dinsdag 8 december 2015

Dictee dinsdag 08 dec 2015 (1): dictee Column Diversen [820]

Dictee - dictees [820]

Column Diversen

Niet. Dit woord heeft meerdere betekenissen: 1) znw.: metalen pennetje om bladen bijeen te houden, 2) vnw.: om niet = gratis, te geef, 3) bijw. tegenover wel: ik voel me niet goed, 4) znw.: uit het niet tevoorschijn komen en 5) znw.: een loterij zonder nieten. Zoeken op '*niet' geeft 125 treffers. Ik vis daaruit alleen de woorden die met de ontkenning 'niet' te maken hebben: a) aartsdeugniet(en), onverbeterlijke schelm, b) ammenooitniet, nooit van z'n leven, c) deugeniet (BE) of deugniet, d) doeniet (luiaard), e) draadniet (nietje van metaal), f) durfniet, lafaard, g) een-om-niet of aas-blank, dominosteen met 0 en 1 ogen, h) ik-weet-niet-hoe, ik-weet-niet-waar,
ik-weet-niet-wat, ik-weet-niet-wie, i) ik-weet-niet-hoelang,
ik-weet-niet-hoe-vaak, ik-weet-niet-hoeveel, j) kruidje-roer-mij-niet (meervoud: kruidjes-roer-mij-niet of kruidje-roer-mij-nieten) - ook 'me', k) luchthart-treurniet = luchthart, iemand die altijd zorgeloos, opgeruimd, vrolijk is, l) mens-erger-je-niet, gezelschapsspel, m)
moeras-vergeet-me-niet - ook 'mij', n) een net-nietongeluk, een bijna-ongeluk, o) aardig: een rondniet is een cirkelvormige niet, p) treurniet = luchthart (zie eerder), q) een vergeet-mij-niet ('me' mag ook) en r) een weetniet (vergelijk: nitwit!) is een domoor.


Point. Een zomaar gekozen woord. Ik zoek alleen bij de trefwoorden naar '*point*': dat levert zeker al genoeg stof op. Ik geef alleen door waar iets interessants mee lijkt te zijn: 1) à brûle-pourpoint = op de man af, 2) à point = (van vlees) zo gebakken dat het binnenin nog rood is, 3) Checkpoint Charlie = grensplaats in Berlijn waar men van Oost- naar West-Berlijn kon gaan (algemeen: checkpoint), 4) millepoints = stippeltjesgoed, 5) nearest point of relief = (bij golf) punt waar een speler zijn bal zonder straf mag droppen bij belemmering door een vast obstakel, 6) point-and-shootcamera = eenvoudig, automatisch fototoestel waarmee de gebruiker alleen maar hoeft te richten en af te drukken, 7) pointe = betekenis van een woordspeling (de clou, ook: frappe), 8) point of no return = (figuurlijk) de fase of het stadium in een proces of onderneming waarin terugkeer onmogelijk is en men wel door moet gaan, 9) presentatie waarbij men gebruikmaakt van het computerprogramma PowerPoint, 10) to the point = ter zake, de spijker op de kop slaand en 11) unique sellingpoint = eigenschap waardoor een te verkopen product of dienst zich van alle andere onderscheidt (afkorting: USP).

 We kijken ook nog even in de voorbeeldzinnen en binnen artikelen: a) op match- of setpoint staan, b) embonpoint = corpulentie die nog niet de omvang van zwaarlijvigheid heeft (gezetheid, welgedaanheid), c) imp = (bij bridge) international match point, d) point-to-pointrace = wedren op een rechte baan, e) op zijn ponteneur staan = ergens een prestigekwestie van maken (point d'honneur) en f) rond-point = rotonde.