2636 Dictee zondag 20-03-2022 (1) dictee – Dictee van de dag (518) √ x

Dictee – dictees [2636]

Vragen en opmerkingen: leentfaarrein@gmail.com

Oefendictee OUD 339, geheel herzien naar situatie 2022

Dictee van de dag (518)

1. De goodguy zei goodbye. De douairière bewaarde de gonfalonnierefoto [burgemeester] zorgvuldig. Konden ze dat vroeger ook al schrijven: gij browsetet (browsedet)? Zijn aspergersyndroomlijders gebaat bij aspergesoep? Gauw en blauw schrijf je met au's, goud met een ou'tje. Is kip tandoori goed of tandoorikip dan wel beide? Mag je sehnsucht, melancholische nostalgie, in het Nederlands gebruiken? De winnaar van het dictee was himmelhoch jauchzend, nummer twee zum Tode betrübt. Welke woorden vind je met '*cqui*'? Antwoord: acquiesceren (berusten, genoegen nemen met - doet nog Latijn aan, quiëscentie niet meer!), acquireren (verkrijgen, verwerven), het acquis (bij de Europese Unie een document waarop alle tot op een bepaald moment gemaakte afspraken over een bepaald onderwerp zijn vastgelegd), het communautair acquis (de totale verzameling wetten van de EU), acquisiteur, acquisitrice, acquisitie (aanwinst), acquisitief en acquisitiekosten, het acquit (bewijs van ontvangst) en acquitteren (voor voldaan tekenen), op acquit staan [plaats waar de bal(len) bij biljarten aan het begin ligt (liggen)], wie geeft acquit (biljarten: de afstoot), modus acquirendi (juridisch: wijze waarop men iets verkrijgt), pour acquit (voldaan: tekst op wissels en acceptaties), pour acquit de conscience (niet meer in VD: om zijn geweten gerust te stellen) en de acquisitieve verjaring (juridisch: waardoor men eigendom verkrijgt).

2. Zoeken op '*iy*' geeft: kaffiya (arafatsjaal + andere namen … keffiyeh, kufiyyah 2025 niet meer in wdb., palestijnensjaal, palestinasjaal, Palestijnse sjaal, mani), kiyu (een van de leerlingengraden bij budo), ouguiya (munteenheid van Mauritanië), riyal (munteenheid van Saudi-Arabië, ook 'Saoe…' – 2020: ook Qatar!), rufiyaa (munteenheid van de Malediven), sukiyaki (Japans gerecht van groenten, mi(e) en plakjes vlees of vis) en teriyaki (zeker gerecht met soja – vgl. teppanyaki). Zoeken op '*yi*' geeft: dandyisme, eddyisme (gebedsgenezing volgens de christian science = leer, C S = naam van de beweging), essayistisch proza, Flying Dutchman (de Vliegende Hollander – Hollands spookschip), fyi (four your information), myiasis (parasitisme van vliegenlarven in het menselijk en dierlijk organisme), myiologie (leer, studie van de muggen en vliegen), nimbyisme (not in my backyard – vgl. nivea – niet in voor- en achtertuin), past praying for (verloren, niet meer te redden), paying guest (gast die voor kost en inwoning betaalt), pinyin (transcriptiesysteem van Chinese karakters in het Latijnse schrift), playing hard to get (moeilijk te veroveren, zich ongenaakbaar opstellend), polyidie (het samenwerken van verschillende pangenen om een enkele eigenschap tevoorschijn te brengen), polyinterpretabel, puseyisme (ritualisme, richting onder de anglicanen, die tot de kerkgebruiken van de eerste christentijd wil terugkeren, in gang gezet door de Oxfordbeweging), stegomyia (gelekoortsverwekker), een Tanganyikaanse (thans: Tanzaniaanse), toyisme (figuratieve kunststroming), yield (rendement op een kapitaalsinvestering), yin (en yang), yippie (benaming voor een politieke hippie), yips (vorm van sterke zenuwachtigheid die er de oorzaak van is dat een golfer een gemakkelijk te scoren hole mist bij het putten) en de zendhobbyist: die kent u wel.

3. Gezocht op '*ey*'. Gevonden onder andere: veel woorden eindigend op 'ey' en samenstellingen als met hockey. Daarnaast: ananaschutney, baileybrug, bird's eye view (overzicht in vogelvlucht), double bogey (bij golf), bosskey (computer), bowlingalley, bull's eye (dartbord), Ceylonese ceylonthee, het Cockneydialect van de cockneys (Platlondens), for your eyes only (strikt vertrouwelijk), foleykatheter, foeyonghai, erlenmeyer (op laboratorium), earl grey en earlgreythee, deweysysteem (in bibliotheek), conveyer (transporteur), cold turkey en coldturkeymethode, hotkey (sneltoets), hot money (vluchtkapitaal), jersey (nauwsluitende sporttrui), journey's end (einde van de reis), keyboardriff, de keynesiaanse economie, keynotesprekers met hun keynote speeches (speechen), de komeet van Halley, Lady Chatterley als prototype, leylijnen [ie] die naar het leycentrum leiden, near money, een neyspeler (vergelijk: sazspeler), een popeye (kleine, sterke man), peyote (Mexicaanse cactus), private eye (detectiveverhaal), raneynikkel (fijn pyrofoor poedervormig nikkel), Seychellers en Reykjavikers, shelleyanen, smileys, smoky eyes (zwoel en verleidelijk), stanleymes, whiskey (Ierland of Amerika – whisky in Schotland en Canada) en turnkeyprojecten.

4. Gezocht op '*ye*' en onder andere gevonden: bruyèrehout, bountyeiland, broyeren (van zeepbrokken), bandyen [bandy spelen – soort ijshockey], de vrouwelijke tegenhanger van de balie-employé = employee, de ayeaye [vingerdier], het atermoyeren [betaling uitstellen], epoxyethaan, myalgische encefalomyelitis (afgekort: ME) of chronischevermoeidheidssyndroom (afgekort: GB/VD: CVS), Erinyen (wraakgodinnen, furiën), employé-directeur [ook: employee-directeur? - vgl. aandeelhouder-directeur], dandyesk, cowboyeconomie, cocktailpartyeffect, flyeren, hogedichtheidpolyethyleen (afgekort: HDPE), gruyèrekaas, hematomyelie (ruggenmergbloeding), goodbye (tot ziens), global player, joyeuse entrée (feestelijke inkomst), hyena-achtig, isohyeet (iets met neerslag), poliomyelitis, Paraguayaan of Paraguayer, pyelum (nierbekken), rayégaren (strepen in lengterichting), syeniet (fanerokristallijn gesteente), tokayerwijn, tutoyement, yell, ik yel, yelde, heb geyeld, yeti [sneeuwman], yerba [= maté = paraguaythee] en yellow press [Engelstalige sensatiebladen].

5. Gezocht op '*oy*' en onder andere gevonden: voyage imaginaire, troyounce, shoyu (dunne sojasaus uit Japan), sepoy (inlandse soldaat in het voormalige Brits-Indische leger), royaalpapier post en super royaalpapier [royaalpapier = raisin], messboy, old boy(s) network
[mv. + s]  [VD/GB] [GB ook: oldboysnetwerk] , pleeboy en playboy, Lloyd's-patent, leatherboy, kir royal, impitoyabel, hoya (wasbloem), full employment, dinky toy, coyote (prairiewolf), cherimoya (vrucht), compagnon de voyage, commis-voyageur [handelsreiziger], benzoyl, bon voyage, b-boy en b-girl (breakdansen, breakdans, breakdance), antiroyalistisch en artiestenfoyer.

