Dictee - dictees [1047]
1. Ik
vind hem een k-vent. Ik zag eerst één Same, later twee Samen. Voor iemand
caveren is voor hem in de bres springen. Is dat nou baba ganoush? Welke kleur
heeft het babbittmetaal? Een (NL) babylonische spraakverwarring, noemen de
Vlamingen een babelse: die kan overal plaatshebben. We zijn getrouwd door een
babs en de dokter controleerde recent mijn babinskireflex. Wat is nu een
Bacchusfeest zonder bacchusstaf? Leg eens uit: wat houdt Bachten de Kupe in? Wat,
bacteriurie? De badvrouw wist dat die badgaste als badgirl te boek stond. Die
baggy broek is bagger. Zo'n bag-in-box is toch wel handig. Een kleine baguette
is een baguetje. De Antilliaan heeft aan baisait (bijzit). Baithak gana is
traditionele Hindoestaanse volks- en dansmuziek. Wat is een balling 's lands? De
ballon captif en de foleykatheter, die ken je toch wel? Hoe ziet een kuit eruit
bij de ziekte van Erb? Ik raad balneotherapie aan. Het bangkirai is een soort
hardhout. Zijn deze coupures nog verzilverbaar bij de Nederlandsche Bank? Hij
is een malicieuze bankroetier.
2. Een
bansuri is een Indiase dwarsfluit van bamboe. Een banyan is een baniaanboom en
een banus beheert een banaat. Je zult maar in een letale lethargie verkeren ...
Het schip was te zwaar geladen met bathmetaal en liep in het Nauw van Bath
(niet in wdb.) aan de grond. De betekenis van 'tria juncto in uno' (drie in
één) is niet helemaal duidelijk: geloof, hoop en liefde? Een paco is een
vigogne, een vicuña, een wilde lama. Een gaur [gauwer;
rund] en een giaur [gaa-voer; Turkse scheldnaam
voor alle niet moslims] moet je – [afko] i.t.t. de moslims – wel goed uit
elkaar houden. Fosfonzuur kun je beter fosforigzuur noemen. Hoeveel
chimpmannetjes zouden er in de Benelux-landen zijn? Kartonnage is kartonwerk. Het
Chinese schaakspel heet xiang qi. Allesverhullend en alles onthullend liggen
wel ver uiteen. Zou hier bij afwezigheid van een cordon sanitaire ook een
politiekordon opgetreden zijn? Om 'krawkraw' goed te schrijven, moet je wel
dagelijks studeren.
3. Je
weet toch wel dat je 'kyat' als 'tsjaht' uitspreekt! Klopt dat: een
neerlandicus houdt zich bezig met (Nederlandse) land- en volkenkunde? De
langstzittende wielrenner kwam langsfietsen. Waar kon je vroeger met lakhs
betalen? Deze apenkool kun je verbouwen. Apen hebben zo hun apentrots. De
leeggereden cyclist bleek zelfs nog een lazzidebiteur. Blijft lastig: wishful
thinking (goed te schrijven). Wat is het verschil tussen licks en riffs? Leiden
ze een kwijnend bestaan of lijden ze eraan? In dat land wordt lèse-majesté
zwaar bestraft. Heb je dat links-linkse [niet meer
in VD] breiwerk nu al af? Loerahs moest je op Java zoeken vroeger. Geef
de twee betekenissen van losange. Een machameid is stoer-vrouwelijk (en
op haar toekomst voorbereid), vertoont machogedrag en heeft een macho-uiterlijk.
4. De
madera komt echt van Madeira! Hij verscheen als een lupus in fabula, een
duveltje-uit-een-doosje. De Madoerese was met een Goereese man gehuwd. Enkele
woorden op '*ick': adrenaline- en andere kicks, bicyclekick (omhaal), chick
(meisje), chopstick (eetstokje), derrick (boortoren), up- en downtics, free
kicks, gimmick (zoals de fez van Tommy Cooper), hattrick, lick, limerick,
penaltykick, rockchick (rockbitch), selfiestick, sick joke, sidekick, slicks,
trick, twitnick, übergeile überchick, USB-stick (ook: usb-stick) en cyberchick.
Op '*iff': der kühne Griff (de stoute greep), gitaarriff, mastiff, sheriff,
skiff (roeivaartuig), TIFF = formaat voor beeldbestanden, tiff = tagged image
file format, tiffbestand en whiff (airshot bij golf).
zondag 22 januari 2017
1047 Dictee zondag 22 jan 2017 (1): dictee Oefendictee januari 2017 (5) √
zaterdag 7 januari 2017
1046 Dictee zaterdag 07 jan 2017 (1): dictee Oefendictee Welkom in Breskens √
Dictee - dictees [1046]
Oefendictee 2008 Welkom in Breskens (7 juni 2008)
Welkom
in Breskens!
