Dictee – dictees [2623]
NB Het Dictee van Brummen - 04-03-2022 - is wegens gebrek aan belangstelling niet doorgegaan!
Vragen en opmerkingen: leentfaarrein@gmail.com
Oefendictee OUD 351, geheel herzien naar situatie 2022
Dictee van de dag (506)
1.
Na de high five reden ze weg in hun auto met hifi-installatie;
de auto werd later gehijackt. Het haar werd gekrept (gekroesd):
het leek wel crêpe! Het was dan wel geen Goudse, Turkse of Duitse
pijp noch een nargileh, hij stak zijn
krommertje toch maar op. Een criticus spuit kritiek en kritiseert.
Hun neus bloedde quasi: zij gebaarden van krommenaas (kromme
haas – alsof ze van niets wisten).
De accuplaten zijn kromgetrokken, niet iets dat je doet krom lachen.
Zelfs in de Kristallnacht [1938:
Jodenpogrom] werd er nog naar
krill [walvisaas]
gezocht. Bij een kernreactor is er sprake van kritikaliteit. Dit is
bedoeld voor wie het bedoeld is, maar zeker niet voor Krethi en
Plethi [Jan en
alleman]. Vroeger was er tegen
buskruit geen kruid gewassen, zeker geen kruid uit de kruidhof, waar
het kruitvat stond. Let op: winkelketen het Kruidvat is genoemd naar
een vat met kruiden! Het is mij lood om oud ijzer (het
zal me worst wezen), of ze
gewestelijk
kruid-aan-den-balk ook kruid-aan-den-zolder (beide
niet meer in VD) noemen.
Hetzelfde geldt mutatis mutandis ook voor kruip-door-de-haag en
kruip-door-de-tuin (beide
niet meer in VD – hondsdraf, kweek en ander onkruid).
De noordse en Kuhls pijlstormvogels hebben lange smalle vleugels. Een
kub is een visfuik. Hij had een hele kubbenverzameling.
Het kubbspel laat je elkaars houtblokken
omwerpen.
2.
Een zeker kinderspel heet kruip door, sluip door [VD
2020:
kruip-door-sluip-door].
Langs een kruip-door-sluip-doorroute moet je dan je doel bereiken.
Paruresis is plasangst. Is er ook een moeilijk woord voor valangst
[niet in wdb., op
internet niets gevonden] ? Wat is
het verband tussen Kultuurkamer [Nederlandse
cultuur doordrenken met NSB-ideeën]
en kulturkampf [machtsstrijd,
diversen] ? Een kür [kunstschaatsen,
dressuur] in een kurhaus [in
badplaats, ook: kursaal], dat zal
niet meevallen! Hier volgt de geschiedenis van het kwaad: het begint
met kwaadwilligheid van kwaadwillenden die kwaad willen. Daarna volgt
het kwaad denken van kwaaddenkenden. Vervolgens gaan kwaadsprekers
kwaadspreken (kwaad
vertellen) en kwaaddoeners kwaad
doen. Als de kwaadzaaiers dan klaar zijn met kwaad zaaien, moeten de
goeden met de kwaden lijden, wordt kwaad met kwaad vergolden, gaat
het van kwaad tot erger en geldt ten slotte – je moet het tenslotte
ook weer goed maken: kwaad worden is menselijk, kwaad blijven is
duivels. 'Kussebek' en 'kullebroer'
worden om gelijksoortige redenen (ww.!
– kullen = voor de gek houden)
op die manier en dus zo geschreven. Zelfs een kungfubeoefenaar
[vechtsport]
zou de naam van deze universiteit als volgt schrijven: KU
Leuven [Katholieke
Universiteit].
De KKK [Ku
Klux Klan,
vroeger met streepjes] lonkt naar het
kukriwapen [mes
met gebogen lemmet] van de
Gurkha's [Britse
militair van Nepalese herkomst].
3.