6. Gezocht op '*yo*' en onder andere gevonden: yottameter
[Ym, 10^+24], yorkshireterriër, yoni's [vr. geslachtsdeel, voorwerp van verering, vgl. mnl.: linga(m)], yoghurt-limoenmengsel, weesembryo [ouders zijn overleden], try-out [proefvoorstelling], sabayon [zaba(gl)ione = zekere crème], ryoliet [lipariet, gesteente], rajayoga [denken geheel stilleggen], pre-embryo, New Yorks, oxyopie [het scherp-zien, ook: oogziekte], polyolefinen [aardolieproducten, grondstof], myosotis [vergeet-mij/e-niet], myorrhexis [spierscheuring], (lord) mayor [Londen], karyocyt [grote cel in beenmerg --- > bloedplaatjes], ichtyosaurus [vishagedis, mesozoïcum], hathayoga [lichaamsoefening, adembeheersing], honkyoku (meditatieve zenmuziek), golauyoek, factoryoutlet, eukaryoot [een of meer cellen], ook in de letterkunde: het embryon in utero matris [ongeboren vrucht in het moederlichaam], efficiencyoperatie, cryotherapie [koudebehandeling, cellen bevriezen], canyoning, bayonneham [Baskische stad Bayonne], bhaktiyoga [mystieke vorm, devotie centraal], het baryon [zwaar elementair deeltje in de kern, proton, neutron], babyoogjes, amyotroof [amyotrofisch – met verdwijning van spierweefsel], amfitryon [gulle gastheer – naar Molières Amphytrion] en aepyornis [uitgestorven reuzenvogel Madagaskar].

7. Gezocht op '*ay*' en onder andere gevonden: way of life, vouvray [wijn, van plaatsnaam], veejay [vj, videojockey], tray (verpakking), taylorstelsel [zeker productiesysteem], stowaway [verstekeling], solvayprocedé [productie kalksteen uit soda en zout], segway (eenassig voertuig), rayégaren, porte-crayon [potloodhouder],
plug-and-play [bij pc], paraguaythee, palmy days (bloeitijd),(muay-)thaiboksen [harde vechtsport], off Broadway, no cure, no pay en no-cure-no-paybasis, ladies' day [NL: lady's], jambalaya [eenpansgerecht], kooi van Faraday [voor afschermen magnetische velden], grootayatollah, galleryplay, foul play, fair play, doux pays [ironisch: lief landje], daypack [kleine rugzak dagtochten], cutaway [jacquet], chardonnay [wijnstok, droge witte wijn], chambray (cambric – batist), cayenne(peper) [chilipeper] , ayurvedische geneeskunde [traditionele Indiase gezondheidsleer, samenhang lichaam en geest] en blu-ray [optische schijf, blauw laserlicht].

8. Gezocht op '*ya*' en onder andere gevonden: yawl [scheepje], yard [yd, 0,9144 m], yankee [scheldwoord US'er, VS'er] en Yankee Doodle [Amerikaans volksliedje], yamswortel [= yam, bataat, pataat, zoete aardappel], yamashita [gymnastiek, zekere sprong over het paard], yaleslot [veiligheidsslot], yakult [zekere melkachtige drank], yahtzee(ën) [spel met 5 dobbelstenen], yagiantenne, wyandotte(kip), teriyaki (zeker gerecht met soja), teppanyaki (wijze van voedsel bereiden), sannyasin (volgeling van Bhagwan Shree Rajneesh), rufiyaa (munteenheid van de Malediven – MVR), ptyaline (amylase in speeksel), myasthenie (spierzwakte), Malayalam (Dravidische taal), larmoyant (huilerig), ladyamherstfazant, kaffiya (geblokte hoofddoek + varianten – zie alinea 2!), himalayaceder, hamadryade [bosnimf], ftalocyanine (groen- tot blauwgekleurd tetra-azatetrabenzoderivaat van porfyrine), cyanotisch [betreft cyanose – blauwzucht], cyanocobalamine (vitamine B12), country-and-western, anthocyaan [bloemkleurstof in celvocht], bathyaal (zeediepten tussen 200 en 1000 m), aya's (Koranverzen) en biryani (stoofschotel in Zuidwest-Aziatische keuken).

9. Gezocht op '*yu*' en onder andere gevonden: yuppificatie, weigeryup, wagyurund, shinto ryu (Japanse vechtkunst met stokken en wapens), babyuitzet en hurry-up.

10. Gezocht op '*uy*' en onder andere gevonden: wiseguy [betweter, wijsneus], managementbuy-out [management neemt de aandelen over, meestal met een bank], fortuynist [aanhanger van Pim Fortuyn], ziekte van Dupuytren (dupuytren – koetsiershand, etc.), badguy, Huygens en zijn tijdgenoten.

11. Geen treffers op '*yy*, ook niet op '*ijy*' en '*yij'*. Op '*ijij*': snij- en glijijzer, rijijzer en voorbijijlen, draai-ijzer [op draaibank], boerderijijs, boerderij-ijsbereiderij (nevenschikkend) of boerderijijsbereiding (bereiden van boerderijijs).

 

 

 

2635 Dictee zaterdag 19-03-2022 (1) dictee – Dictee van de dag (517) √ x

Dictee – dictees [2635]

Vragen en opmerkingen: leentfaarrein@gmail.com

Oefendictee OUD 340, geheel herzien naar situatie 2022

Dictee van de dag (517)

1. Watervlug dronk hij zijn aquavit [brandewijn, eau de vie] op. Het vlöggelen [slingerprocessie – paasgebruik] in Ootmarsum gaf nogal wat reuring. Een freinetschool [ervaringen staan centraal] is nu eenmaal geen fröbelschool [denigrerend: knutselen]. De zwaarbewapende guerrillero's zagen er zwaarwegend op toe dat het titanengevecht tussen de honden, waaronder een zwaargebouwde, dus zwaargeschapen en zwaargeheupte boxer, niet tot zwaar gehavende slachtoffers zou leiden. De geek [g van goal en ie:] , een overduidelijke computerfreak, googelde op 'geelpelde kippen'. Een déjeuner à la fourchette [lunch met vlees of vis] kan best op een dejeunertje geserveerd worden. Het kon haar geen vits [ook: vis, zier] schelen. Het épater le bourgeois [overdonderen] is vernederlandst tot epateren. 'Ik geertte' kan je alleen zeggen bij verkeerdjassen. Dat komt geheid door die gehypete mediagekte. Met gefyrofobie [brugvrees] is elke brug net één brug te ver. 'Van aver tot aver' is verbasterd tot 'van haver tot gort' [geheel en al, door en door].