1.
Ocharmen (= ocharm,
ocharme), u bent niet als Boeing
747-passagier
maar met uw voituurtje naar het dictee in Breskens gekomen. U bent ernaartoe geracet als een tsunamietje. Het door u
begane en wellicht geskatete parkoers (parcours)
[uitspraak!] (mv. parkoers(en),
parcours(en), verkleinwoord parkoersje, parcours(t)je) bracht u via een
omweg langs Retranchement en Terhofstede [beide
niet in VD] naar ons mooie, robuuste vissersdorp Breskens. U bent
geroetsjt, hebt de rust versjteerd en bent toch niet gecrasht? Mocht u de
belishabakens geraakt hebben, de EHBO is dichtbij en de dokter nog dichter bij
de dicteeplaats. U bent dwaselijk en traneloos in ons aartslelijke en
godvergeten aardse tranendal, waar de plaatselijke voetbalclub – ondanks de
spits die goed in het elftal past en swell en superbe passt – puntloos (zonder punten;
punteloos is een term uit de heraldiek) onderaan staat in de competitie,
als met een lading van een coulombtje doorheen Zeeuws-Vlaanderen gereisd? Het
plaatselijke juntabewind – er was pas een coup van samoerai – heeft u toch niet
op zijn fluwelen spitzen gefouilleerd en uw
fetisj in beslag genomen? De opening was met een door veel franje omgeven
startsignaal voorzien door een Surinaamse dc, die u een Turks geschenk, een baksjisje [ie] (baksisje [ih]) zou uitreiken. Die man
is echter opgepakt wegens een dubbelfunctie; wel één naam AOV, maar twee
organisaties: in Suriname Algemeen
Oudedagsvoorzieningsfonds – zo hebben we toch nog iets Surinaams – en (vroeger)
in Nederland Algemeen Ouderenverbond [ook mogelijk:
Algemene Ouderdomsverzekering (Antillen)]. Als u verder geen
proces-verbaal hebt opgelopen wegens ontbreken van een WAM-sticker [wee-aa-èhm, klemtoon op m] – je waant je in
Suriname – of het niet-inwerpen van een met
cijfer en eurosymbool geschreven luizig 2€-stuk
in de parkeerautomaat of bent lasttiggevallen door benigne [normaal: een medische term] Jehova's getuigen,
gaan we er nu voor.
2.
U bent te gast in de naar de vroegere gereformeerde kerk genoemde Ontmoeting [eigennaam], een bijgebouw van de
Samen-op-Wegkerk,
thans deel uitmakend van de PKN. In de ruimte hiernaast ligt nog een echte
statenbijbel. De tekst van deze Bijbel is in 1637 uitgegeven op last van de
Staten-Generaal, na primordiaal te zijn vastgesteld door de Dordtse Synode (Synode van
Dordrecht). In de tekst vindt u woorden als Krethi en Plethi [Jan en alleman], mincha [namiddagoffer],
leviathan [mythisch monsterachtig waterdier],
kaïnisme [oudste van een nest doodt de jongere]
en hexameron [scheppingswerk in 6 dagen]. De
komischte [TH; beter: meest komische] van
W.F. Hermans' uitspraken is trouwens: "Wat de Bijbel is voor dominees, is
de Grote Van Dale voor de overige zeurkousen." Het NBG, het Nederlands
Bijbelgenootschap, heeft recentelijk een nieuwe
vertaling van het N.T., het Nieuwe Testament (Novum Testamentum, Nov. Test.), uitgebracht.
Misschien allemaal saai, maar u zit tenslotte in een kerk, nietwaar. Anders
hadt ge u maar eerder moeten bedenken. Andere bijbelsoorten zijn de biblia
pauperum [armenbijbel], de bijbel van 52
bladen, de Deux-aesbijbel, de rabbijnenbijbel en de rijmbijbel [en vergeet de poetenbijbel niet; in Engeland – ze kennen
daar de ë niet – gedrukt; zie verder internet; niet in wdb.]. In de
kerkruimte zult u geen ave mariaatjes (ave maria's) of
ave's (aveetjes) (naam gebed: Ave
Maria(atje)) horen. Het is immers geen rooms-katholieke, maar een
protestantse kerk.
3.
