vrijdag 29 oktober 2021

2455 Dictee maandag 01-11-2021 (1) dictee Dictee van de dag (379) √ x

Dictee – dictees [2455]

Vragen en opmerkingen: leentfaarrein@gmail.com

Oefendictee 478 OUD, geheel herzien naar situatie 2021

Dictee van de dag (379)

1. Zij bloosde hevig toen ze closede [close dansen, slijpen, slowen]. De closereadingmethode [alle aandacht op de tekst - close reading] bevalt niet iedereen. De compactdiscopname [n/s[cd-opname, ceedeeopname] [compact disc] is veel mooier dan die op de oude lp (elpee). Kun je in een diskdrive ook compact discs (cd's) afspelen? Zij legde een kompres [medisch: omslag] aan. Heerlijk, die appel- en perencompote [vruchtenmoes]. Een comprimeetje is een kleine comprimé [pastille als geneesmiddel]. Heeft consensus iets met sensor te maken? Nee. We reden in konvooi. Die cosmos [plant] is wel een heel klein deeltje van de kosmos. Ziedaar: Korinthische zuilen. Ik wil coûte que coûte [kost wat kost, het koste wat kost] slagen. De daarbij behorende inspanning lever ik graag. In de laatste Mulisch komt een engelse groet voor. Als je dedain [minachting] hebt, ben je dedaigneus. Democratisch socialisten zijn democratisch-sociaal. Het demootje van het depotje bevond zich in depot, en dépôt. De cao-eisen waren niet mis. Capelle aan den IJssel. Het café-restaurant is soms een café chantant. Monsieur Calicot [type van de opgedirkte manufacturiersbediende] was in een calicotje [van katoenen stof, sits, indienne, chintz] gehuld.

2. Als 'teevee' in letters mag, dan toch zeker ook 'ceedee' [2 x : komt niet voor]? Ja. De 230V-verbinding (afgekort) werkt met 230 volt (voluit). Ajax treft Real Madrid en AC Milan. Elk van die clubs heeft zijn eigen aficionado's. De enige echte aboriginals zijn de Aboriginals [Australië, Aborigines]. Affabel is in de muziek affabile [lieflijk]. Is affettuoso hetzelfde? Ja. De aerobe [kunnen leven met vrije zuurstof] bacteriën gedijden goed. Een Ajuga [plant – systematiek Linnaeus, het linneaanse (taxonomische) systeem] is een soort van zenegroen. De amfitryon [gulle gastheer] stalde zijn gulle gaven in het amfitheater uit op het ammelaken (VD ook: amelaken – tafellaken). Anthologieën zijn bloemlezingen. In de muziek is appassionato hartstochtelijk. Er vond een bellettriebijeenkomst [beoefening schone letteren] plaats op de
bel-etage [eerste verdieping]. Ik weet allang dat je al lang lang bent. Dat levert een versteend tafereel op: een avegaar [agger, effer, grote houtboor], een assepoes [slordige meid] en een assegaai (assagaai, sagaai – houten werpspies). Het au-pairmeisje [au pair] kookte au
bain-marie [in warm water] in de bain-mariepan. De auditeurs-militair waren het eens. Op een autoped kun je autopetten. De
AWACS-toestellen [airborne warning and control system] werden uit de lucht geschoten.

3. Hij nam geen zittende maar een staande houding aan. Een staandehouding houdt het staande houden van iemand in [bv. door de politie]. De bridgers en bridgesters waren niet blij met de kiebitzers [toeschouwer met ondeskundig advies]. Het gewoontedier [n/s] vervulde zijn getuige-à-déchargerol met verve. Een getijcentrale profiteert van de getijdenbewegingen [ook: getij]. Op het geuzenfeest dronken ze geuzelambiek. Ik heb drie germains [neven: van dezelfde grootmoeder afstammend]. Gevangenmaken en gevangennemen is slechts stricto sensu (sensu stricto – in beperkte zin) hetzelfde. Toen ze zich in het mos tegen hem aanvlijde heb ik mijn hoofd geneigd en me ook maar neergevlijd. Lijders aan het tourettesyndroom (gillesdelatourettesyndroom, tic convulsif, tourette, gillesdelatourette) zullen niet snel geweld plegen. Bij troebleren [storen, verontrusten] is soms troubleshooting [probleemoplossing – van trubbels dus] nodig. Ghee is geklaarde boter en glauk [bnw. – zeegroen] is geen glauconiet (of wel soms?). Een gizmo is een klavierdoosje op een gitaar, een girandole is een kandelaar, glagolitisch is Kerkslavisch en goecheltjes maken is ginnegappen.

4. Sjors' (die van de rebellenclub) oor zat dicht. De gerant [beheerder hotel e.d.] is afwezig. De winnende getallen werden at random (gerandomiseerd, willekeurig) getrokken. Hij heeft last van obstipatie [verstopping]. Ik heb empathie met hem [kan me inleven]. De gens du monde vormen de high society. Is dat trouwens genuïen [echt, aangeboren]? De geostationaire satelliet staat precies boven een tektonische breuk. Hij is van de glijbaan geroetsjt, nadat hij eerst gestretcht had. Deze boeken worden verramsjt. Je hoeft je niet op de borst te slaan, omdat je het woord 'borsjtsj' (rodebietensoep) toevallig goed kunt schrijven. Dit vlees kun je het best sauteren [op een flink vuur snel bruin braden]. Geruggensteund door zijn eega wees hij het gerstenat af. Je moet zijn renommee [goede reputatie] niet geringschatten. We zullen de borden gereedzetten. Die firma is gesurseëerd [geniet surseance, uitstel, van betaling]. Er was een soupçon [verdenking] tegen hem. Sofisticeren [s] is geen water, maar suiker bij de wijn doen. De premier was een sophisticated [verfijnd - vgl. sophistication] man, zij een gesofistikeerde (gesofisticeerde – verfijnd, mondain) mondaine dame.