2. Wil hij zich echt van de gekke houden? Dat is van de gekke! Wat gebeurt er met godloochenaars, als je hun amygdala, het amandelvormig hersengedeelte dat als deel van het limbisch systeem een rol speelt bij motivering en emotioneel gedrag, verwijdert? Trombocyten [bloedplaatjes] zorgen voor trombi (tromben), bloedproppen. Zo gewonnen, zo geronnen … Het vers geronnen bloed was als leb (gewestelijk). Van geronnen melk kun je de waterdelen afzijgen [filtreren, bv. met een doek]. Was dat de taak van Jan de Hartogs bramzijgertje? De vertaling van 'René forever!' is: 'leve René!' Het geitouw [lopend touw voor zeil] heeft niets van doen met de
gij-vorm. Slippen en glippen hebben veel overeenkomsten, zand slibben is iets heel anders. De amfitryon was een gulle gastheer, las enkele amphigouri’s [VD 2020 – nietsbetekenend gedicht] voor en deelde aan zijn gasten ook nog enkele amforen (amfora's - enk. amfoor) uit.

3. In België heb je tov-biljetten [taxi, openbaar vervoer = ov]. Bij het geweld plegen ging het er hard aan toe. De ghazidsja [heilige oorlog] werd in ghazelvorm [ook ghazele: Perzische dichtvorm] beschreven. Gino's logee [m. logé], die aan het gillesdelatourettesyndroom [tourette, gillesdelatourette. tourettesyndroom – syndroom van Gilles de la Tourette], lijdt, bestelde bij zijn tournée générale tijdens het
crème-de-la-crèmedinertje [crème de la crème] haar geliefde
gin-fizzdrankje [gin-fizz], dus ditmaal niet gin-tonic, cola light of een kir royal. Hij moest een hoed steenkolen [zekere maat] lossen, maar zijn hoed stond op halfzeven. Een klokvormige grafieklijn, die een normale frequentieverdeling voorstelt, wordt de hoed van Napoleon genoemd. In de hoedenwinkel kon je kopen: een zuidwester, een zonnehoed (nee, geen purperrudbeckia!), een grijze velours hoed, een tricorne [driekantige steek of hoed], strand- en strohoeden, een cowboystetson [hoed], een sombrero [hoed met brede rand], een quakershoed, een hoge hoed (die niet ophebben van het bestuur), een hoed aan een kapstok als objet trouvé, een matelot [ronde strooien hoed], een jodenhoed, een hogehoed, een gibus, een herderinnenhoed, een flambard [vilten hoed], een driekant [driehoekige hoed], een te verwerven doctorshoed [= promotie], een bolero [Spaanse ronde hoed] en een amazonehoed.

4. Chapeau! Dat was nog eens een hoedenwinkel! Een petomaan [winden laten] is geen pettengek. 'Handicap' komt ook van 'pet'. Ik zal mijn kleppet, jockeypet en holmespet weer eens tevoorschijn toveren. Met een vangsnoer kun je hoofddeksels versieren. Als je de tulband aanneemt, word je moslim. De tiara is de driekroon. Een steek is een punthoed, sjako's zijn militaire hoofddeksels (ze lijken op kepies), soms met kokarde [strik of rozet]. Een talpa(k) is een militair hoofddeksel, een halfhoge kolbak (zoals destijds gedragen door de janitsaren). Wie de mijter (mitra) op het hoofd krijgt, wordt bisschop. Een coiffure is een kapsel, een cap een jockeypet. Een bonnet (ook: biretta) is een drie- of vierpuntig hoofddeksel. De blauwe baretten werken voor een vredesmacht. Dicteeërs zijn streng: zelfs in bisschopsmijter zetten ze geen extra streepje [bisschops-mijter, bisschop-smijter]! Priesters bij de Romeinen droegen een apex [spitse muts]. Daar heb ik beslist geen hoge hoed van op.

5. Het glagolitische schrift is het Kerkslavische. Glarieogend werd hij de dood in gedreven (ingejaagd). Het glauke glauconiet was een waterhoudend ijzersilicaat. Het glatikvrouwtje [rijstvogel], het/dat leed aan glaucoom en vloog boven de poesta [grassteppe]. Een vitrine is geen glazenkast [wel een glazen kast]. Ik was gladweg vergeten, dat de weg zo glad was. Schrijf je 'glioom' [zeker gezwel] met een i of met een i-grec, een Griekse ypsilon? Het kooltje-vuur is een als sierplant gekweekte soort van adonis met scharlakenrode bloem (niet: kooltje vuur = stukje kool voor de test!). Hoe hoog is jouw glykemie [bloedsuikerspiegel – GB ook: c! - c: Frans, k: Grieks!]?

6. Een beetje dicteenerd moet ook vreemdetalenkennis [vreemde talen] bezitten. Zo moet hij Grieks kennen en weten dat 'gnōthi seauton' [als titel/opschrift met hoofdletter] als betekenis heeft 'ken uzelf'. Het zit hem in de godgenen. Hoe is dat nu godsterwereld [Gods ter wereld] mogelijk? Een geksspel is een bijeenkomst van narren. Als je goed geoefend bent voor dictees, ben je goedgeïnformeerd. Goedbeschouwd, welbeschouwd, is taal soms onloochenbaar onlogisch. Je gaat toch niet goecheltjes maken [ginnegappen = spottend lachen]? Houdt u van peren? We hebben: de waterpeer (de nashi), de Peer Gyntsuite(!), het sappe(r)degroentje (de herfstbergamot), de paus- of mannapeer, de oomskinder- of kruidenierspeer, de muilpeer(!), de lijzebet, de kortsteel, de koningspeer en de gieser wildeman (afkomstig uit Giessen in de Alblasserwaard). Deze opsomming kwam zomaar terloops en terzijde aan de orde: entre la poire et le fromage.

7. Gezocht op '*xaan*': Texaan, faxaansluiting, adipinezuur oftewel hexaandizuur wordt gemaakt door oxidatie van derivaten van cyclohexaan, caprolactam is 6-aminohexaanzuurlactam, bereid uit derivaten van cyclohexaan en gebruikt als grondstof voor nylon-6, een x-aantal, tex-mex komt van Texaans-Mexicaans, lindaan is gammahexachloorcyclohexaan, een insectendodende stof en dioxaan is een cyclische di-ether.

8. Via '*kledingstuk*' hebben we het volgende in de aanbieding: agrafe oftewel agraaf (haak om de hals te doen sluiten), apenrok, een baggy broek is hobbezakkerig en dus een soepbroek, bikini-bh-bandje, bluejeans, bodystocking, bodysuit, een cardigan is een gebreid vest met V-hals en knopenrij, een C&A'tje, cheviot is fijne Engelse wollen stof, een cummerbund (GB ook nog: cummerband) bij avondkleding, een fleece bodywarmer (een fleecebodywarmer), een galabia is een lichaamsbedekkend kledingstuk, een glee is een slijtplek, een hemdbroek heet ook: combinaison of chemise-enveloppe, een kamizool is een vroeger soort van lang vest met mouwen, een jacquet is een pandjesjas, een kaïn pandjang een Javaans kledingstuk, van een knielange rok van blauw satijn is de maat M, XXL, 39 of 45, de mannequin droeg een maillot, over de mini-jurk droeg ze een maxi-jas, die kleren zullen je niet misstaan en het naaiatelier werkt op volle toeren.