Aan de inwendige mens wordt ook gedacht. U hebt al geluncht en knäckebröd, smörrebröd [GB ook en VD alleen: smørrebrød] en
smörgåsbord gemist. Had u al een inzinkinkje, met wat baguette(s) [tuh] [VD: baguetje] kwam u dat te boven. En waren er
ook met een Jiddisch-Hebreeuws [ook: Jiddisj]
woord challes (mv.),
dat zijn broden voor de s(j)abbat? Pas bij
het dinertje zal bekend zijn, wie de dragqueen van dit dictee is geworden. We
sluiten deze dag namelijk af met een vorstelijk en prinsheerlijk zondags- of
lucullusmaal. Op het menu staat zeker spaghetti met bolognesesaus [Bolognese saus], een hors-d'oeuvre, sashimi [Japans visgerecht], rabelaisiaanse [uitbundige, overdadige] potage, labberdaan [abberdaan, zoutevis] en appenzeller, camembert,
burrito [geen kaas, maar tortilla!] en
cottagecheese [verder: kaassoorten]. Als u
zich na afloop nog wilt vermaken: dit dorp heeft geen rosse buurt met
mannelijke prostitués, vrouwelijke prostituees [beide
de facto pleonasmen], kindprostitueetjes en prostituanten met
prostaatklachten. Hopelijk zult u ons aldus voldoende gepromote dorp nog vaak
frequenteren en er tijdens uw weekendrecreatie rondrijden. Misschien loopt u
nog wel enkele singkès, uit China geëmigreerde Chinezen, tegen het lijf.
4.
Over spelling gesproken: een haček is een V-vormig haakje, Marx' leer beheerste
Herman Broods en James Joyce' laatste roman en mijn lievelingsplanten zijn de
ipecacuanha [kina-achtige plant], de
eschscholtzia [goudpapaver], de striga [nestelt op een andere plant] en strelitzia [paradijsvogelbloem], de ramee [een brandnetelachtige], de mycorrhiza [zwamwortel, symbiose], look-zonder-look [knoflookkruid] en deutzia [bruidsbloem].
vrijdag 6 januari 2017
1045 Dictee vrijdag 06 jan 2017 (1): dictee Oefendictee januari 2017 (4) √
Dictee - dictees [1045]
Oefendictee
januari 2017 (4)
1. Hij
zag eruit als een atrofieerpeer. Is iemand met een vie manquée een au banquet
de la vie, infortuné convive? Interessant: een aufguss is dus een löyly. Hij
neemt alles au sérieux en is een kerel aus einem Guss. De ASS is de
autismespectrumstoornis. Is auto-erotiek
paradise-by-the-dashboardlight? Door
al die trubbels raakte de bijeenkomst heel getroebleerd: iets voor
troubleshooters. De Avestische (vergelijk: Zend-Avesta) boeken bevatten de leer
van het parsisme. Geef mij maar zo'n lekkere doodgewone avg-maaltijd! Ze wilden
daar geen azc, wel een avo. Leg het avoirdupoidsstelsel eens uit ... De
schemering valt in: het avondt. Een curfew is een avondklok. De leenheer had
het recht van avondkout. De uiting 'at your service' heeft veel weg van 'à vos
ordres'. In die ouderenflat is een
lief-en-leedteam werkzaam. Het Bamboegordijn
is het Zijden Gordijn. Wat zijn 'gurwitschstralen'? Verwar dat niet met de
Auschwitzleugen, een cinewitz of de grawitztumor!
2. De
handelsattachee en de militair attachee vormden een lesbisch stel. Apentrots,
bestaat die? Die confit de canard was de moeite waard. Wat heb jij een lekker
aftershaveje op, zeg! Deze discussie is ijdellijk. Wat weet je eigenlijk van
jezidi's? Zijn optreden kun je méritoire noemen. In de efebie werden
efebengroepen opgeleid. Op '*dy' (een selectie; zoek zo nodig de betekenis maar
op): apricotbrandy, baglady (zwerfster), bandy (soort ijshockey), black comedy,
burgerbuddy, caddy (in cd-speler), candy, casestudy, dandy, dramady, Dy (dysprosium), DY (op
auto's: vroegere naam van Benin), eddy (draaikolk), escortlady, first lady,
fuckbuddy (seksvriend), grand old lady, handy (mobieltje), hoody, iron lady,
Laurel en Hardy, leading lady, milady (en milord), nerdy (wereldvreemd),
nobody, paddy, rocksteady, rowdy, screwballcomedy, shandy, speedy,
stand-upcomedy, study, teddy, toddy, trendy, hyper- en ultratrendy en widebody.