5. Hij met zijn geschwärm [gedweep], hij is geheel gesjochten [arm, ook: de sigaar]. Hij is op het aangeslibde zand geslipt. De gezipte bestanden moesten geünzipt [uitgepakt] worden. Het haar van de berijder was getoupeerd [tegenkammen, creperen], de staart van het paard gecoupeerd (geangliseerd, gekortstaart). In Engeland komt anglokatholicisme voor. Leg het verschil uit tussen g-factor [dwarsversnelling] en G-kracht [zwaartekracht]. De giga-elektronvolt kort je af met GeV. De gaur is een groot rund in Zuidoost-Azië. Gibberelline is de stof die groei en bloei van planten reguleert. De ghazel (ghazele) is een dichtvorm en de ghazidsja is de heilige oorlog van de moslims tegen de ongelovigen. Hij heeft een giacomettifiguur [dzjaa] [zeer langgerekt, mager].

6. Die deugddoende belevenis zal je deugd doen. De dienstdoende ouderling van dienst moest dienstdoen. De Gerizim is een berg in Efraïm tegenover de Ebal (zie: Deuteronomium 11:29). Het graciele en gracieuze meisje had veel gratie. Die gojse (VD ook: gojimse) Gooise kinderen zijn niet-Jood(s). Het goudveil is lid van de steenbreekfamilie. Hij had zijn leven veil voor het vaderland, maar dat hij door een vijl zou omkomen … Op de veiling was een vijl te koop die punten vijlt. In de gloriëtte [tuinhuisje] stond een glazenkast [glazen, etc. – anders glazen kast]. Het glidkruid zit in de lipbloemenfamilie. Ik weiger gm-voedsel (frankensteinvoedsel) [genetisch gemanipuleerd]. Gnocchi [mv. – uitspraak!] vormen een tussengerecht. Gnathologie bestudeert de kauworganen. De spreuk boven de tempel van Apollo te Delphi luidt: 'gnōthi seauton' (ken u zelve; ken uzelf - als titel: G). Een go-between is een bemiddelaar. Het komt, godbetert, nog goed. Ook go-getters mogen niet in no-goarea's komen.

7. Een gocart is gewoon een skelter. Dat zal de goed opgeleide, heibeiige feeks goeddoen. Deze poëtische uiting is goëtisch [betoverend]. Het golf-deeltjedualisme [bundel deeltjes = golf en omgekeerd], de golden delicious [handappel] en golauyoek [Chinees gerecht] kwamen in die goeiige gooi-en-smijtfilm niet voor. In het g.o. [georganiseerd overleg] kwam de cao [collectieve arbeidsovereenkomst] aan de orde. In de nacht der girondijnen werden die door de jakobijnen vermoord. Bij de gimmick [foefje, stunt, truc] dronk hij een gin-fizz. Die hollebolle gijs met zijn leuke gitaarriff krijg je echt niet volgepropt. Zij trippelden de gigue [dans]. In de wereld van glitter en glamour word je snel een glimpieper [slimmer, ook slippertjesmaker]. Genadebrood [n/s] eet je, blauwe godsgenade pluk je. Een glatik is een rijstvogel (nee, geen ijsvogel: dat is de kookaburra, halcyoon (halcyon) of alcyoon (alcyon)). Wat zijn de overeenkomsten tussen glaasje draaien (VD – communiceren met geesten) en duimendraaien [zich vervelen, nietsdoen]? In Suriname heb je gloscholen [gloo - letterwoord], in Nederland glo-scholen [gee-jèh-loo] (gewoon lager onderwijs - initiaalwoord). De gnawa is een muziekstijl, de gloxinia een plant. Acetylcholine is een neurotransmitter [draagt elektrische prikkels over].

8. Een goc is [BE] een gemeenschappelijk ontmoetingscentrum. De eigenschappen van een serotonineheropnameremmer vindt u in Van Dale [SRI, antidepressivum]. Hij was een expert in de gnathologie [leer van de kauworganen en deszelfs stoornissen] en een liefhebber van de mythologie. Een godswoord is een woord van God, een Bijbeltekst, een goddelijke uitspraak, uit de Bijbel, Gods Woord. We zijn gered, godlof! God's own country [Nieuw-Zeeland, Amerika] geloofde er niet meer in. Volgens Van Dale zijn treuga Dei en pax Dei beide de godsvrede [wapenstilstand]. De goël [man moest met de weduwe van zijn broer trouwen] bracht goenagoena [tovermiddelen] in de strijd. Dat ik je zal goedschrijven [crediteren], heb je goed geschreven. Ze droeg
grijs-met-rode kleding. Is 'groepage' wel of niet vernederlandst? Ja. Grissini zijn Italiaanse soepstengels. Zijn kroeshaar wilde maar al te goed kroezen; we aten trouwens kroeze kersen (een soort tuinkers, in die betekenis niet meer in VD) met erbij kroeze [gekrulde] latuw, krullatuw. Hij was een graag geziene gast en een graag gehoorde spreker. Dit stuk moet je grazioso [bevallig, met gratie] spelen.

9. Een grawitztumor woedt in de nieren. Gris de lin is de kleur van grain de lin (de vlasbloem, lila-achtig blauw). Grège is ruwe zijde en gramineae (gramineeën) zijn graanachtige planten. Door de mike [microfoon] gaf hij toelichting op het optreden van de goudizabel [paard]. Goudron is gezuiverd asfalt van Trinidad. We zullen het goûter [vieruurtje] gouteren [het goûter gebruiken]. In een goud- en zilverwinkel kun je noch mica noch gouaches [schilderijen] kopen. Hij is niet altijd zuiver op de graat, maar welke graad van graatmagerheid vertoont hij eigenlijk? Ik heb empathie [voel mee] met zijn gotische [v.w.b. de gotiek] geïnteresseerdheid. De gortenteller [vrek] millimeterde [muggenziften] zijn gortepap. Snapt u deze zin? Ik niet. Er zaten geen muggen in ... In het moddergevecht met veel
gooi-en-smijtwerk kun je het best gore-tex [stofnaam] dragen. In zijn gummi-jas werd hij om gummi Arabicum [Arabische gom] gestuurd. Guacamole is puree van Spaanse avocado's. Je wilt (me) een kool stoven [beetnemen, een poets bakken]? Rodekool (GB ook: rode kool), wittekool (GB ook: witte kool), savooi(e)kool of apekool?

