vrijdag 6 maart 2026

3823 Dictee vrijdag 06-03-2026 (2) – dictee Dictee Terneuzen (feitelijk Oostburg en Sas van Gent) 2008 √ x

Dictee – dictees [3823]

3823 Dictee vrijdag 06-03-2026 (2) - dictee Dictee Terneuzen (feitelijk Oostburg en Sas van Gent) 2008

Dictee Terneuzen (feitelijk Oostburg en Sas van Gent) 2008 (18 november)

De 40 groen en onderstreepte items moesten worden ingevuld.

De pen gesnoerd (auteur: Marc de Smit)

1. Volksschrijver Gerard schreef zijn brein tot pulp. Misantroop Willem F. vergiftigde zijn longalveolen met zijn muze Gitanes. De maag van dandy Harry werd overwoekerd door een wildersiaanse tsunami van maligne cellen. Met dien verstande dat Harry Pijp wél uit de klauwen van Hades herrees.

2. Zijn blinde ambitie de beste scribent van de naoorlogse Grote Drie te zijn, bleek krachtig genoeg om maagcarcinoom te overwinnen. Zijn martiale gelaat vertoont nu die majestueuze trekken welke hij heimelijk altijd heeft gekoesterd: Koning der Neerlandse Letterkunde.

3. Harry staat garant voor een ongeëvenaarde arrogantie, een schaamteloze hovaardij en een ontembaar rancuneus verlangen wijlen zijn collega’s postuum alsnog te kleineren.

4. Kennelijk geniet deze narcissus een gezonde nachtrust en voeden dames zijn hongerige ego met smakelijke vitaliteit. Harry lijkt onsterfelijk.

5. Ja, ook ik heb een weerzin ontwikkeld voor deze succesvolle womanizer, die koketteert met zijn eruditie over de klassieken en zijn genetisch bepaalde scherpzinnigheid.

6. Zo staat onze Harry ook geportretteerd op bladzijde één van zijn roman Twee vrouwen. Harry als polder-Errol Flynn in het middelpunt van verering, omringd door amechtig kijkende charmante dames met op de achtergrond hun jaloerse echtgenoten. Harry’s habitat!

7. Teken een tekstballonnetje uit zijn mond en hij zegt: Ik word de beste schrijver van Nederland ooit. Die andere losers zullen mij haten en ingegeven door jaloezie door zelfdestructie mismoedig ten onder gaan!

8. Op de achterflap staat Harry afgebeeld als de onsterfelijke adonis van weleer die, als de Marlboroman, met royaal aplomb benadrukt: Had ik destijds gelijk of niet? Het is zonneklaar. Hier staat de beste schrijver van Nederland ooit!

9. Je zou een hekel aan die pedante kwast kunnen krijgen. Wie niet? Hoe lang wachten literaire kongsi’s - incluis dit schrijvertje - niet op het grote demasqué van deze stoïcijnse betweter, die leeft in zijn eigen mythe en eenieder triomfantelijk uitdaagt hem te verleiden tot het uitsteken van zijn geringschattende ogen of het melken van zijn giftanden.

10. Tussen deze twee hagiografische fotootjes echter las ik een bedwelmend meesterwerk. Het is niet anders. De roman Twee vrouwen getuigt van een groot schrijverschap. Ik applaudisseer dan ook voor de hand van de Meester.

11. Meneer H.M. toont onmiskenbaar de grootsheid van zijn ambacht en vermogen tot empathie. De verbeeldingskracht is goddelijk. De personages zijn tastbaar.

12. De vertwijfeling en onmacht van Laura Tinhuizen zijn gloeiende cokes waar je je gemoed vruchteloos tegen tracht te beschermen. Woorden als lemmeten die smart brandmerken.

13. Op het marktplein van Athene zouden de Grieken de regen trotseren en met open sandalen uren staan soppen in het door karrensporen tot modder omwoelde leem. Harry zou hen verrassen met zijn sterke plot die geen deus ex machina behoeft. De crime passionnel doet haar intrede. 

14. ‘Harry ...! Harry ...!’ scanderen de Hellenen. Toeschouwers leveren na afloop hun voor de zekerheid meegenomen rotte tomaten in bij de daarvoor bestemde troggen. Paupers proppen zich vol en Dionysus kleurt kelken rood.

15. Is er iemand onder u die een litteken draagt van onvervulde passie voor verboden vruchten, van een onmogelijke liefde ... een nooit geheelde liefdeswond uit uw jeugd... een verdrongen vakantieliefde of een bijtende spijt uw hart te hebben verloochend door toe te geven aan schuldbesef en ouderplicht, hoed u dan voor deze vertelling, opdat het uw hart niet wederom openrijt.

16. Ingevolge de slangenbeet mij toebedeeld door dhr. H. Mulisch heb ik mijn vonnis getekend en zal het bloed aan mijn kroontjespen tot korst stollen.

 

 


3822 Dictee vrijdag 06-03-2026 (1) – dictee Groot Zeeuws-Vlaams Dictee [Terneuzen, feitelijk Oostburg en Sas van Gent] 2009 √ x

Dictee – dictees [3822]

Groot Zeeuws-Vlaams Dictee 2009

(feitelijk: Oostburg en Sas van Gent) 

[5 november 2009]

Auteurs: Rob van Bedaf en Marc de Smit, voorlezer Oostburg: Rein Leentfaar, voorlezer Sas van Gent: pastor Niek van Waterschoot

De 40 invulwoorden zijn cursief en groen gedrukt. 