3. En
op '*die' (een zeer beperkte selectie uit 376 trefwoorden): ab hodierna (die),
adie (adieu, ook: hadie), a die (van de dag af), akoepedie, Arcadië, bendie
(rijtuigje), birdie (bij golf), blondie, bradycardie (vs. tachycardie), caddie
(boodschappenwagentje, golfstokkenkokerdrager), eodem (die), fulltimestudie,
langetermijnstudie, Barbie-, Bijbel- en gospelparodie, gevalsstudie (zie
eerder: casestudy), hesterno die (gisteren), hodierno die (op de dag van
vandaag), indie (platenlabel), Indië en Kaapverdië, kaskedi (keskedi, kiskedie:
achterste), maladie sans maladie (spleen, weltschmerz, taedium vitae),
sf-parodie, Bijbel-, islam-, Talmoed- en Koranstudie, misopedie (afkeer van
kinderen), Nederlands- en
Oost-Indië (Oostinje), noëpedie, opa-en-omasubsidie, organdie (glasbatist),
padie (rijst op het veld), polyidie en polyploïdie, psalmmelodie en psalmodie,
raw foodie (droeg een hoody), reinardie, roadie (roadmanager), sine die (zonder
dag of tijd), stadie (lengtemaat), tragikomedie, tribadie (lesbische liefde) en
webencyclopedie.
4. De
vergrotefotoafdruk (vergrote fotoafdruk) was nog heel scherp. Wist je dat
bosyaws hetzelfde is als leishmaniasis, aleppobuil en
kala-azar? Ik zal je op
je baadje geven. M'n wiegie was een stijfselkissie, m'n deken was een baaien
rok. Een IT-deskundige moet wel bitwijs zijn; is zijn baarddracht daar het
bewijs van? Hij heeft trouwens chagas. Kun je via een baardsaki baardschurft
(sycosis) oplopen?
dinsdag 3 januari 2017
1044 Dictee dinsdag 03 jan 2017 (3): dictee Oefendictee januari 2017 (3) √
Dictee - dictees [1044]
Oefendictee
januari 2017 (3)
1. Tot
diep in de nacht hebben we feestgevierd. Een van de gasten droeg een hoody. Het
is lang geleden dat zij een feest gevierd hebben. In de Tweede Kamer vinden
vaak ao'tjes (algemeen overleg) plaats: laatstelijk nog over de studierichting
a&o (arbeid en organisatie). De AOb is de Algemene Onderwijsbond. Waar
staat A.O.C. voor? De afkorting van anno is Ao. Je moet apaiseren
niet verwarren met paraisseren. Heet een appartementenhotel nu een apartotel of
aparthotel? Een apc'tje bevat acetosal (werkzame stof: acetylsalicylzuur = aspirine), fenacetine en cafeïne.
Een ramboetan is een apenkloot. Stoned als een garnaal is apestoned. Welke apgarscore (appearance, pulse, grimace,
activity, respiration) had deze baby? Zoek 'apgar' op internet! Bien cuit is het dubbele van medium (à point): het eerste is doorbakken, het tweede half doorbakken.
Een apodyterium is een kleedkamer in het Romeinse badhuis. Zij
vindt hem een apollo. Deze akte bevat een hele apostillenlijst (VD, GB zonder n). Daar moest
apotropaeïsch worden opgetreden. Het water kwam uit de aquamanile. Zijn zij
aquariuskinderen? Wat is een aquitard?
2.
Vergelijk 'cui bono' en 'à quoi bon'. Een dishdasha is een Arabisch
mannengewaad. Ken je de araceeën? ARALL is aramid reinforced
aluminium laminate. Van aramith maak je biljartballen. Wat vroeger het
gewestelijk arbeidsbureau was, is nu het Centrum voor Werk en Inkomen. Arbiter
bibendi zijn, dat wil eenieder toch? Is het Arbitragehof een soort van
arbitragecommissie? De arbodienst voert de Arbowet uit. in België is een FOD verantwoordelijk voor het toezicht op de naleving van het ARAB. Op die
schrijfwijze van 'Arbowet' valt in ons
Benelux-land best wat aan te merken (of niet). Dief
en diefjesmaat: Arcades ambo. Allemaal geheimen: arcana imperii, coelestia en
sacra. Prachtig, zo'n arc de triomphe. Zo'n arend(s)sneb kan flink pikken. Gefrustreerden
roepen 'argh' of 'aargh'. Een argumentum baculinum is
een doorslaand argument (een argument ad baculum). Met zo'n argus op de uitkijk
– met argusogen – kan er niets misgaan. Het symbool van de Malagassische ariary is MGA. Zo'n
aristarch kan nooit kwaad. Hij was arkebus(s)ier (uitspraak!).