10. Toen ze omhoogkeek, zag ze het steelpannetje, de Grote Beer. Een goezla is een eensnarige viool. Op het eiland Man wonen Manxman en Manxen (Manxes) en er lopen Manxe katten (manxkatten). Goes' burgemeester woont in een Goes huis met een Goese tuin. De Guinese hield Guinese [GB ook: Guineese] biggetjes achter haar Goereese woning. De gorgiaanse (retorische) [Gorgias van Leontini] figuren en een gorgonische [de Gorgonen] [ijzingwekkende] schrik hebben etymologisch niet dezelfde herkomst. Sinds 2007 is Gooi en Vechtstreek een eigen politieregio, thans niet meer. Van een googolplex zou je een complex krijgen.

 

 


2454 Dictee zondag 31-10-2021 (3) – dictee Groot Eemnesser Dictee 2021 √ x

Dictee – dictees [2454]

Het Groot Eemnesser Dictee 2021

Het tijdelijke abnormaal (auteur: Gerard Wortel)

1. De vraag of het wijdverspreide coronavirus voornamelijk door aerosolen [ook aerosols – GB – een uiterst fijne nevel, VD alleen bijvoeglijk naamwoord] wordt overgebracht, zoals sommige amateurepidemiologen met hun opzichzelfstaande mooischrijverij bijwijlen beweren, of door onvoldoende stukgewassen [aaneen, zie VD – lemma stuk 2, let op: als de volgende] handen, leidt strijk-en-zet tot een mesjogge [gek, zot, dwaas – diverse varianten – VD, GB] gesteggel [GB ook: gestechel! – GB en VD beide ww. stechelen = steggelen] tussen mauwende [zeuren, emmeren, mekkeren] betweters zonder enige renommee [faam, goede reputatie/naam, vgl. par renommée = bij geruchte] en een x-aantal erudiete virologen.

2. Met weergaloze schwung [vaart, gang, flair] en vanuit allerhande assumpties [veronderstellingen] wordt door DNA-analisten, microbiologen, boa’s, zijlijnvirologen en pseudo-intellectuelen, maximaal ingezet op het tenietdoen van COVID-19, waarbij eenieder getriggerd [uitlokken] wordt om haastje-repje als een heuse doekoen [medicijnman] een reuzegoed vaccin te modelleren.

3. Charlatans [kwakzalvers] onder hen gaan zelfs zo ver [zo ver gaan – zie lemma VD rand 1 znw. – onder punt 9] dat ze op hun Facebookpagina [toelichting oGB: ook facebookpagina mag!] melden – aan de hand van de [GB, VD] farmacopee [apothekersboek] – een immuunstof te kunnen ontwikkelen uit het geneeskrachtige kruid marjolein, gecombineerd met madame-jeanettes [zeer scherpe Spaanse peper] en een extract [aftreksel] van onzelievevrouwebedstro [plant]. Ondertussen verschanst de gedweeë goegemeente zich met enige hoestgêne [schaamte] achter colloïdwerende [colloïde = (chemie) stof met veel grotere deeltjes dan moleculen – met het blote oog niet te zien ...] kuchschermen.

4. Ter compensatie van de corona-apocalyps [laatste oordeel, het rampzalige einde] laten sommige hamsterparia's het sonjabakkeren [zeker dieet volgen – Sonja Bakker] voor wat het is en vreten zich – via een WhatsAppetentje [toelichting oGB: ook whatsappetentje!] – vol met quarantainecalorieën, waarna ze getooid in een halfgelaatsmasker, het felbegeerde balkonbingoën beginnen.

5. Wat het virus verder aan geduvel teweegbrengt wordt klip-en-klaar geïllustreerd door het curieuze verschijnsel dat gelovigen – niet geheel om godswil [VD – zeg maar: om Gods wil …. pro Deo, P.D. = om godswil, gratis], dus enigszins on-Bijbels – ecclesiastische [kerkelijke] hoogtijvieringen, zoals het kerstfeest [enige hoofdletter Kerstmis, verder kerst(avond), etc. - wel: Kerstkind, Kerstman, etc.], het chanoekafeest [afleiding, officiële naam Chanoeka – VD ook: Hanukka] en het Suikerfeest [officiële naam], slechts via livestreaming [rechtstreeks via internet] kunnen gewaarworden, met uitzondering van een beperkt aantal fervente [overtuigde, fanatieke] kerkgangers die verplicht zijn om vóór [ook: voor, zonder nadruktekens – er was bij het voorlezen nauwelijks van nadruk sprake] het zingen het godshuis te verlaten.

6. Men vermoedt dat het precoronatijdperk nooit ofte nimmer terug zal keren en dat wij en masse gedoemd zijn onszelf in lijdelijkheid staande te houden in een dieptrieste pathogene [ziekteverwekkende] plexiglassamenleving, deels veroorzaakt door bangeriken met knuffelvrees en ontwijkstress, waarbij algauw een tweedeling op de loer ligt tussen hossende coronaresistente adolescenten en een broze, verbouwereerde dorhoutbrigade [niet in wdb., draagt niet(s) (meer) bij aan de ontwikkeling van een organisatie].