9. Ook nog gevonden: opvliegende zomerjurkjes, een stoel met overbloezende stoffering, de soepjurk is oversized [vgl. iets oversizeds], het paillette is een soort van zijden weefsel, tabbaard, de paltrok is de vroegere tabbaard (tabberd), kledingstuk van soldaten (thans ook: molen), de pangi is in Suriname een traditionele omslagdoek, plunjes zijn kledingstukken van een zeeman, een pullover is een truivest, een raglanmouw vormt een geheel met de rest van het kledingstuk, hij had een medaillon op zijn revers, de ritssluiting was kaduuk, ze was gekleed in sarong en kabaai, een spaghettibandje aan een T-shirt, nog minimaler: strapless, suçons zijn insnijdingen in een kledingstuk [suzonnetje], een wespentaille, een tricot truitje (tricottruitje) en tricotondergoed (tricot ondergoed), een salopette bestaat uit broek, een voorschoot en bretels, een tulegordijn (tulen gordijn), wollegoed oftewel wolgoed, als gegoten zitten, een kledingstuk met zijsluiting.

10. Het moet hoc loco [op deze plaats] en hoc mense [in deze maand] gebeuren! Hou je van hockey? Dan ken je vast de volgende termen: een zevenmeter, een strafbully, een strafcorner, een sleeppush, een slalom, de shoot als overtreding, een Oranjespeler, legguards als beenbeschermers, het op hockey lijkende balspel lacrosse en een hockeymeisje als stereotiep prototype.

11. Uit het ijshockey stammen: bandy (bandyen, ijshockeyvariatie met houten bal), bodycheck (nee, niet die bij een luchthavengate!), charging (aanval op het lichaam), crosschecking (idem met stick), elbowing, face-off, high sticking, hooking, icing, kneeing, puck (geen mopshond), shoot-out, slapshot, slashing, sudden death, toque (bescherming genitaliën) en tripping [laten struikelen tegenstander].

 

 

 

2634 Dictee vrijdag 18-03-2022 (1) dictee – Dictee van de dag (516) √ x

Dictee – dictees [2634]

Vragen en opmerkingen: leentfaarrein@gmail.com

Oefendictee OUD 341, geheel herzien naar situatie 2022

Dictee van de dag (516)

Het Nieuwe Testament

1. De afkorting hiervan is N.T. Het bevat zendbrieven, zoals die van Paulus. Het wordt ook wel aangeduid als het Nieuwe Verbond (afgekort: N.V.): in die zin is het ook een genadeverbond. De nieuwtestamentici houden zich ermee bezig. Geheel los hiervan hoorde je in WO II, de Tweede Wereldoorlog, ook wel de leuze 'Nieuwe Orde, lege borden', maar die had niets van doen met de Bijbel. De textus receptus [standaardtekst] is een uit verschillende bronnen samengestelde Griekse versie van het Nieuwe Testament. De parousie is de wederkomst van Christus op aarde. Een van de boeken van het N.T. is de Openbaring van Johannes (ook: Apocalyps). Met de logos wordt het Woord, God de Zoon, het wezenlijke beeld van de Vader, bedoeld. In Johannes 1, vers 14, staat dan ook: het Woord is vlees geworden. Met de god dezer eeuw wordt de Boze, de beheerser van de tegenwoordige wereld, bedoeld. De geldgod is de mammon van het N.T. Er zijn vier evangeliën (evangelies): dat van Mattheus, van Marcus, van Lucas en van Johannes. De Bijbel [inhoudelijk, niet fysiek], de Heilige Schrift [H.S.], bevattende de gezamenlijke boeken van het Oude en het Nieuwe Testament, is op het Concilie van Nicea in 325 vastgesteld en beschrijft volgens de christenen de ware heilsgeschiedenis. Oude en Nieuwe Testament worden ook wel aangeduid met oude en nieuwe bedeling. Wat is een bajesbijbel? Antwoord: een bijbeluitgave [boekje] waarin slechts het Nieuwe Testament en enkele boeken uit het Oude Testament (Psalmen en Spreuken) zijn opgenomen, speciaal bedoeld voor gedetineerden. De armenbijbel (biblia pauperum) was destijds populair: een verzameling platen van taferelen uit het Oude en Nieuwe Testament met korte verduidelijkende tekst. Het apostolicum (verkorting van: opus apostolicum) is het deel van het Nieuwe Testament dat de brieven
[bv. de paulinische brieven] en Handelingen [= der Apostelen, Bijbelboek, verkorting] bevat.

2. (Mattheus, VD). In Van Dale wordt het mattheuseffect besproken [wie heeft, zal gegeven worden]. De uitdrukking 'van Teeuwis noch Meeuwis weten' [geen duidelijk besef hebben: dronken, slag op het hoofd] stamt oorspronkelijk van 'Mattheus'. Synopsis is het naast elkaar plaatsen van de evangeliën van Mattheus, Marcus en Lucas in drie kolommen, waardoor de overeenkomsten en verschillen overzichtelijk worden. De aanduiding 'Allerkinderen' is verouderd voor
'Onnozele-Kinderen' [onnozele-kinderendag]. De term 'beati possidentes' (zalig zijn de rijken) is een ironische verbastering van 'beati pauperes' (zalig zijn de armen). Hoe erg is het om met Beëlzebub de duivel uit te drijven? De Bergrede werd door Jezus op de (een) berg bij het meer van Genesareth gehouden. Dat vind ik geheel uit den boze. De duif is het zinnebeeld van God, de Heilige Geest. Het grote gebod is dat van liefde tot God en de naaste. 'Ex abundantia cordis' betekent: uit de overvloed des harten. Ik noem zomaar wat heilige zaken: Heilige Geest, Heilig Bloed, de Heilige Familie, de Heilige Schrift, de Heilige Kerk, het Heilig Avondmaal, het heilig ambt van predikant, de Heilige Stad et cetera. Geef de keizer wat des keizers is en Gode wat Gods is. De Drie Koningen waren de Wijzen uit het Oosten. Zoek eerst het koninkrijk Gods, het koninkrijk der hemelen. De leliën (des velds) spinnen niet: de Franse kroon gaat niet over op een dochter [Matth. 6:28-29]. Christus is het licht der wereld. Paarlen voor de zwijnen werpen is synoniem met: margaritas ante porcos. Dat is verderfelijk: de mug uitziften [uitzeven, verwijderen] en de kemel [kameel] doorzwelgen [doorslikken]. Het Onzevader is [de naam van] het gebed des Heren [x bidden = onzevader, vaderons]. Of hij nu van de ratten gebeten was of niet: hij was aan de heidenen, de turken of de joden overgeleverd. Is Saul ook onder de profeten? Jezus' strafrede tegen de farizeeën loog er niet om. Je hebt er geen tittel [puntje, stipje] of jota [kleinste letter Griekse alfabet] van begrepen [samen: helemaal niets]. Ook 'te elfder ure' is een Bijbelse term. Een 'vox clamantis in deserto' is een roepende in de woestijn, iemand van wie de woorden in de wind worden geslagen. Geestelijken arbeiden in de wijngaard des Heren. De acht zaligsprekingen komen uit de Bergrede. Wie zoekt, vindt [zal vinden]. Zoek(t) [t = archaïsch] en gij zult vinden. De reinen van hart zijn zuiver. Hoe luidt de hoofdsom der wet?