3.
Tegen die armada van profiteurs is geen kruid gewassen. Toch wel mooi, die
biblia pauperum. De armenocide is de vergeten genocide. De armes parlantes zijn
een zeker familiewapen. Hij redt het nog net met zijn armoedje. In BE is de
Arohm de overkoepelende centrale dienst van de provinciale ROHM's. In de aron hakodesj
bevinden zich de thorarollen. Seksuele arousal [uh-rau-zuhl] is dito opwinding.
In de telecom is een goed arpu (average revenue per
user) van belang. De luistervinken hoorden arrectis auribus
toe. Bij schermen is het arrêt een tegenaanval. Die arrière-pensée veroorzaakte een nare arrière-goût. Zonder ars aequi kunnen we
niet (ook niet zonder ars amandi). Arsenicumkies is mispickel. Een arterieklem
is een kocher. Gent is de Arteveldestad. De artikel 50-procedure heeft alles
met de brexit en niets met een artikeltwaalfgemeente (ook: artikel 12-gemeente) te maken. Een artist's
print is een épreuve d'artiste. Wat is de
arts-and-craftsbeweging?
De Arubagulden is de florin.
4.
Zo'n ascarideplaag is vervelend. Ze zijn aan het feestvieren. De Asean is de Association
of Southeast Asian Nations. De Asen (en Asinnen) verbleven in de Asgard. Ook in
een ashram hoef je niet bang te zijn voor a sheep in sheep's clothing. Je moet
hem niet nemen, hij is asinus ad lyram. Wat wordt op Asjoera herdacht? Een
askruisje haal je op Asdag. De zon schijnt a solis ortu usque
ad occasum. Assaisonneren is kruiden. Zo’n
assepad, dat fietst niet! Een
asset-backed security
lijkt redelijk veilig. Een Ad is een associate degree. Hoeveel eilanden telt de
Indonesische archipel wel niet? Dat bruidspaar gaat nog een feest vieren. Dat
is lafhartig van zo'n aterling: een attaque a tergo. Een atlashert is een
berberhert. Vergelijk de zonneatmosfeer eens met de Marsatmosfeer. Een atomizer
is een verstuiver. Hij tuinde er à tort et à travers in. Waren er veel atrako's
(GB ook: atraco's) in 2016?
zondag 1 januari 2017
1043 Dictee zondag 01 jan 2017 (2): dictee Oefendictee januari 2017 (2) √
Dictee - dictees [1043]
Oefendictee
januari 2017 (2)
1. Ik
heb hem wel degelijk gezien. Bij ‘*degelijk*’ vind je ook oer- en ondegelijk en
godegelijk (VD ook en GB alleen: godgelijk). Die weldoet, is een weldoener.
Aan wellbeing moet hard gewerkt worden. Een wem is een ankerhand. Zij drijven samen
een wervings- en selectiebureau. Wat hang je zoal aan een wieme? Met een wiki
wordt een verzameling van onderling gelinkte webpagina's die
door meerdere gebruikers kunnen worden bewerkt, bedoeld. Hij zei
wik noch wak: boe noch bah. Het is wik of wak: het kan alle kanten opgaan. Bij
die boom is men aan het wildbreien [inf.] geweest. PSV was in de (VD ook: the) winningmood.
Een wiper (SR) is een ruitenwisser. Een wisiman is (SR) een zwarte magiër (in het wintigeloof) – vrouw:
wisivrouw –
met als antoniem: bonuman (witte magiër,
vrouw: bonuvrouw). Ik heb al heel wat wist-je-datjes geproduceerd. Met wons
betaal je in Noord- en
Zuid-Korea. Kan hij wel een bewijs van woonst tonen? Een
wuit is een vooruitstekende kin.
2. Die
domoor heeft zagemeel (BE: zaagsel) in zijn kop. Zakoeski zijn borrelhapjes
uit de Russische keuken, doorgaans als een buffet gepresenteerd en in BE warme, gevulde bladerdeeghapjes voor bij het aperitief.