De kwant [snaak,
snuiter] deed kwansuis [quasi]
of hij voor kwantiteit in stade [plaats]
van kwaliteit ging. Waren de kwikwi's [vis]
nu aan een kwik-I- of kwik-II-verbinding gestorven? Je zal toch
maar je ei niet kwijt kunnen en het vervolgens kwijtraken! Kwarto
is een boekformaat (afkorting:
qto.).
De kynoloog [hondenkenner]
frequenteert het cynodroom [s - hondenrenbaan].
Bij kyfose is het thoracale of sacrale deel van de ruggengraat
achterwaarts gekromd [scoliose: zijwaarts]. De kyat [tsjaht]
is de munt van het vroegere Birma [nu: Myanmar
– MMK] en geen k-woord zoals
kanker. Een Griekse ogenschaal (kylix)
kun je – als die van hout is – kyaniseren: voor bederf behoeden
door het die met een
oplossing van sublimaat (kwik-II-chloride)
te doortrekken. De laatste van de laatstverschenen boeken werden door
de laatsten der aanwezige schrijvers gesigneerd. Laatstleden zondag
genoot oma haar laatste avondmaal [zelfs als ze protestant was: a - wel: Heilig Avondmaal, H.A.] en kreeg ze haar laatstewilpil. De
laagstbetaalden zijn niet altijd laaggeletterden. De
labrador-retriever vrat de reproductie van het Laatste Avondmaal van
Leonardo da Vinci bijna op. De lactovegetarische lachebek
vond la città eterna [de
Eeuwige Stad, de stad Rome, urbs aeterna]
het ridicuulst (meest
ridicuul).
4. Er zijn heel wat fobieën (tussen haakjes eventueel het onderwerp van de angst): zoöfobie (dieren), xenoglossofobie (vreemde talen), xenofobie (alles wat vreemd is), virginitifobie (verkracht worden), vaccinofobie (vaccinaties), trypanofobie (injecties), toxicofobie (vergiftiging), thanatofobie (de dood), tafefobie (levend begraven worden), tachofobie (hoge snelheden), somnifobie (slapen), sanguinofobie (bloed), rypofobie (smet), russofobie (Rusland), radiofobie (röntgenstraling), pyrofobie (vuur en brand), pathofobie (ziekte), parafobie (perversie), onomatofobie (woorden en namen), obesofobie (dikker worden), nyctofobie (duisternis, nacht), nosofobie (ziekte), nomofobie (geen mobiele telefoon), necrofobie (dood, dode wezens), mysofobie (infecties), monofobie (alleen-zijn – GB), melofobie (muziek), melanofobie (kleur zwart), logofobie (woorden), lalofobie (spreken in het openbaar) en kynofobie (honden).
5.
Voorts: kleptofobie (bestolen
te worden), keirofobie (scheren),
islamofobie (islam),
entomofobie (insectenfobie,
insectofobie), infofobie
(informatie),
ichtyofobie (vissen),
iatrofobie (doktersbezoek),
hypsofobie (hoogte),
hypnofobie (te
sterven in de slaap),
hypegiafobie (nemen
van verantwoordelijkheid),
hydrofobie (water),
homofobie (homoseksualiteit),
hippopotomonstrosesquippedaliofobie [VD - GB
1 p!] (lange
woorden), hematofobie (bloed),
heliofobie (zon),
gynaefobie (vrouwen
– voorheen zonder a),
glossofobie (speech,
spreken), globofobie
(mondialisering
van de economie), gerontofobie
(ouderdom),
gefyrofobie (brug),
gamofobie (relatievrees),
fotofobie (licht),
fonofobie (geluid),
fobofobie (fobieën),
eurofobie (euro),
erytrofobie (blozen),
erotofobie (erotiek),
ergofobie (werk),
entrefobie (ergens
binnengaan), emetofobie (braken),
eibofobie (angst
voor palindromen, zoals … dit ...),
dysmorfofobie (mismaaktheid)
en dinofobie (duizeligheid).