7. Ten slotte [aan het eind] zij vermeld dat het voordeel van de anderhalvemetermaatregel dat corona ons stante pede [voor de vuist (weg), op staande voet] heeft verschaft, heeft verhoed [belet] dat tijdens dit buitenissige dictee medekandidaten, dicteetijgers en linguïsten tersluiks [stiekem, vero ook: tersluik] tekst plagieerden [plagiaat plegen, hier: afkijken], voor zover we dit konden observeren [waarnemen].

 

 


woensdag 27 oktober 2021

2453 Dictee zondag 31-10-2021 (2) – dictee Wekelijkse dicteetest 178 RL √ x

Dictee – dictees [2453]

Wekelijkse dicteetest 178 RL [elke zondag]

Welk van de 3 antwoorden is juist?

Oplossingen: hieronder!


Bron: Oefendictee (oud) 678

1. ………….. en ………... zijn aparte ouders.

a. Bovven                                         bommen

b. Bovs                                             bommen

c. Bovs                                              boms

2. De …………. droeg een …………...

a. boxer                                             boxershort

b. bokser                                            boxershort

c. bokser                                            boksershort

3. Hoe lang moet die …...….. grond nog ……….?

a. braakliggende                         braak liggen

b. braakliggende                         braakliggen

c. braak liggende                        braak liggen

4. In Indië is ………. kring gewoon …………. sec.

a. brendie                                        cognac

b. brendy                                         kognak

c. brandy                                          cognac

5. Je …………. moet je niet …………..

a. maîtresse                                   maîtriseren

b. maitresse                                   maitriseren

c. maîtresse                                    maitriseren

6. Lekker: …….. boter op de bo bij de ……….

a. meisse                                      meldenstruik.

b. meisse                                      meldestruik.

c. meise                                        meldenstruik.

7. Jazeker: …………….. regeerde over .......................

a. vadertje tsaar                               moedertje Rusland

b. vadertje tsaar                               Moedertje Rusland

c. Vadertje tsaar                               Moedertje Rusland

8. Lust jij …………….           …………...?

a. mautse                                 galletjes

b. moutse                                 challetjes

c. maudse                                 challetjes

9. Op een …………. is de breedte van het ………...

op verschillende punten aangeduid.

a. bredstokje                                           inhout

b. bretstokje                                            inhout

c. bredstokje                                           inhoud

10. Bekende lettersoorten zijn ………. en ……….

a. nonparel                                           galjard

b. non-parel                                          galjaar

c. non-parel                                           galjaard


Oplossingen [178]: zie hieronder.


--------------------------------------------------------------------


Oplossingen [178]

1b 2b 3a 4c 5c 6c 7b 8b 9a 10a

7. Moeder(tje) Rusland niet in wdb., wel op Google; wel: Moeder Natuur, Moeder Aarde (de oorsprong van iets).

 

Contact: leentfaarrein@gmail.com


2452 Dictee zondag 31-10-2021 (1) dictee Dictee van de dag (378) √ x

Dictee – dictees [2452]

Vragen en opmerkingen: leentfaarrein@gmail.com

Oefendictee 479 OUD, geheel herzien naar situatie 2021

Dictee van de dag (378)

1. De gonfalonniere [It.: burgemeester, drager van een gonfalon, ketting] had iets met de douairière. Goodies zijn hebbedingetjes. We hebben het gered, grâce à Dieu (godzijdank, God zij dank)! De gouwgenoten [gewest, landstreek] hadden als gourmands [lekkerbek, vr.: gourmande] (algauw) gauw genoten van de lekkernijen. Ieder mag zout toevoegen à son goût [naar eigen smaak]. De
gouverneurs-generaal werden beticht van goût de contradiction (dwarsdrijverij). Vol degout is degoutant [walgelijk]. Hij is een mieterse gozer (maar geen mietje of mietnasser – souteneur, pooier). Het granité [korrelig ijs] viel op het granito [terrazzo, cement met stukjes marmer]. De grande(s) dames frequenteerden het
grand-café-restaurant. Behoort de lori [halfaap] tot de Hominidae [mensachtigen]? Ik denk van niet. Het was grauw in Grouw [Fries: Grou, niet in wdb.]. Grande(s) bouffes [VD] zijn schranspartijen. In de grandguignol [(griezelige) poppenkast] waren de poppen aan het dansen. De greidhoek in Friesland heeft alleen grasland (antoniem: bouwhoek). Gremzelisj is bepaald pesachgebak (let op: kiesjeliesj zijn de hamansoren voor Poerim). Ik heb er geen greintje verstand van [helemaal niet]! De greige [grijsachtig beige] grège [ruwe zijde] moest nog bewerkt worden. Hij betaalde met greenbacks [Amerikaanse dollars, Amerikaansedollarbiljetten - Amerikaanse dollarbiljetten].

2. Voor de x-, de y- en de z-coördinaten worden de x-, de y- en de z-as gebruikt. Verwar dit vooral niet met X- en Y-chromosomen. Je hebt de lange of gestipte ij en de korte ei. Een 'heitje voor een karweitje' schrijf je niet met ij's, zelfs niet met één ij'tje. 'Jazz' schrijf je met twee z's, z'en, z'jes. Zijn laatste boek is postuum verschenen.
Advocaten-generaal zijn werkzaam bij de Hoge Raad of bij een gerechtshof. FM staat bij radio's voor frequentiemodulatie. Dolle Mina [de beweging] is een verzameling dolle mina's. Bollejagen is staken. Hij was de troubadour van het Brabantse lied. Een Indischman is langere tijd in het voormalige Nederlands-Indië geweest. Wat een leuk haiku'tje [oegedicht]! Een hagada is een boek met liederen en het verhaal van de uittocht uit Egypte, waaruit joden op sederavond [ook seider, paasavond] voorlezen en zingen. De halacha is een dogmatische stroming binnen het jodendom. Een hafiz kent de Koran uit zijn hoofd.