3. (Marcus) Hij zei: Abba, Vader, alles is U [eerbied] mogelijk. Een boanerges is een heftig man, met name een prediker die gloeit van geestdrift en blaakt van vurige geloofsijver. Grappa of marc [uitspraak 'maar'] is brandewijn bereid met het laatste uit druiven geperste vocht en uit de schillen en pitten van uitgeperste druiven. Het penningske der weduwe is een kleine gift van grote waarde. Hoe is het om je ziel te verliezen terwijl je de wereld wint?

4. (Lucas) Met mijn ogen dicht zeg ik: je bent familie van me van Adamswege. Aan de Emmaüsgangers verscheen Jezus. Een farizeeër is een huichelaar. De engel Gabriël wordt door God naar Maria gezonden. Op het kerstfeest, met Kerstmis, zingen wij: 'Ere zij God in den hoge'. Simeon was door de Heilige Geest een godsspraak gegeven. Ben jij een vreemdeling in Jeruzalem? Christus was de Koning der Joden. Op zijn kruis stond: Iesus Nazarenus Rex Iudaeorum (INRI). Het kerstevangelie lezen we (voor) in de kerstmis. Een bedrijvige martha is een zorgvolle drukke huisbestierster. De Messias is de Opgang uit de hoogte. Een barmhartige samaritaan ontfermt zich over zijn medemens. Hij vreesde met grote vreze. Zij baden plechtig het Weesgegroet [naam gebed], het Ave Maria [idem]. Dagdagelijks [Belgisch-Nederlands, niet algemeen] deden anderen dat met een weesgegroetje, een ave, een aveetje [allemaal: x bidden].

5. (Johannes) Als je vijftig jaar oud en man bent, heb je Abraham gezien (kreeg je een abraham = pop van brooddeeeg?) en weet je waar Abraham de mosterd haalt. Vrouwen krijgen een sara en hebben Sara gezien [50 jaar worden]. Het avondmaalsbrood is het brood des levens. 'Ecce homo' (zie de mens) zijn de woorden waarmee Pilatus de gegeselde en met doornen gekroonde Christus aan het volk toonde. In dit rijtje hoort niet thuis: joh, ga fietsen! Het hogepriesterlijk gebed sprak Jezus uit bij het Laatste Avondmaal. De Goede Herder waakt over zijn schapen. Ook Lam Gods is een symbolische benaming voor Christus. Een nicodemiet [vgl. Nicodemus] is iemand die in het geheim tot de Reformatie was overgegaan, maar in het openbaar rooms-katholiek bleef. Noli me tangere (raak mij niet aan) is de naam van het kruidje-roer-mij/e-niet, maar ook een uit- of afbeelding van de verrezen Christus. Hij stond bekend als een ongelovige thomas. De pilatusvraag luidt: wat is waarheid? De vijfde zondag na Pasen is rogate. In het Vaderhuis zijn vele woningen. De duivel is de vader der leugen.

6. (Handelingen) Ik geloof: Gods vaderhand beschermt ons. Met Pinksteren hebben we de vijftigste dag na Pasen, herinneringsfeest aan de neerdaling van de Heilige Geest op de apostelen, die samen met Maria en andere vrouwen en mannen in een zaal te Jeruzalem bijeenwaren [dat de groep bijeenis]. Het non possumus is de onmogelijkheid om iets te doen. Paulus was de heidenapostel. Met godverwaten [door God vervloekt] hand schreef hij de brief aan de godvrezende. Galatië (niet meer in VD) was een Romeinse provincie in het binnenland van Klein-Azië. Dorkas (niet meer in VD – Aramees: Tabita – gazelle of hinde – deed veel voor andere mensen – naar haar is de hulporganisatie Dorcas genoemd) was een gelovige vrouw in Joppe. Damascus is een belangrijke stad in Syrië. De cederappel (paradijsappel, etrog, Citrus medica) moet je met het joodse Loofhuttenfeest letterlijk in de hand houden. Het apostelconvent was een vergadering van apostelen.

7. (Romeinen). De betekenis van 'in saecula saeculorum' is: tot in de eeuwen der eeuwen. 'Sola fide' staat voor: door het geloof alleen (Luthers interpretatie van Romeinen 3, vers 28, die tot het sjibbolet der lutheranen werd).

8. (1 en 2 Korintiërs). Een genadegave is door genade verkregen. Hoop, geloof en liefde: de meeste van deze is de liefde. De christenen zijn de leden van Christus' lichaam. Het paulinisch (paulijns) privilege is het recht op ontbinding van het huwelijk tussen niet-gedoopten, indien een van beiden na het huwelijk het doopsel ontvangt en de andere partij daar niet mee instemt. Die staat, zie toe dat hij niet valle. Iemand op zijn tabernakel geven, betekent een pak slaag geven. Het geloof kan bergen verzetten.

9. (Tessalonicenzen) Beproef(t) alle dingen, behoud(t) [beide t’s: archaïsch] het goede. Die niet werkt, zal niet eten.

 

 

2633 Dictee donderdag 17-03-2022 (1) dictee – Dictee van de dag (515) √ x

Dictee – dictees [2633]

Vragen en opmerkingen: leentfaarrein@gmail.com

Oefendictee OUD 342, geheel herzien naar situatie 2022

Dictee van de dag (515)

1. De rugbyers moeten ook aan hun trekken komen: try (via een touchdown gedrukte score van vijf punten), een scrumhalf (hij werpt de scrum), gerugbyd met een protector [beschermer schaamdelen], hooker [staat in de scrum], gebitsbeschermer, een flyhalf [speler tussen scrumhalf en driekwarten], een dropgoal uit een dropkick, de driekwarten, conversie [recht om na de try een velddoelpunt te maken] en American football (de Americanfootballcompetitie lijkt op rugby).

2. Bij cricket moet je de volgende termen kennen: de batsman batte met het bat, het publiek was criant vervelend, een bouncer [bal] kan hoog opspringen, de catcher is de achtervanger, een century telt 100 runs, ik cricket, hij crickette, zij hebben gecricket, fielden is veldpartij zijn, ik fieldde vorige week nog, een (gras)wicket (schertsend: een houtwinkel …) vind je niet op een kokosondergrond, een lobbal is onderhands geslagen, het verschil tussen legspin en offspin is heel subtiel, (cricket is) the king of sports (koning der sporten), uitbowlen, de umpire en vuurpijlen.

3. Een sint-elizabethsletter [altijd z!] is een kerkletter oftewel gotische lettersoort, de groteletterbijbel [grote letter] leest lekker weg. Beignets van de chinees heten golauyoek. Het rad van Ixion is het beeld van een altijddurende marteling en genoemd naar de koning van de Lapithen. Beryllistiek is waarzeggerij uit spiegels. Hij droeg een
gore-tex windjack [gore-texwindjack]. Hoe bekend klinkt dat: graecomane en graecofobe twisten? Een grand marnier [VD Wiki, Bob van Dijk – maar 2022: Grand Marnier - 2025 weer: grand marnier], verrukkelijk! Waarom staat die drank niet in de woordenboeken? Nu wel dus! De Grande Peur ging vooraf aan de Grande Armée. Gremzelisj is pesachgebak [vgl. kiesjeliesj – Poerim]. In 1582 ging men over van de juliaanse (stilo veteri – stili veteris – oftewel oude stijl, afkortingen: o.s., st.v. en s.v.) naar de gregoriaanse tijdrekening (stilo novo of stili novi, afgekort: st.n. of s.n., nieuwe stijl, afkorting: n.s.). Grax heeft met walvissen en traan te maken. Met z'n drieën hadden ze twee granny smiths (twee granny's, twee grannysmithappels). Was de kleur van de grain de lin gris de lin? Een griotje is een kubusvormig, gesuikerd zout dropje, maar griottejes (griottetjes; uitspraak, laatste met 'tuh', eerste zonder! – vgl. eau de toiletteje) zijn grote, rode, zure kersen. De grizzlybeer joeg ons schrik aan. De koetsier van een aapje (huurrijtuig te Amsterdam) droeg grijs-met-rode [grijs met rood] kleding.

