de snijkoppen heeft de Barnea candida, de witte boormossel, model gestaan. De tanden van de snijkoppen zijn van widia, een gesinterd metaal op basis van wolframcarbide [ook: wolfraam]. Als de technici daar chatten over tjetten [verven, schilderen], dan hebben zij het over antifouling [bescherming scheepshuiden en offshoreconstructies].

6. Op de schoorsteen van de touwfabriek stond ooit een bliksemafleider met een radioactieve stralingsbron. Daarmee werd de omgevingslucht voorgeïoniseerd. Er zat een isotoop van Kobalt-60 [C is Engels, symbool wel ook in Nederland Co] in. Vanwege de radiotoxiciteit werd het gebruik in 1960 verboden. Maar pas in de jaren tachtig is de stralingsbron verwijderd.

7. De koekenfabriek won plantaardige olie uit lijnzaad en kopra. Binnenshuis was de fabriek geheel van hout: slagwerk van eikenhout, draagconstructies van grenenhout en keggen van sporkehout. De slagwerken werden aangedreven met één stationaire stoommachine.

8. Het procedé bestond uit het kneuzen van het zaad, dat werd verwarmd om het vet smeuïger te maken, en werd daarna onder een heiblok geslagen. Soja daarentegen wordt met wasbenzine geëxtraheerd in een autoclaaf [verhittingstoestel], ook wel papiniaanse pot genoemd. De benzine wordt daarna verdampt en teruggewonnen. Vanwege het brandgevaar moest alle gereedschap in de sojaoliefabriek van vonkvrij beryllium zijn.

9. Terwijl de Oudewaterse vrouwen uitsluitend handarbeid in de wasserijen verrichtten of als thuiswerkster sigaren rolden uit omblad, dekblad en gemêleerd binnengoed, is zij tegenwoordig parttime officemanager (parttimeofficemanager), kleedt zich bij de beste couturiers en rijdt in gedowntunede replica's van Max' [Verstappen] Red Bull.

10. Behalve aan de cocaïne zit Oudewater blijkens bemonstering van onze excrementen ook rijkelijk aan de GHB, xtc ofwel ecstasy, speed en marihuana, om te ontspannen bij een kopstoot van een pilsje en een Flügel [partydrink, eigennaam], met als ingrediënt guarana-extract waar je geëxalteerd van raakt.