Geachte Hella Haasse,

1. Het valt mij zwaar dit verzoek tot u te richten. U hebt onlangs de eerbiedwaardige leeftijd van negentig jaar gevierd, voorwaar geen kattenpis, als u het mij vraagt. Ik hoop u in gezondheid te treffen. Terugkijkend op uw omvangrijke oeuvre verdient u een welverdiende rust. Mocht u gehoor geven aan uw grenzeloze schrijfdrift, dan kan ik mij goed voorstellen dat uw prioriteit ligt bij vrije associatie en dat u uw creativiteit niet in dienst stelt van het landsbelang. 

2. Tegemoetkomen aan een verzoek als dit is veelgevraagd en mogelijk een zware overschatting van mijn overredingskracht. Toch wil ik een beroep doen op uw talent als romancière. Het zou getuigen van weinig respect en ethisch faliekant onjuist zijn wanneer ik mij tot u zou richten uit een behoefte ons nationaal geweten te sussen. Dat stadium is de Staat sowieso gepasseerd. Ik spreek tot u als een aangevreten entiteit. Nederland bloedt, mijn ledematen worden gepijnigd, mijn gewrichten kermen, doornen dringen diep in mijn vlees, receptoren van mijn centrale zenuwstelsel krijgen tegenstrijdige signalen te verwerken en mijn politieke tong bauwt slechts holle retoriek, onmachtig de juiste toon te zetten de samenleving te vrijwaren van discriminatoire sentimenten.

3. Geachte Hella – hoe graag zou ik u 'lieve Hella' willen noemen om mijn bede kracht bij te zetten, misschien wel om bij u in het gevlij [vaste uitdrukking; anders ook: gevlei] te komen, beste, bovenste beste Hella: uw jeugd werd beïnvloed door het spanningsveld tussen het kolonialisme en nationalisme – mijn schuld, daar doe ik niet moeilijk over – wat u heeft aangezet tot het schrijven van de bewierookte novelle Oeroeg. Uw belangstelling voor de Germaanse heldensagen en de sagenfiguren bracht u ertoe in Amsterdam de studie Scandinavische taal- en letterkunde te volgen. U herkende echter direct de voorkeur van de bezetter voor de Germaanse symboliek, waarop u de studie afbrak. Op zo'n principiële manier kun je dus stelling nemen. U verkoos uw inzichten te verwoorden door het beoefenen van een kunstdiscipline, de bellettrie in uw geval. Is kunst dan het anarchistische baken dat sturing kan geven aan een verzuurde levenssfeer?

4. Overtuigd stelling nemen dat ik geen
oer-Hollandse samenleving meer ben en blijf valt mijn natie zwaar. Zij wordt beproefd door het mefistofelische dilemma hoe te reageren op de haatgevoelens die een bekrompen nationalist uit zijn demagogische trukendoos haalt. Verstaat u mij juist, mijn burgers zijn in aanleg geen slechte mensen. Het is de angst – wat treft ons hart dieper? – die hun vilein wordt verkocht waardoor zij zich niet meer senang voelen in hun eigen land. Voorwaar Hella, het leitmotiv (leidmotief) van uw novelle Oeroeg.

5. Ik schaam mij diep, Hella, dat u op uw respectabele leeftijd met een ruim bemeten historisch besef van menselijke dwaling, kennis moet nemen van de factor angst die in ons land is gezaaid en thans daadwerkelijk ontkiemt. Me dunkt, u hebt uw portie verderfelijke superioriteit al eerder moeten verteren. Hoe moet ik mij wapenen en een frontlinie vormen? Zelf een blitzkrieg beginnen?

6. U hebt met uw scherpzinnige novelle blootgelegd dat tegenkrachten in kaart brengen in termen van goed of fout slechts polarisatie in de hand werkt. Het probleem dat ik heb ontreddert mij. Het huist in de harten van de individuele burger zelf. Demoniseren ligt op de loer, strategisch handhaven van een cordon sanitaire werkt niet. Doodzwijgen bevalt me niets. Ik schaak zo naar een patstelling. Beter is de burger rechtstreeks te raken in hun hart door hen een sociaal liefdesdrama door de strot te duwen waar alles in menselijke maat wordt verteld en de hartbrekende dilemma's
klip-en-klaar naar voren komen, opdat prudentie een proeve en innerlijke kracht blijkt vanjewelste [VD, GB ook: van jewelste].

7. Hella, nu ik moet vrezen voor de onvoorspelbare krachten in ons democratisch bestel, moslims in gebreke blijven een confessionele politieke partij te stichten, ik krachtens de grondwet op het Opperwezen geen appel doe, de rechtsprekende macht studeert … dicht ik de Kunst als vrijzinnig domein der verbeelding die louterende kracht toe deze voortwoekerende veenbrand fluks te blussen. O Volk, lees!

8. Daarom verzoek ik u nog eenmaal de pen ter hand te nemen tot het schrijven van een sociaal drama waar geen populistische bloodaard een bres in kan slaan en wij collectief ons van nature kleinburgerlijke moraal mee weten te overstijgen. Dat vraag ik u, hartgrondig!

Extra zin in geval van een ex aequo:

9. De antisemitische jezuïet, een degoutante querulant met achttiende-eeuwse ideeën, verbeidde lijdzaam de komst van de geëxcommuniceerde antiquaar die de compromitterende trucfoto's van hem en zijn maîtresse in de chique jakobijnenclub had rondbezorgd in het monnikenklooster.