4. En retraite leven is met pensioen zijn. Maltraiteren is figuurlijk mishandelen. Een retraitant(e) neemt deel aan een retraite [s]. In een retraitehuis worden gesloten en ignatiaanse retraites gehouden, naast weekendretraites. Een traiteur is een uitzendkok. Traites zijn in de handel getrokken wissels. Een retraitist is een escapist: iemand die elke verantwoordelijkheid ontvlucht. Een retraite (ritraite, ritratta) is kortweg, kort gezegd, een herwissel. Trait-d'unions zijn koppeltekens, maar het kunnen ook bemiddelende personen zijn. De Straits Time Index STI is de beursindex van Singapore. In een stilte-enclave en een stiltereservaat – het ware te raden – heerst stilte [mv. n/s]. Bij zo'n diepe stilte [klooster] onderscheidt men een groot, klein en altijddurend silentium [zoals bij de trappisten: nooit spreken!].

5. De mal du siècle is te vergelijken met melancholie en met spleen [ie] (weltschmerz, taedium vitae). (Een beetje) interessant met '*wege*': zijnentwege, weswege, uwentwege, tewege [= teweeg], van stadswege, rechtswege, rijkswege, overheidswege, onzentwege, mijnentwege, van manswege, hunnentwege, harentwege, van Godswege, Christuswege, allerwegen, allentwege, van Adamswege, van ambtswege, zwaar wegen en zwaarwegend, Touring Wegenhulp (in België: TW; dat is in Nederland: de Toeslagenwet), van bestuurswege en autowegenvignet. Zo geeft '*halve*': zijnenthalve, weshalve, spoedshalve, halvezool en werkwoord halvezolen, halvemaan, halve gulden, Rode Halvemaan, halvestuiversbroodje, halve-eeuwfeest, gemaks-, geloofs- en fatsoenshalve, eershalve, beleefdheidshalve, ambtshalve, anderhalve man en een paardenkop, zevend'halfje (pietje, zes en een halve stuiver), een u-weet-wel (wat men gevoeglijkheidshalve niet wil noemen), ['*half*'] halfzwaar, halfwollen, halfwattlamp, halfverheven, halfvergeten (GB), half ontbloot, halfnaakt, halfsteensmetselwerk, halfeb, zij zit op een halfje [prostitutie; de helft is voor de kamerverhuurder/ster], half beschaafd, halfgesloten, halfopen (GB: bnw., bijwoord: half open), anderhalfverdiener [samen ca. anderhalve baan], half wijs en waanwijs.

6. Wat is het verschil tussen voluntaire en contentieuze jurisdictie? De chique dame sjiekte op een chic moment met sjiektabak. Het verendek van de vogel was roodgevlekt. Een gevlekte scheerling is wijnrood gevlekt. De grofgebreide trui was grof afgewerkt. Internet vertelt heel wat over eensnarige violen, maar verwijst [2022: verwees] voor de goezla onder andere naar zekere dictees 575 en 826: geen idee
[2025: 573 en 575]! Groepage heeft te maken met (groeps)bevrachting, een groupie trekt overal met een popmusicus en zijn groep mee. Tjaptjoi is een Chinees groente-en-vleesgerecht. Als grootdoener wilde hij zich groothouden. Groovejazz (groovy muziek) is funky jazzmuziek met soulinvloeden, veelal met strakke elektronische ritmes [n/s], geschikt als dansmuziek (synoniem: acid jazz). Zowel gros-de-Naples als gros-de-Tours zijn zware, zijden of halfzijden geweven stoffen. Een grote hans laat zich voorstaan op zijn rijkdom. Zou Ajax al voorstaan? De zoveel grovere stof was onbruikbaar. Een guacharo is een vetvogel. Waar lijd je aan met het guillain-barrésyndroom? Antwoord, met dank aan René: progressieve, soms zeer ernstige, verlammingsverschijnselen, die gelukkig meestal ook weer verdwijnen.

7. Bij gymnastiek had hij gympen (gympjes, gympies) aan. De
gummi-jas behoort tot de gummiartikelen, de (ook: het) gummi Arabicum is de Arabische gom. De guiro [klein slaginstrument] komt van 'kalebas' uit het Taino. Geeft de gynaecologe ook raad bij gynaefobie [angst voor vrouwen]? Het Haarlems klokkenspel slaat niet op de damiaatjes, maar is de knoldragende steenbreek. Kun je haarlemmerolie gebruiken om de tongval te bevorderen voor een Haarlemmerdijkssprekende charlatan, die haarlemmerdijkies (haarlemmerdijkjes) maakt? De Hagenaar bleek een hagenaar te zijn [kan ook andersom! - h = homo]. In het huis aan huis bezorgde
huis-aan-huisblad [h.a.h.-blad] werd geannonceerd dat de vastgestelde hagenpreek in het Hagois gehouden zal worden; dit als beneficium [voorrecht] voor alle Hagenezen. Scatten is in de (bebop)jazz improviserend betekenisloze lettergrepen zingen. Rippen is het overbrengen van bijvoorbeeld bestanden van cd [compact disc] of dvd [digital versatile/video disk – m.i. c GB/VD] naar de pc [personal computer]. Mitose is een normale celdeling, meiose het begin van een reductiedeling. De Bokseropstand heeft niets te maken met boxers (viervoeters). Ogenschijnlijk is er geen verband tussen krediet [uitstel van betaling], crediteren [als schuld inboeken] en discrediteren
[in diskrediet brengen].

8. Hetzelfde geldt voor flexie [taalkunde: buiging], deflexie [idem, verloren gaan van buiging] en reflectie [terugkaatsing]. De hagedis zat onder de hagendoorn. Op tafel stonden halal [koosjer] kaas en haram [treife, onrein, verboden] vlees. Van Dale schrijft halalvlees [evt. halal – bnw. – vlees]. De halfgeopende deur was halfopen (bnw. – bijw.: half open). Het was halfzes [GB in toelichting ook: half zes], maar zijn hoed stond op halfzeven [vaste uitdrukking]. Hij had geen kort en geen lang, maar halflang haar. Hij was halfdronken, half beschonken. Mijn half versleten en halfvergeten blouseje (bloesje) kwam weer eens tevoorschijn. Als je kiesjeliesj eet, nuttig je hamansoren (Poerim). Ze halmade (o.v.t. van halmaën) voortreffelijk en hield van halloumi(!), Cypriotische kaas. De boefjesbus zou halt houden voor het
HALT-bureau [Het Alternatief]. In de twee halve finales speelden vier halvefinalisten om twee finaleplaatsen. Waar is mijn handgemaakte en handgewassen truitje? Hoofdschuddend zag men de handenschuddende [GB!] president weer vertrekken. Handen wassen kun je het best de handen wrijvend doen. De toeschouwer zag het handenwrijvend van genoegen aan. Het is hier Jantje Contantje, dus betaalde de jan-contant handje contantje. De via handmelken verkregen drank smaakte prima. Een Jack Pudding en een jean potage [lang = los] (janpotage) zijn allochtone hansworsten. De weddellzeehond is nog niet te vinden in GB en VD.