3. Wat hebben hafttijd en Sint-Jan met elkaar te maken? Alles: een haft is een eendagsvlieg [rond Sint-Jan]. De Guineeër uit Guinee wandelde door de Guineese havenstad. Guttatie heeft met uitdruppelen en bladnerven te maken, chelatie is binding van een metaal door een bepaalde organische stof. Ze liep op gympies en droeg gimpjes (guimpe) om haar nek. Een zelfbewuste jonge vrouw is een grrl. Churchill, Stalin en Roosevelt werden de Big Three (de Grote Drie) genoemd. Een guacharo [gwah] is een vetvogel en guacamole [gwaagoal] is een puree van avocado. De guereza [gee] (het zijdeaapje) zat op de gueridon [geegoalrond pronktafeltje]. Met guarani's [gwaagoal] [PYG] betaal je in Paraguay. De guajakboom [gwaa-jahkgoal] levert pokhouthars tegen syfilis. De guaguanco [gwaa-gwahngoal] dans je op Cuba. Bij pochers zie je het grootdoen en het grootspreken, bij patiënten het groothouden en bij ouders het grootbrengen. Van grog in een grogglas word je groggy [dronken, waggelend]. Acid jazz (groovejazz) is behoorlijk groovy en valt onder de groove [zich voortdurend herhalend muziekthema].

4. De halfdronken en half beschonken man strompelde voort. De toenmalige hard klinkende hardrock verpestte ons gehoor. Waarom vermeldt je leraar naast 'hardrock' 'hard edge' en 'hard feelings' (los van de rest)? In het hardhouten kozijn zat hardglas. Een hardwerkend ondernemer verdient niet altijd veel. Mensen kunnen hard draven, paarden harddraven. Een guiro [guu-wie-roo] is een klein slaginstrument. De halvefinalisten speelden de halve finale. De halfdichte deur stond half open. Ze konden niet door één deur vanwege incompatibilité d'humeur [onverenigbaarheid van karakter]. Van mij kunnen Groenaanhangers de groene amandelboom in, net als de GroenLinksaanhangers! In West-Afrika is een griot een volksverteller, een jali, een troubadour. Hij gebruikte nog grovere taal dan eerst. Een zekere diamant wordt grootmogol of orlow genoemd. Een grote hans [praalhans] praalt met zijn rijkdom. Waar ligt Guantanamo Bay (niet in wdb.)?

5. Een cursus Guarani betaal je als regel met guarani's [PYG, Paraguay]. Het woord 'gummi-jas' [samenstelling] heeft een andere oorsprong dan 'bijectie' [als één woord ervaren]. Een guinguette is een buitencafé, een uitspanning. Het Hoofdhaar [Haar] van Berenice [sterrenbeeld] viel wel op. Nu weet ik toch weer niet hoe je
'Häagen-Dazs
' [Amerikaans ijs, niet in wdb.] schrijft … Een gynaeceum is een vrouwenverblijf. Je moet haas eten, niet haasvreten [bang zijn, soldaten]! De her(i)heri [ih, ie] is een Surinaams eenpansgerecht. Het Halt-bureau wil dat jonge, kleine boefjes halt houden met hun misdragingen. De hertenjagers riepen 'hallali' [jagersroep] en aten halloumi (kaas van Cyprus). Hannes was aan het hannesen en droeg wammesen [wambuis, mansbovenkledingstuk]. Haoma is uit een plant geperste roesdrank.

6. De hapkido is een Koreaanse gevechtssport. Lekker eieren eten, dat is het hele kerseneten. Harakiri is seppuku (duidelijk? – rituele zelfmoord, zelfdoding). In de Noord-Afrikaanse keuken is harira een gebonden soep en harissa een pittige saus. Bestaat er ook een diploma haring kaken [ww., wel: het haringkaken, znw.]? Komt in Harry Mulisch' De aanslag een hatchback [znw. vijfdeurs, vijfdeurs auto] voor? Wat hebben hasjiesj en hashtag (#) in verband met hartjesdag [vroeger, losbandig vermaak, eerste maandag na 15 augustus, Haarlem en Amsterdam] met elkaar te maken? Antwoord: niets. Een pita(broodje) is een shoarmabroodje. In Thailand betaal je met bahts ['baats' – THB], in Laos met de kip (nee, niet die! – LAK) en in Albanië met leks [ALL]. Een haik is een overkleed van vrouwen, een kaïk een klein open vaartuig. Sommige homofiele Hagenaars (Hagenezen) spreken Hagois, anderen onder die hagenaars [homo's] Plathaags. Hacendero's bezitten een haciënda [alleenliggend landgoed]. Alleen door de hack [computerkraak] hadden ze al die e-mailadressen en naw-gegevens [naam, adres, woonplaats]. Dat Tsjechische en bij dictees vermaledijde diakritische teken [haček, v] is V-vormig.

7. Half begrijpend keek hij naar de kennelijk door iedereen halfbegrepen formules op het bord. Half dicht is trouwens halfgesloten. De PTT [Posterijen, Telegrafie, Telefonie] kon overigens een abonnee halfsluiten [alleen inkomende gesprekken]. De juiste volgorde is: nieuwemaan (GB ook: nieuwe maan), eerste kwartier (e.k.), halvemaan (GB ook: halve maan), laatste kwartier (l.k.) en vollemaan (GB ook: volle maan). De verhalmade [halmaën, halma spelen] tijd was niet meer in te halen. Bij arbeidscontracten neemt men het met de spelling niet altijd zo nauw: sommigen hebben een halftime contract, anderen een halftimecontract. Halsoverkop, halje travalje en haastje-repje werd het feest bruusk beëindigd wegens het instortingsgevaar. Een eeuw geleden al gaf men er geen halvecent (ook: halve cent) voor. Hij had handenvol geld, hij liep met een hand vol oude munten; ook ik kreeg er een handjevol van. Hoofdschuddend begon hij [handenschuddend, GB] met handen schudden. De hamburgerziekte is het hemolytisch uremisch syndroom. Een handycam is een gemakkelijk te bedienen videocamera.

