donderdag 4 februari 2016

Dictee donderdag 04 feb 2016 (1): dictee KAD Diest 2016 [858]

Dictee - dictees [858]

Dictee KAD – Diest – 30 januari 2016

De rode woorden moesten worden ingevuld.

De toestand is ernstig maar niet hopeloos (auteur: Roger van der Borre)

Het magische jaar 2000 ligt anderhalf decennium achter ons. Wie geen computerspelletjes speelt of cryptische sites in het internetwalhalla zoekt, vergaapt zich aan de zoveelste tv-thriller. Was de sociale utopie ooit verder weg, was de antiutopie ooit reëler dan nu? Prangende vragen, waar wij niet omheen kunnen.

De tijd dat de initiaal van 'cultuur' met een hoofdletter werd geschreven, is onherroepelijk voorbij. En wie kent en gebruikt nog de u-vorm? "Heeft u Willem Elsschots Kaas gelezen, Hugo Claus’ Het jaar van de Kreeft, Gerrit Komrijs Peper en zout?"  Antwoordt de gemiddelde nitwit: "Tiens, die titels ontbreken op mijn nochtans uitgebreide kookboekenlijst. Ik zal hem onmiddellijk aanvullen. Wil je ze eens herhalen, alsjeblief?"

Niet alleen het taalregister, maar ook de woordenschat gaat erop achteruit. Wie zal in de nabije toekomst nog gebruikmaken van de driedelige Van Dale? Wie zal nog een boodschap hebben aan definities die meer vragen oproepen dan verklaringen geven? Wat moet een eerbaar mens zich voorstellen, als hij pakweg onder het lemma 'telepathie' het volgende leest: 'supranormale overbrenging zonder zintuiglijk waarneembare middelen van indrukken, gewaarwordingen en voorstellingen bij van elkaar verwijderde personen'? Dan biedt de bestseller voor dummy's Moeilijke woorden en neologismen uit het leven gegrepen meer soelaas.

De gsm van een treinpassagier gaat af. 
"Met Oskar."
"Oskarke, ik ben het, Olivia."
"Olivia, geloof het of niet, maar ik dacht jou ook net te bellen!"
"Maar, Oskarke, dat is pure telepathie!"
"De trein rijdt nu het station binnen, hij vermindert snelheid, o, ik zie je al staan op het perron! Liefste, ik kan niet geloven dat wij binnen enkele seconden elkaar in de armen zullen vallen."
"Vergeet je bagage en vooral mijn cadeautje niet, schat. Want dat zou een lelijke streep door de rekening van ons perrongeluk zijn
Tot zo."

Het derde millennium dient zich aan. In een gigantisch winkelcentrum staan op strategische plaatsen stapels elektronische kranten zichzelf te promoten. Een oude man vist zijn cashflowstick uit zijn broekzak en zet na wat gemorrel zijn krant aan. De close-upopname van de pas verkozen miss Mars op de frontpagina beneemt hem de adem. Zijn artificieel gezichtsvermogen begeeft het bijna. Hij duwt enigszins in paniek op de resetknop van het visuele circuit, leest dan diagonaal de gecensureerde nieuwsberichten, bladert ten slotte door naar de necrologieën. Zijn roestvrije hart staat even stil, wanneer zijn oog valt op zijn eigen overlijdensbericht. "Foute timing," prevelt hij binnensmonds, "alweer!". Coördinatie en synchronisatie: het nieuwe bestuur bakt er nog altijd niets van. In zowat alle overheidsbureaus is het een kafkaiaans boeltje. Wie zou zich niet blauw ergeren aan zoveel officiële onkunde? Gelukkig is er nog zoiets als persoonlijke verantwoordelijkheid voor de natuurlijke gang van zaken. Plichtsbewust schroeft de grijsaard zijn schedeldeksel los, drukt zonder aarzelen de centrale annihilatieknop in en evaporeert in ijltempo.

Maar niet getreurd. Het virtuele leven gaat verder, althans voor wie nog jong en performant genoeg is. In elk gezinnetje zit moeder zoals een eeuwigheid geleden weer aan de haard, vanwaar ze feilloos haar huishouden runt, ondersteund door honderd-en-een gesofisticeerde producten van de hightechindustrie. Vader geeft consciëntieus invulling aan zijn fulltimebaan in een perfect geëquipeerd thuiskantoor. Daar managet en controleert hijzelf zijn prestatie- en kwaliteitsniveau. In de belendende kamer volgen zoon- en dochterlief op hun pc's afstandsonderwijs, gecombineerd met cognitiecapsules op voorschrift. Aan hun voeten ligt de gekloonde cockerspaniël kwispelstaartend te snurken, terwijl hun genetisch gemanipuleerde Britse korthaar vol overgave jaagt op imaginaire muizen. Kat en hond kunnen het in deze heerlijke nieuwe wereld overigens uitstekend met elkaar vinden. De zegeningen zijn legio, euforie heerst alom. Dankzij het thuiswerk en de thuisstudie zijn de monsterfiles de wereld uit geholpen. De natuur wint weer wat terrein. De seizoenen kennen opnieuw hun plaats, min of meer toch. Het gletsjerijs - of wat daarvan is overgebleven - smelt voor het eerst sedert eeuwen niet verder af.

De shoot-outwoorden waren: 1) confabuleren, 2)  jakkepoes, 3) caffè macchiato, 4) snapchatten, 5) onesie, 6) doe-het-zelfkassa, 7) caoutchouc en 8) twerken.