donderdag 27 augustus 2015

Dictee donderdag 27 aug 2015 (1): dictee Ditjes en datjes (55) [717]

Dictee - dictees [717]

Ditjes en datjes (55)

A. Niet meer in VD 2015: fiat justitia (et) pereat mundus = het recht moet zijn loop hebben, al vergaat de wereld erbij.
B. Nog zo'n stiekeme wijziging: was het voorheen Anna te drieën, Sint-Anna te drieën of St.-Anna te drieën, nu gebruikt VD koppeltekens: Anna-te-drieën,
Sint-Anna-te-drieën of St.-Anna-te-drieën (overigens heeft VD alleen St.)! Bij dit gepuzzel kom je ook nog stannaten tegen. (Zie je hierin St.-Anna? Bij het zoeken let VD niet op hoofd- en kleine letters en leestekens, spaties en koppeltekens worden genegeerd …)
C. De zeven heuvelen van Rome (Viminalis, Quirinalis, Palatinus, Esquilinus, Capitolinus, Caelius en Aventinus of Aventijn) staan niet meer in VD 2015. De heuvel Vaticanus sub lemma nog wel, maar dat is niet een van de zeven. Overigens is Rome de Stad van de Zeven Heuvelen (in VD soms ook 'zeven heuvelen').
D. De gewone helmbloem mag je vanaf nu geen haantjes en kippetjes (overigens zonder koppeltekens) meer noemen.
E. De adam-en-eva (gewestelijk: monnikskap, witte dovenetel, gevlekte orchis) is verdwenen uit VD.
F. Het bonjourmadammeke (gewestelijk: driekleurige winde en ook dagschone – die is er nog wel!) is verdwenen uit VD.
G. Het was wel een mooie vondst: Tsunamië = het gebied waar regelmatig tsunami's optreden, maar bij nader inzien is dat woord toch maar weer geschrapt.
H. De moma, een licht melancholische Kaapverdische muziekstijl, is verdwenen.
I. Wel grappig: bij het herhalen van de 800 oefendictees kom ik regelmatig woorden tegen die ik de laatste jaren op dictees fout geschreven heb … Zo'n herhaling is dus inderdaad erg nuttig!
J. Kon je in de vorige VD nog lezen: Raskolnikov vermoordde een oude woekeraarster, nu is die naam verdwenen. Ook jammer dat Kasparov er niet meer in staat (Karpov wel …).
K. Ik kreeg een vraag: luchtbehandelingsinstallatie mét of zónder tussen-s? De tussen-s is niet echt goed geregeld. In het algemeen geldt: schrijf een s als je die hoort, anders niet. In twijfelgevallen zoals dorpsstraat (naar analogie) wél een s, omdat we bijv. ook dorpskern zeggen. In een geval als luchtbehandelingsinstallatie zou ik een s zeggen en dus ook schrijven. Maar nu de wdb.: luchtbehandeling wel in VD, niet in GB, maar geen samenstellingen. Zouden er samenstellingen met luchtbehandeling in staan, dan zouden we naar analogie wel of niet een tussen-s schrijven, maar helaas, die staan er niet in. Dan maar naar handeling ... Alle samenstellingen met handeling hebben een tussen-s (vb. handelingsbekwaam en handelingsbevoegdheid in VD, in GB ook o.a. handelingssnelheid (dat hoor je niet, maar dat doe je dus naar analogie met de andere samenstellingen met 'handeling'). Eindconclusie: luchtbehandelingsinstallatie mét tussen-s, geen twijfel mogelijk!