8. De handen wrijven (handenwrijven – zich verkneukelen) doe je al handenwrijvend. Ik heb nog leren handmelken. Op de hand-out stond hands up, en toen trok hij zijn browning (of was het een stengun dan wel een uzi?). Hangop eet je, een hang-up stel je aan de orde om op te lossen. Wij leveren hard- en softporno [onschuldig erotisch], hard- [zeer ver gaand] en softcore [bnw., van onschuldige erotica, geen details!]. Meestal zullen hardejantjes [zoete winteraardappelen] niet hard-boiled [lett.: hardgekookt] zijn. Bij een herdoop word je gehansd [hanzen, henzen]. Op hardcourt tennis je, hardcore is zeer ver gaan (niet: vergaand, vergankelijk). De hard edge is een schilderstijl, die de hanzeaten [Hanze] nog niet kenden. Van Dale heeft het over hardemuntpolitiek [harde munt[munt met internationaal een stabiele waarde]. Hoezo (hoe dat zo)? Het Heilig sacrament is het sacrament des altaars (VD ook: Heilig sacrament des altaars). Dit kun je niet sadducees [sadduceeën, sadduceeërs] noemen, wel farizees [farizeeën, farizeeërs]. Sanskriet is Oudindisch. Het satsuma [oegeglazuurd Japans aardewerk] is genoemd naar een Japanse provincie op Kyushu. Bij het woord 'sardonisch' moet ik bijna altijd denken aan een Sardische lach [sardonische lach].

9. Satyriasis [donjuanisme] en nymfomanie [onverzadigbare geslachtsdrift bij vrouwen] passen goed bij elkaar. Het sauve-qui-peut [een algemene ordeloze vlucht] werd verordonneerd. Het schellinkje, synoniem engelenbak, is de laagste rang in een schouwburg. Schistosomiasis is een vervelende wormziekte. Fielten zijn schoeljeachtig. Breng de schrobzaag [stootzaag] en het schroei-ijzer [brandijzer] mee. Multiple sclerose wordt afgekort tot MS. Ze gebruikte bij haar seances een grammofoonplaat. Die twee semi-intellectuelen speelden de semifinale [demi-finale]. Het zerotolerancebeleid [nultolerantiebeleid] [zero tolerance, nultolerantie] bevalt de seropositieven [besmet met het aidsvirus] maar niets. De sextantmetingen van gisteren berustten mede op de Sextant [sterrenbeeld]. De shabby (sjofel) geklede man bestuurde de shovel [graafwerktuig]. Granaatvuur kan een shellshock [algemene zenuwaandoening] veroorzaken. 'Showbizz' is een verkorte schrijfwijze van 'showbusiness'. In sjamberloek [kamerjas] pakte hij de sjalotten [kleine, enigszins langwerpige uitjes] aan. De jofele vent was sjofel [armoedig] gekleed. Je hebt de sjia-islam en de soenna-islam. In de slecht verlichte zaal werden de slechtnieuwsgesprekken [slecht nieuws] met die doortrapte Slavonische slechteriken gehouden.

10. De slidingscalesystematiek is gebaseerd op de sliding scale [glijdende (loon)schaal]. De slokop dronk de slivovitsjes als limonade. Het helminthagogum is een wormafdrijvend middel. De haute volée valt meestal samen met de upper ten. Dat havannasigaren uit Havana kwamen, weten we nu wel. Hechsjers (hechsjeirem) zijn koosjerverklaringen. Vanuit de helicoptère (niet meer in VD, helikopter) heb je letterlijk een helicopterview (helikopterblik, evt. helikopterview). Zonneschijn na een donderbui: dat is van de hei in de fij gaan [van het ene uiterste naar het andere]. Wanneer eet men hijlikmakers [koek bij bruiloft – ook: heiligmaker]? Geef mij maar een lekker hempje-licht-op [mixdrank van witte curaçao, citroenlikeur en persico].

 

 


2451 Dictee zaterdag 30-10-2021 (1) dictee Dictee van de dag (377) √ x

Dictee – dictees [2451]

Vragen en opmerkingen: leentfaarrein@gmail.com

Oefendictee 480 OUD, geheel herzien naar situatie 2021

Dictee van de dag (377)

1. Vernederend: hij in hemdsslip met een hennepen strop om de nek. Hematomyelie is ruggenmergbloeding. Hemagglutinatie is klontering van rode bloedcellen. Helminthocecidiën zijn aaltjesgallen. Een heresiarch is een aartsketter en zekere zandgebakjes worden hernhuttertjes genoemd. Als een hertshoorn trilt, met hoeveel hertz gebeurt dat dan? Een hetaere is een courtisane en een hesychast is een monnik. Heterofyllie is het voortbrengen van tweeërlei stengelbladeren. Heterofilie is vast wat je denkt, dat het is. Hoeveel hardeschijfruimte [harde schijf] is er nog vrij? Ik heb gediend op Harer Majesteits De Ruyter [Hr. Ms., Zr. Ms. - Zijner]. Hij miste koningin Beatrix' audiëntie. We eten haricots verts [mv., geen h uitspreken, soort van dunne sperzieboontjes]. De hardepornofilm [harde porno, hardporno] was schokkend. Ik heb een hashtag (#) ingesteld op 'hasj' (#hasj). Als je het uitproest, mag je van GB alleen 'hatsiekadee' (of: 'hatsjie') roepen [2020 + meer! - hatsekiedee, hatsikiedee, hatsikidee]. De hartjesdag valt op de eerste maandag na de iden van augustus (= in dit geval! – de 15e, lange Romeinse mnd., korte: 13e).