Hij heeft wel iets zelfzekers. Een zendo is een ruimte voor zenmeditatie. Ze
deden zich lekker tegoed. Een zijl kan een schutsluis zijn. De SD-kaart of -card
is een infodrager. Op '*do' (een selectie): de Kaapverdische munteenheid is de
escudo, het Junglecommando, een dappere dodo, het gaat crescendo, een onderzoek de commodo et incommodo is een burenverhoor
in geschillen over burgerrecht. Ab absurdo = ex absurdo =
uit het ongerijmde, Spanjeaficionado en flamencoaficionada,
aguinaldo (muziekstijl; kerstverhaal), canere surdo = voor
dove oren prediken, jazzriffje, de non locando = (beding) van
niet te verhuren, DO (tweeletterige
ISO-landcode van de Dominicaanse
Republiek), gadogado (Indonesisch gerecht), grosso modo en
gustnado = (kleine) windhoos.
3.
Ook nog: hankido (vechtsport), iaido = Japanse schermkunst,
Ido: wereldtaal, verbeterd Esperanto, ignudo = mannelijke naaktfiguur (vgl.
Michelangelo in de Sixtijnse Kapel), jus de non evocando = (juridisch)
het verbod van evocatie, het recht om alleen voor rechtbanken
in het eigen land te hoeven verschijnen, kobudo = in moderne
oosterse vechtkunst gebruikt wapen, zoals de katana en de nunchaku,
duizend kudo's (ook – zonder 1000 – kudos) voor zoveel inzet, lucidus
ordo = een heldere, logische volgorde, mdo = multidisciplinair
overleg, okido = okidoki, omni modo = op
elke manier, ore rotundo = in een verzorgde, welluidende stijl,
een pactum de contrabendo = (juridisch) een voorovereenkomst, een
pactum de non petendo = (juridisch) een
overeenkomst dat men niet(s) zal vorderen, een paddo is een magic
mushroom, een pede poena claudo = de straf die laat op de misdaad volgt,
een rodo is een rododendron en een scudo is een oude Italiaanse munt.
4.
Vervolgens: sempre agendo = altijd bezig, stifado = Griekse stoofschotel met
rundvlees, tandem aliquando = eindelijk eens, VIDO en weirdo. Een zoma is een parapluspin. Zo-even zag ik ze als een razende voorbijzoeven. In een
zottenkot hoor je veel zotteklap (VD ook: zotte klap). De zoukdansers doen dat op dansmuziek
bestaande uit een creoolse mix van Afrikaanse gitaarstijlen, Caraïbische pop en
Amerikaanse funk. Bij zumbaën volg je een fitnessprogramma dat
gebaseerd is op Latijns-Amerikaanse muziek en dans. Met zwad(e)
wordt een snee koren of gras, regel van met de zeis afgemaaid gras
bedoeld. Een enkele zwei is L-vormig, een dubbele zwei T-vormig. Met het zwalpend nat, de zwalpende baren wordt de (onstuimige)
zee aangeduid. Een zygoot (zygote, kiemcel) is in de biologie een cel ontstaan uit de versmelting
van twee gameten. In het basketbal wordt vaak zoneverdediging
gespeeld.
1042 Dictee zondag 01 jan 2017 (1): dictee Oefendictee januari 2017 (1) √
Dictee - dictees [1042]
Oefendictee
januari 2017 (1)
1. In
een voxpop geeft de gewone man of vrouw in een radio- of
tv-programma zijn
mening. Hij werd uitgejouwd vanwege zijn jijen en jouen. De afkorting UMTS
staat voor universal mobile telecommunications system (bepaalde standaard voor mobiele telefonie). Ik ben
tegen de lamp gelopen, ik ben letterlijk ertegen aangelopen. In SR betekent
unleaded gewoon ongelood (van benzine, neem ik aan). De upper class hotemetoten
behoren tot de upper class, de upper ten kakkers tot de upper ten. Ja, un
momento dado komt ook voor de verlosser, el salvador, zoals Cruijff in
Barcelona – misschien ook wel niet – genoemd werd, het cruijffiaanse einde. De
echte Zaligmaker, Verlosser der wereld (Soter, Redder), de Heiland, is
natuurlijk Jezus Christus. Voor de joden is de heilbrenger, de verlosser, de
masjiach, nog steeds niet verschenen. Wat vermelden trouwens de didascalia over
de Verlosser? De aan zijn geboorte gerelateerde tijdsrekening wordt aangeduid
met A.S.N. (anno Salvatoris nostri). Met UV
wordt bij de posterijen in BE de uitgestelde vergoeding (in plaats van
postzegels) aangeduid. Ze komen altijd op vrijdagnamiddag bijeen.