9. Een analgeticum is een pijnstiller. Met een ontstekingsremmer kun je een ontsteking remmen. Een stalen, onveranderlijke wet is een wet van Meden en Perzen. Hoe haal je het in je harses? We zijn er bij lange na nog niet. We moeten een halfwit [VD, bnw.] brood kopen. Een man kan hard draven, een paard harddraven (bij de harddraverij). Ook gewoon hard lopen kan een hardloper opleveren. Hij was een hardwerkend ondernemer [vgl. HWN'er]. Zijn kritiek is me hardgevallen: ik liet hem hard vallen? De hardcorekatholiek genoot van de hardcoremuziek. Heb je geen hard feelings meer? De hard edge is een schildertrant. Hij is meer een harddraver van luie Kees [allesbehalve vlug]. Met charedim(!) [enk.: charedi, VD – niet in GB] worden bepaalde ultraorthodoxe joden aangeduid. De haricots verts [alleen mv.] waren niet te eten. De nieuwbenoemde vrouwelijke attachee had haar attachékoffertje niet bij zich. Dat was herkenbaar aan het at-teken, de apenstaart. Haar collegaatje wilde wel hand-en-spandiensten verrichten.

 

 

2632 Dictee woensdag 16-03-2022 (1) dictee – Dictee van de dag (514) √ x

Dictee – dictees [2632]

Vragen en opmerkingen: leentfaarrein@gmail.com

Oefendictee OUD 343, geheel herzien naar situatie 2022

Dictee van de dag (514)

1. Die oud-PSV'er [Philips Sport Vereniging, eigennaam] komt nu voor Barcelona uit. Hij had er handenvol werk aan, hij had er zijn handen vol aan. Waar komen de Cherokee-indianen nu precies vandaan? Schrijf je ossobuco nu met één of twee c's? De gruyèrekaas is kaas uit Gruyère. Met hoeveel k's schrijf je koekoek? Een mannetje of vrouwtje meer maakt van een duümviraat een triumviraat. Zoeken op '*uum*' geeft onder andere naast duümviraat: bonum et aequum (wat recht en billijk is), caput mortuum (dodekop, een verfstof: colcothar, Engels, Persiaans of Spaans rood), compascuum (gemeenschappelijke weidegrond, vergelijk Emmer-Compascuum), computatio graduum (berekening van de graden van verwantschap), (dis)continuüm, gezagsvacuüm, jacquetkostuum, meum et tuum (het mijn en het dijn), mutuum (verbruikleen), per obliquum (langs een slinkse weg, op slinkse wijze), perpetuum mobile, suum cuique (ieder het zijne, elk wat hem toekomt), suum cuique tribuere (niet meer in VD: ieder het zijne geven), triduüm (periode van 3 dagen), vacuümverpakken, vacuümverpakking.

2. U snapt het al van die trema: vernederlandst of niet? In de haute volée zit je in de hoge(re) kringen. De haveloze zwerver zat in het havenloze stadje. De havoërs en vwo'ers op deze school scoorden bovengemiddeld goed (en niet met shots heroïne). De boeren kregen een hectaretoeslag [n/s]. Hechsjeirem (ook: hechsjers, enkelvoud: hechsjer) zijn koosjerverklaringen. Van een hecatombe [ei­gen­lijk een of­fer van hon­derd stie­ren - slach­ting, bloed­bad] zijn 100 stieren (nee, geen heckrunderen!) het slachtoffer. Het headbangen [heftig het hoofd op en neer bewegen] doe je met harde rockmuziek. De Hawaïaanse in haar hawaïhemd nuttigde een hawaïsteak. De hawala is een informeel banksysteem in de moslimwereld. De heliconspeler met zijn helicopterview [Heel raar, VD geeft hierbij de NL-uitspraak – NL: helikoptervisie/blik] werd per helikopter naar het ziekenhuis vervoerd in verband met zijn hemorragie [bloeding] en zijn hemorroïdale [tot de omgeving van anus of rectum behorend] koortsen; voor de zekerheid kreeg hij ook nog een helminthagogum [wormafdrijvend middel] toegediend. Het is wel een hell of a job, maar het hellmanngetal geeft de strengheid van een winter weer. Van een hematomyelie (ruggenmergbloeding) was geen sprake, laat staan van een hemagglutinatie (klontering van rode bloedcellen). Zijn helminthocecidiën aaltjesgallen? Antwoord: ja.

3. Hemeltjelief, in die HEMA-winkel (eigennaam, GB: Hemawinkel, thans, 2018, niet meer) kun je hemdsslippen kopen! Dit hendekasyllabesonnetje ging over het hempje-licht-op (een drankje). Hij volbracht het herculeswerk (Herculeus labor, reuzenwerk - opus Herculeum) met moeite. In de Boheemse broederschap lusten ze wel een hernhuttertje [zandgebakje]. Wat krijg je, als je een heptaëder [zevenvlak] doormidden (middendoor) zaagt? Antwoord: dat hangt ervan af hoe je zaagt ... Een henri-quatre is een korte puntbaard. Herpes zoster is gordelroos en herpes tonsurans een schimmelziekte van de huid veroorzaakt door een trichofytonsoort. Trichofytie is overigens ringvuur. Het tricliene kristalstelsel slaat op asymmetrische kristallen. Het sint-janskruid is een hertshooiachtige (plant). De wolfsklauw en een soort van weegbree worden ook wel hertshoorn genoemd. Kan dat: hesychasten [monniken, geheel gericht op contemplatie] die aanpappen met hetaeren [prostituee van hogere komaf] die een courtisanegroep [n/s] [idem] vormen? 'Hetze' is een
de-woord [mv. s]; een samenstelling ermee is hetzereeks en het ww. is hetzen [GB - hetzte, gehetzt].