2. Als je het grondig uitzoekt, is die laatste bewering wellicht niet helemaal waar. De hartree is een atomaire eenheid van energie. We besparen u de details, we geven dat niet en détail [in detail] weer. De Hattemer voetbalclub werd kampioen en daar dronken ze een hassebassie [borrel] op (met hausmacher = worst). De keeper was daar de man met de harses [hersens]. Het smaakte als hazenpeper zonder haas. Is een havoër nu wel of niet een hbo'er [let op: 2025 heao'er - gedeeltelijk initiaalwoord]? De hawala is een informeel banksysteem in de moslimwereld. De houw met de sabel onthoofdde de hauw [plant]. De haveloze zwerver vertrok uit het havenloze stadje. De hbo-v'ster verloor bij het hazengrauwen de hazewind uit het oog. Is een hazenwind trouwens een soort van flatus? Hummus [puree van gekookte kikkererwten] is geen humus [teelaarde]. Ondanks de havelock [overtrek kepie die tegen de zon beschermt] kreeg hij toch een heliosis, een zonnesteek (en de koninginnensoep hielp ook al niet). Zij hieven het glas en heftten [zopen] ordinair als Maleiers. De Noormannen waren heengevaren.

3. De vier Heemskinderen zijn Ritsaart, Writsaart, Adelaart en Reinout. Deze biotoop is circa vijf en een halve hectare groot. In Heeze staat een (uiteraard) Hees café. De Heilige Thomas gaf zijn naam aan het Sint-Thomasluiden. Je zult er maar heg noch steg weten. De helicon is een contrabastuba voor militaire muziek. De Heilooënaar liep te heisteren (ijsberen). Mojito [ch] is een cocktail van rum met limoen en spuitwater. De soirée dansante en de soirée musicale zijn voorbeelden van soirees. Het letterwoord 'sonar' (echopeiling) komt van 'Sound Navigation Ranging'. Sous-vide [bnw.] voedsel is langzaam gegaard in een vacuümverpakking en daarna snel gekoeld. Leg me nu eens haarfijn uit wat het verschil is tussen Sovjetcommunisme [van de Sovjet-Unie] en sovjetcommunisme [radencommunisme]. Heb je al een sparringpartner? Een spina bifida is een open rug. Het woord 'spongiform' [verder niet in VD – internet: sponsachtig] doet me aan BSE [boviene spongiforme encefalopathie, gekkekoeienziekte] denken. Welk spreidingsbeleid volgt de spreigroep [huis-aan-huisbladen - huis aan huis]?

4. Wat zijn Srananmans [SR: Surinamers]? Het Stadsfries is een taal, de Stanfries (GB – een echte, degelijke ...) een persoon. De steppingstone is het begin van een ontwikkeling [uitgangspositie]. Bij hem kan ze steun vinden. Een stickie is een blowtje [zelfgedraaide sigaret met marihuana of hasj]. Op strooiavond [Sint-Nicolaas, het sinterklaasfeest] was hij strontvervelend (en je weet: stront wordt eufemistisch ook essetee genoemd). Mag ik dat lelijke bord nu eindelijk stukgooien? Met een stylo [BE: balpen] schrijf je. Hij sprak suave [minzaam; lief(e)lijk, mild] woordjes. Sub rosa is off the record [in vertrouwen]. Op het moment suprême [hoogtepunt, suprême/supreme moment] greep het supreme court [hooggerechtshof, UK, USA] in. Er waren nogal wat surplaces [balancerende stilstand baanwielrennen]. In 'SUV-wagen' staat 'SUV' [GB in toelichting ook: suv] voor 'sport(s) utility vehicle' (GB/VD). Op een tupperwareparty worden plastic opbergdozen verkocht. De horecavereniging van horeca-exploitanten in de
Benelux-landen is opgeheven. Hoelang beweegt de mens zich al rechtopstaand voort? Ze zijn hun licentie kwijtgeraakt. Hij woont in Noord-Rijnland-Westfalen. In Hollywoodfilms vind je veel hollywoodromantiek. Was het een goed hooi-jaar? Hebben hippopotami [nijlpaarden, enk. hippopotamus] een hippocampus [hersenen]?

5. De hippocratische eed [ambtseed van artsen] is naar Hippocrates genoemd. De hit-and-runmethode [snelle verrassende actie] zie je ook bij honkbal. Bij hire-and-fire [gemakkelijk aannemen, gemakkelijk ontslaan van personeel] is je baan niet zeker. Het hiragana is een Japans lettergrepenschrift. Ik val op hirsuten [overmatig behaard persoon], niet op vrouwen met hirsutiës (dat woord niet meer in VD, = hirsutisme, dat wel – uu). In de hodonymie bestudeert men hodoniemen [straatnamen]. Een hobiecat is een bepaald type catamaran [dubbelboot]. Holadijee, ze deinden allemaal mee. Ik wilde nog wel blijven: het was daar een heuse hof van Eden [lustoord]. Høken [ongeremd feestvieren, uit zijn dak gaan] is voor viespeuken. Toen ik mijn hoffmann(s)druppels innam, vloog de hofstedevink [n/s] voorbij. Agglutineren is samenklonteren. Hé, poppelepee, waar heb ik dat meer gezien?

6. Hematotachygrafie is doppleronderzoek [onderzoek stroming van het bloed]. Jan, Piet en Klaas zijn uitgesproken he-men. Waarom zou hij het aârs [anders] over zijn aars [anus] hebben? Betalen bij de HEMA [eigennaam; GB: Hemawinkel, Hemaworst – 2018: beide geschrapt ...] kan online via iDEAL [niet in wdb.]. Een henri-quatre is een korte puntbaard. Een hercules [buitengewoon fors en sterk man] is uit de kluiten gegroeid. Bij een komische revue-uitvoering moet je voor het gelach betalen. Een tantaluskwelling is een hard gelag. De hete bliksem [hitsig, geil persoon] genoot van zijn hete bliksem [stamppot van gekookte aardappelen met appels en vlees]. Een hermesstaf [met slangen en vleugels] zie je vaak bij een Hermesbeeld [god, Griekse mythologie]. De hernhuttertjes [zekere zandgebakjes] zijn genoemd naar de Moravische broeders [hernhutters]. Hij had wel lootjes voor de Staatsloterij, maar moest bij de laatste loodjes van de trekking toch het loodje leggen. De Heverleeënaar wist alles van heptaëders [zevenvlak]. Een hezbollah [strijder] is lid van de Hezbollah [de beweging]. De hadji's [Mekkagangers] volbrengen de hadj [pelgrimstochtplicht] en kopiëren daarmee de hidjra (hedjra – tocht Mohammed van Mekka naar Medina) ‘omgekeerd’. De hiërofant [zekere priester] deed het met de hiëroduul [tempelprostituee].