2. Zijn
jullie bekend met de vzw-wetgeving? Ik was er gloeiend bij, ik ben ertegenaan
gelopen. Binnenkort vaceert [s] de functie van secretaris-generaal. Op
Valentijnsdag stuur ik haar altijd een valentijn. Aan de valven is ad valvas
[oorspr.: aan de deur], tegenwoordig is dat e-valven, elektronisch valven. Een
vanafprijs kan hoger uitvallen. Af fabriek is m.b.t. de prijs
van een te leveren product exclusief leverings- en
installatiekosten: je zou het af kunnen halen bij de
fabriekspoort. In BE is 'vannamiddag komt ze' gewoon vanmiddag. Een VB'er is
een Vlaams Belanger. Met vertigo wordt draaiduizeligheid bedoeld. Zo’n
blasé individu kan verwaten op iemand neerzien. Hij stond verwezen, onthutst,
te kijken. Een vroon is een viswater dat aan de landsheer behoorde of een vroonland.
Vulva’s zijn schaamspleten. Een vond is een vinding en gevonden, een sluwe vond
is een listige streek. Een vondel (vonder) vind je bij of over een sloot. Een
vook is een e-book met videomateriaal.
3.
Het voorbestaan (het vooraf bestaan) is de pre-existentie. Een voord(e) is een doorwaadbare
plaats in een beek of rivier. Moet je vopoversteekplaats [vohp] zeggen
of vop-oversteekplaats
[vee-oo-pee]? Een vortex (mv.: vortices) is o.a. een
draaikolk. Is het vosschool of vos-school? Een vesikel (VD ook: vesicle) is een
zeker chemisch deeltje. Vetus(ti)teit (BE) is bouwvalligheid of verouderde
staat. In een groep kun je de vibe [vaajp] hebben. Met viennoiserie wordt (worden)
luxebrood, luxebroodjes of koffiekoeken aangeduid. Ze draaien
daar een vierentwintiguursdienst (24 uursdienst, 24 urendienst). Een vilbeluik
(vgl. villen) is in BE een onderneming die
kadavers, slachtafval, afgekeurd vlees verwerkt tot diermeel, vet voor zeep enz.
Op internet kan een aansprekend item gemakkelijk viraal (viral) gaan. GB
schrijft vitamine B12. Ik vermoed dat een VKC'er van de Vaste Keurings
Commissie [eigennaam] is.
4.
Een vliem is een vlijm: een lancet, laatijzer
(vergelijk: vlijmscherp). Speel jij in de voetbalpool. In welke voetbalpoule
speelt de Twentejeugd? In SR is het voj het voortgezet
onderwijs voor junioren. Een wabi is op de
Antillen een peuldragende boom uit de mimosafamilie,
een wadi een droge rivierbedding. Een wakaman is een stoere straatslijper. De
wakame [ee, geen mv.] is een soort gekweekt zeewier. Een walaba
is een zekere boom, een walapa een forelzalm. Een WAM-sticker (SR) geeft aan
dat het voertuig verzekerd is. De Wanen staan in de noordse mythologie tegenover
de Asen. Van de stelen van de warimbo's maak je vlechtwerk. Wasabi is Japanse
hete groene mierikswortelpasta. Een wasi of wassing is (SR) een
bad. We hadden een weddenschap over wat de hoogste weddeschaal was. De wede is
een kruisbloemig plantengeslacht. Dit is een weekse dag
(vergelijk: doordeweeks). Pas op voor weepse paarden. Een wegel (BE, verouderd) is een weggetje
of pad. Weightlifting is een zware krachtsport. Valse weit is zandhaver.
Curaçaoënaar zijn is een gevoel: yu di Kòrsou. Een yorka (SR) is een
geest, in het algemeen van een overledene.
woensdag 28 december 2016
1041 Dictee woensdag 28 dec 2016 (1): dictee Taaltest Onze Taal GDNT 2016 √
Taaltest Onze Taal GDNT 2016
De norm is GB!