4. Jonge takken hebben lotjes, goede doelen lootjes en de laatste en zwaarst wegende (meest zwaarwegende) zijn loodjes. De ene krocht [achterbuurt] was abstruser [abstruus = duister] dan de andere. De ene vrouw was struiser dan de andere. Die producten zijn hightech, het zijn hightechproducten (hightech producten). Een higgsboson [goddeeltje] is een speculatief elementair deeltje. Is zwaarwichtig niet een beetje dubbelop? De vrouwelijke groep tempelprostituees vormt een hiërodulengezelschap. Die hideuze [afschuwelijk] uitspraken zijn weerzinwekkend. Van het geslacht hibiscus is vooral het altheaboompje bekend geworden (een bekendwording dus). De prosopopoeia [pee-jaa] is een redekunstige figuur. De hidjra [het wegtrekken van Mohammed met zijn volgelingen uit Mekka] vindt zeker niet hic et nunc [hier en nu] plaats. In de hippiescene maakten de hippo's een scène. De hippeastrum is de amaryllis, de ridderster. Na de hippocratische eed [van artsen] werd er nog gezellig gekout en hip(p)ocras (kaneelwijn) gedronken. Anderen dronken glühwein en andere dranken waren: armagnac [verwant aan cognac] en punchbowl [kom waarin punch – krambamboeli – bereid wordt]. Hippopotomonstrosesquipedaliofobie is de angst voor lange woorden [let op: GB p, VD pp]. Heeft een hippopotamus [nijlpaard] ook een hippocampus [deel hersenen]? Hirsutisme is zwaar behaard zijn. Hit-and-run [znw., snelle en verrassende actie] komt voor als tactiek [leger, sport], hire-and-fire [personeel makkelijk aannemen en evenzo ontslaan] op het werk. Een hocker hokt niet samen, maar is een voetenbankje. Geef mijn [hoffmann](s)druppels [VD, niet in GB - ook: liquor] even aan, please (mij). Prachtig, zo'n hofstedevink [n/s]!

5. Een hoeri is volgens de Koran een eeuwig jong blijvende maagd met gazelleogen in het paradijs. Zij daalden af uit hoger gelegen gebieden. Hoi, holadijee! We gaan høken! De pineau (*) is een likeurwijn uit de Charente, gemaakt op basis van cognac. De pinot is een in veel variëteiten voorkomende wijnstok en heeft daar (*) niets mee te maken. De pinot blanc levert de witte bourgognes en de chablis [oesterwater, vgl. elzaswijnen] op, de pinot noir de rode bourgognes en champagne (spätburgunder). Er is ook nog pinot gris (pinot grigio – witte wijnen) en pinot meunier (rode wijnen en champagne). Homoioteleuton is prozarijm. Het meervoud van 'homo faber' [makende mens] is 'homines fabri'. De hondsvot, de gierigaard, hield zich bezig met vodden rapen: hij was een voddenraper. Het had veel weg van een honden-en-apenspel [kermisattractie, dwaze vertoning] [honden en apen]. Pedanterie [waanwijsheid] wordt verbeeld door honderd en een [oude uitdrukking] gekken. Dat kost je dan honderd(en)een euro. Een homunculus is een gedrochtje. Pusillaniem is lafhartig, magnaniem grootmoedig. Woorden met tegengestelde betekenis vertonen antonymie (zijn antoniem, antoniemen). Bestaat er een tweede Huygens?

6. Achter de hoodoo, de rotspilaar, werd honkyoku, meditatieve zenmuziek, ten gehore gebracht. Voodoo is iets anders (rituele magie). De horecaffer, werkzaam in de horeca (zijn baas was lid van de Horecaf), bediende enkele Zuid-Afrikaanse Kaffers, maar ook een enkele kaffer uit Amsterdam. Vergeet ook die Kafferse en die kafferin niet! Een hordeolum is een strontje, een gerstekorrel [in het oog]. Strenge calvinisten duiden vrijzinnigen aan met 'zo licht als hop'. De hoquetus is een 13(d)e-eeuwse (dertiende-eeuwse) compositietechniek. In de Hoorn van Afrika vindt men veel heroïneverslaafden. Een hotspot is een place to be en een hotshot is een pief. Schrijf je 'hotelier' ('hôtelier') nu met of zonder dakje? Beide, GB en VD. Een hotel mama is duidelijk meer dan een hôtel garni. Zijn deze hors-d'oeuvres hors de saison? Een hospice is een verblijfplaats voor terminale patiënten.

7. De maîtres d'hôtels (ook: maîtres d's) [beide: of] zwaait daar de scepter. De hPa is de hectopascal. Hoveren [oo, oe – zweven] doe je [ook: pc-term – met de cursor over een gemarkeerd tekstelement gaan, waardoor extra informatie, bv. een afbeelding, zichtbaar wordt] niet met een hovercraft [amfibievaartuig of luchtkussenvoertuig]. Ach, laat die hobbyist met zijn hobiecat [zekere catamaran] toch … Het woord 'chomskyaans' [Chomsky – persoon] riekt naar taal, het woord 'shaffyaans' naar levensliedjes [Ramses Shaffy]. Mag je een brouille [onmin] ook een brouillage [niet in wdb.] noemen? Er is dan in ieder geval iemand gebrouilleerd! Zoeken op '*ouil*'geeft verder nog: andouillette (worst), bouillabaisse (ratjetoe, ratatoelje), bouilli (soepvlees), bouillie (brij, pap), bouillie bordelaise (Bordeauxse pap), bouilloire (schenkketel), bouillotte (gewestelijk: bedkruik), brouilly (een bekende beaujolais uit de gelijknamige plaats), depouilleren (beroven, uitkleden), embrouilleren (in de war brengen), gargouille (waterspuwer), houille blanche (witte steenkool), mouilleren (palataal uitspreken), een fouilleerpatrouille, rambouilletschaap (merinosschaap), ratatouille (ratjetoe) en ten slotte rouille (roestkleurige knoflooksaus).

8. Zoeken op '*oeil*' geeft naast roeilied en moeilijkheden: coup d'oeil (oogopslag), liquiditeitsmoeilijkheden en trompe-l'oeil (bedrieglijk natuurgetrouw geschilderde afbeelding). We moeten die corpora delicti [enk.: corpus delicti = voorwerp waarmee de misdaad is gepleegd], gevonden op de locus delicti [plaats waar de misdaad is begaan – pd = plaats delict], maar eens loepen (onder de loep nemen). 'Opgeld maken' is ook volgens Taaladvies een foutieve kruising (contaminatie) van 'opgeld doen' en 'opgang maken'. Na een hondenbeet die rabiës veroorzaakt kan de hubertussleutel [gewijd ijzer t.b.v. uitbranden] uitkomst brengen. Ga niet naar een eerwaarde die zelf aan rabies theologorum [razernij der theologen] lijdt! Bij de twee huipen ging het er ruw aan toe; de ene huib was al hoogbejaard. De uvulaire r is de brouw- of huig-r, niet te verwarren met de tongpunt-r. Ons eigenste Koninklijk Huis is het huis van Oranje. Een blad dat huis aan huis bezorgd wordt, is een huis-aan-huisblad, afgekort: h.-a.-h.-blad. Met huis, tuin en keuken is huis-tuin-en-keukenrodekool [GB ook wel: rode kool] een correcte samenstelling. Valt er hier nog wat te huttemannen (slijpen) op het huttendek?

9. Met huisje-boompje-beestje [al streepjes] is
huisje-boompje-beestje-ideaal een goede samenstelling. Ga nu eindelijk eens huiswerkmaken, je huiswerk maken. Weet je wat een hulpverloofde is? Die doet aan hulpverlenen (een maîtresse dus)! Hoe hoog kun je gaan: huizen-, honderd- of hemelhoog? Heerlijk, die huisgemaakte frambozencoulis! Aanhangers van Johannes Hus heten hussieten. Waaraan lijd je als je aan het hutchinson-gilfordsyndroom lijdt? Nou, vooruit dan: progeria, snel verouderen!