6. En ten slotte: cyclofobie (fietsen), claustrofobie (engte), chromatofobie (kleurenvrees), christofobie (christendom), chemofobie (chemische stoffen in voedsel), chaerofobie (vrolijkheid en vreugde), bifobie (biseksualiteit), bacteriofobie, aviofobie (vliegangst), arachnofobie (spinnen), antropofobie (mensen), anglofobie (alles wat Engels is), androfobie (mannen), amaxofobie (wagens), allodoxafobie (opinie), algofobie (pijn), ailurofobie (katten, de beestjes), aichmofobie (alles wat scherp is), agrafobie (seksueel misbruik), agorafobie (plein), aerofobie (tocht, wind), acrofobie (hoogte), achluofobie (donker, duisternis), acarafobie (bijtende insecten) en ablutofobie (wassen). Conclusie: Onze-Lieve-Heer heeft rare kostgangers!
7. Zit er nog iets tussen Lagerhuis en Hogerhuis en tussen lagerwal en hogerwal? Het schip en mijn oom zijn beide aan lagerwal geraakt. Bert Jansen is geen landgooier (vgl. erfgooier, het Gooi, Gooiland, Naarden). De lagunestad Venetië is niet op palen gebouwd; dat is Amsterdam, het Venetië van het Noorden. Zoeken op 'van het noorden', geeft onder andere dat Antwerpen het Jeruzalem van het Noorden is. De zuiderbroeders zijn de bewoners van Zuid-Nederland ten opzichte van die van het Noorden. Zijn de blonde dochteren van het Noorden voorbestemd voor de hel van het Noorden? Het schilderij Meisje met de Parel van Johannes Vermeer wordt wel de Mona Lisa van het Noorden genoemd. Kan ik hier mijn lakhs [rekenmunt, vm. Brits-Indië] inwisselen voor pa'anga's [Tonga – TOP]? De laika [Russische eskimohond] ging in de lahar [modderstroom] ten onder: zijn tenondergang was compleet. Hou eens op met dat gecajoleer, dat geflikflooi! Rimmen is oraal-anaal contact hebben [kontlikken dus]. Sommigen vinden het ongepaste vleierij, maar ik vlei me met de gedachte, dat de wereld (niet) aan vlijt ten onder gaat.
8.
De tenuis [tee-nuu-wihs]
is de stemloze plofklank [mv. tenues]. Hij verscheen ten
tonele en trok in zijn tenue de ville ten strijde. Zijn bouwoptie is
tenietgelopen. Het lamarckisme
verbindt evolutie en erfelijkheid. Het lambrequinornament
(lambrekijn)
op Chinees porselein en Delfts aardewerk heet
ook wel de Franse punt. De prij zocht het lamprei dat zich in de prei
verborg. De landaulet(te)
is een
coupé-landauer. Caoutchouc
(rubber)
spreek je uit met een k aan het eind. Zij
dansten de ländler en dronken lambrusco uit Emilia-Romagna in
Italië. Wat is het verschil tussen lamé [weefsel
met goud- of zilverdraad] en
lancé [stof
met kleine of grote contrasteffecten]?
De bojaren [adellijk
grootgrondbezitter Rusland] en
daimio's [idem
Japan] waren
niet blij met de landtoe-eigening door het proletariaat, de landloze
was dat wel. 'Lang leve(n)
onze ouders', zo klonk het in koor. Is die langedijker
[bloemkool]
al gaar? Nee, maar deze Langedijker [persoon]
is wel een rare! Met zijn langejaap
[middelvinger]
wees hij naar de Lange Jan in Middelburg. Het
langstzittende Kamerlid zag uit naar zijn lang vervlogen [niet: langsgevlogen] liefde, die
een languissant (langoureus)
bestaan leidde. Haar lasciviteit [wulpsheid]
was grenzeloos, dan kun je wel nagaan … Onder
de lariksen [boom]
groeiden lathyrussen [plant].
Bekende huisgoden zijn de laren en penaten. Dat
is bijna een wet van Meden en Perzen. Het largo is de 'vergrotende
trap' van larghetto. De lapis philosophorum
is de steen der wijzen (chemie).