Kwestie ou – au (alleen de goede antwoorden)
1 gewauwel (onzinnig gepraat) 2 verstouwen (opeten, verwerken) 3 gelauwerd (veelgeprezen) 4 morgengrauwen (morgenschemering) 5 paukenist (bespeler keteltrom) 6 kabeljauw (zeevis) 7 gauwdief (doortrapte dief) 8 zoetekauw (houdt van zoetigheid) 9 watjekouw (klap, oplawaai) 10 verbouwereerd (verbluft) 11 nabauwen (spottend herhalen) 12 kenau (pittige tante) 13 ouwel (baksel) 14 rauwariër (eet ongekookt voedsel) 15 boud (stoutmoedig, onvervaard) 16 augiasstal (enorme bende) 17 centaur (menspaard) 18 dinosaurus (reuzenreptiel) 19 landauer (bepaald type rijtuig) 20 lou loene (niet gelukt, mis) 21 rauhfaser (structuurbehang) 22 monobrauw (haren boven ogen als één streep) 23 flambouw (fakkel, toorts) 24 gelouterd (door ervaring gebroeid) 25 zonnedauw (vliegenvangertje = plant) 26 louwmaand (januari) 27 spouwmuur (ruimte in dubbele muur) 28 autarkie (economisch onafhankelijk) 29 aquanaut (diepzeeonderzoeker) 30 vlootschouw (inspectie oorlogsvloot).
Kwestie ei – ij
1 eigengereid (eigenwijs) 2 andijvie (groente, rauw) 3 pijler (steunpilaar) 4 meedeinen (inhaken, carnaval) 5 reikhalzend (met hevig verlangen) 6 geteisem (geboefte, gespuis) 7 het lijdt geen twijfel dat ( ij - ij – als iets heel zeker is) 8 aantijging (beschuldiging) 9 kastijden (straffen, afranselen) 10 gebakkelei (geruzie) 11 hooimijt (hooischelf) 12 mijter (van Sinterklaas) 13 koddebeier (politieagent, jachtopziener) 14 ongebreideld (teugelloos, tomeloos) 15 brij (pap) 16 weids (groots, ruim) 17 vleien (complimenten maken) 18 kastelein (caféhouder) 19 lamprei (jong konijn) 20 poppedeine (klein meisje) 21 hermelijnvlo (volger koningshuis) 22 pasteitje (bladerdeeggebakje) 23 opiniepeiler (doet opinieonderzoek) 24 neerzijgen (langzaam op stoel zakken) 25 vlijmscherp (heel scherp) 26 melkwei (vocht na kaasmaken) 27 plaveisel (bestrating) 28 in het gevlij komen bij iemand (vaste uitdrukking) 29 opvijzelen (verbeteren) 30 zich neervlijen (elegant gaan liggen)
Kwestie c – k
1 practicum (praktijkles) 2 traktatie (lekkernij) 3 insect (mug) 4 eenakter (toneelstuk) 5 kapsones (verbeelding) 6 kapucijner (peulvrucht) 7 kadetje (broodje) 8 korpschef (leider nationale politie) 9 tact (fijngevoeligheid) 10 fabricage (vervaardiging, productie) 11 strikt (nauwkeurig en streng) 12 intact (heel en compleet) 13 stalactiet (afhangende druipsteenkegel) 14 tactiek (aanpak, methode) 15 cactus (stekelige plant) 16 plankton (kleine organismen in zee) 17 octopus (achtarmige inktvis) 18 chiropractor (bottenkraker) 19 locatie (bepaalde plaats) 20 traktaat (verdrag, verhandeling) 21 lokaliseren (vaststellen waar iets zich bevindt) 22 tractor (trekker) 23 significant (belangrijk, veelbetekenend) 24 lokaal (plaatselijk) 25 vacature (openstaande betrekking) 26 caipirinha (cocktail) 27 trucfoto (met schijneffect) 28 stukadoor (plafondwerker) 29 stucwerk (werk van pleisterkalk) 30 accolades (de tekens { en }).
Kwestie streepje, aan elkaar of spatie
1 Tweede Kamercommissie 2 rijinstructeur 3 kruidje-roer-me-niet (is snel beledigd) 4 van tevoren (vooraf) 5 soapoli (zekere kliniek) 6
haute-couturewinkel (voor échte mode) 7 havodiploma 8 bon vivant (losbol, levensgenieter) 9 contra-indicatie (geneesmiddel niet voorschrijven) 10 boter-kaas-en-eieren (spelletje) 11 door- en doorslecht (heel slecht) 12 wel en wee (wat je meemaakt) 13 piripiri (gerecht) 14 bureauagenda 16 rechttoe rechtaan (zonder omhaal) 17 jawoord (bij trouwen) 18 nee-stem (= tegen) 19 klip-en-klaar (overduidelijk) 20 kei-interessant (erg ...) 21 manusje-van-alles 22
café-eigenaar 23 hier-en-nu (znw.!, niet bijw.: hier en nu) 24 anders-zijn (andersheid) 25 kriskras (door elkaar) 26 willens en wetens 27 boeroeper (laat afkering blijken) 28 coauteur (mede ...) 29 op-en-top (helemaal) 30 fiftyfifty (ieder de helft).