7. Wat (je) bij een hiëroglief hoort is 'hiëroglifisch', wat (je) bij een hiëroglyfe (GB) hoort, is 'hiëroglyfisch' (GB). De uitspraak van 'hrarchie' kan misleidend zijn [ie of ie-jee]. Ze kreeg een hibiscus [plant] cadeau, een cadeauhibiscus. Met het Fries Venetië wordt Hindeloopen aangeduid. De himmlische Länge [negende symfonie van Schubert] klonk himmelhoch jauchzend [euforisch, zeer enthousiast]. Een higgsboson is een speculatief elementair deeltje [higgsdeeltje, goddeeltje]. De meeste hippo's [overjarige hippie] zijn ooit in Kathmandu [niet in wdb.] geweest, de hipo's [high potential] zien uit naar hoogwaardige banen. Ook in de hippiescene worden wel scènes gemaakt. Een hippeastrum is een amaryllis, een ridderster [en amaril een zeer hard gesteente]. De hittepetit [klein, bedrijvig persoontje] had haar voeten op een hittepit: een met kersenpitten verwarmd kussentje. Hoed u voor het hiv [hihf] of hiv [haa-ie-vee]. Wat zoekt een hittezoekende raket in het noordpoolgebied (Arctica)? Het hobu [hoger onderwijs buiten de unief] staat bij onze zuiderburen hoog aangeschreven. De hoedna is een islamitische wapenstilstand, hoedjebal een werpspel.

8. Er stond een bord 'slechte weg' en het ging dus van hobbeldebobbel. Een hocker is een voetenbankje; een hokker woont samen en is niet gehuwd. Tabasco is een pikante saus, genoemd naar een rivier en staat in Mexico. Nou, tabee hoor! Bij het toneelfestival kregen we alle tableaux de la troupe [lijst met namen of afbeeldingen van alle leden] te zien. De tabouleh (GB/VD ook: taboulé) is een couscoussalade. We moeten de taboeïsering uit de taboesfeer halen. Wat is het verschil tussen een tachograaf [in vrachtauto] en een tachygraaf [snelschrijver voor kortschrift – steno]? Zou je vanaf de Tafelberg [Zuid-Afrika, Kaapstad] de Tafelberg [sterrenbeeld] kunnen zien? Het tafeltje-dek-je komt uit een sprookje. Een coupeuse [naaister] verdient minder dan een tailleuse [kleermaakster]. Taksvrij is taxfree. De tallshipsrace [zeilreus] was imposant. Volgens het Groene Boekje heb ik tandplaque (ook: tandplak). Tante Pos heeft bij de burgerlijke stand haar naam meermaals gewijzigd. Ook tapisserieën [wandtapijt] kun je in een tapissière [gecapitonneerde – bekleden met een verende laag – grote verhuiswagen] vervoeren. Het tepeltje taptemelk en het lulletje rozenwater [sullige, onmannelijke man] heetten – echt waar! – Jut en Jul.

9. De teckel [hond] tackelde [tackel uitvoeren] de inbreker. Te gelegener tijd hoeft niet altijd tegelijkertijd te zijn. Er werd een Te Deum (laudamus: U, God, loven wij) gebeden. Is deze song Tahitiaans, Hawaïaans of Haïtiaans? De Berlijner werd voor teutoon [scheldnaam Duitsers] uitgemaakt. Als de TGV [naam] eenmaal gaat rijden is het een tgv (train à grande vitesse). Die wordt vaak vergeleken met de TEE, de Trans-Europa-expres. Het
the-right-man-in-the-right-placebeginsel [the right man in the right place] geldt hier niet. Theo en Sofie zijn theosofen [aanhangers theosofie: mystiek-filosofische richting]. De thuja is de levensboom (vergelijk: de Yggdrasil – noordse mythologie). De thymusklier is de zwezerik. Hij heeft een TIA'tje gehad (transient ischaemic attack). 'Timesharing' heet in het Nederlands 'periode-eigendom'. Daar moet je ruim mee toe kunnen (VD). Tolueen is methylbenzeen. Hij prees de burgemeester tongue in cheek [meesmuilend, ironisch]. De eurocrisis was een hot topic [zeer actueel onderwerp]. De tragédienne speelde tragikomisch in de tragedie. Trotyl is TNT (trinitrotolueen).

10. Bij het traplopen (trappenlopen) loop je meestal over een traploper. Een trendsetter wil trendsettend trendsetten (VD, of: de trend – mode – zetten). Je kan beter niet in Tsunamië (niet meer in VD) wonen. De Tyrolienne [inwoonster Tirol] jodelde een tyrolienne [jodellied]. Tweederdedeel van de klus was al geklaard. De bohème is de levenswijze van bohemiens en bohemiennes; sommigen van hen zijn of gedragen zich als bohemers [zigeuners]. Wie worden er tot de
oer-Germanen gerekend? Een sardonische lach was oorspronkelijk een Sardische (niet in wdb.) lach. Ze bleven in een wagneriaanse [Wagner] sagenwereld hangen. Geen andere componist kon een dergelijk lisztachtig [Liszt – niet in wdb. – ook: L] stuk produceren.