2326 Dictee zaterdag 31-07-2021 (1) dictee Dictee van de dag (286) √ x

Dictee – dictees [2326]

Oefendictee 571 OUD, geheel herzien naar situatie 2021

Dictee van de dag (286)

1. Hij heeft zijn bon sens [sahns, gmv.] niet gebruikt. Hij wenste me bon voyage [tw.: goede reis]. Eén bon vivant [levensgenieter], twee bon(s) vivants. Niet verwarren met: ci-devants [mv., Franse Revolutie, spotnaam adellijke en vorstelijke personen]! Hij probeerde het met een bon mot [kwinkslag], maar kreeg meerdere bon mots terug. We verwachtten wel een bonne bouche [lekker hapje], maar er waren zelfs meerdere bonnes bouches [+] [vgl. pour la bonne bouche: als een lekker hapje voor het laatst bewaard]. Dat is geen bon ton [gmv., zoals het hoort], maar we zijn er maar op de bonnefooi [op goed geluk] heen gegaan. De Plantenziektekundige Dienst (PD) hield (! na 2012 naar NVWA) zich bezig met fytopathologie [plantenziektekunde] en het gebruik van fytocidepreparaten [stof die planten doodt]. Ik kwam tegen de uitdrukking 'Frisia non cantat' [niet meer in VD]: Friezen zingen niet, ze zoeken oplossingen. Ik maak even een kaasfonduetje klaar om straks lekker te fonduen; daarna fondude ik dus. Het tv-programma 'Farce Majeure' was een persiflage op de uitdrukking 'force majeure' (overmacht). Hij is een F1-fan. O ja, houdt hij van racen of van toetsenbordtoetsen? Foudroyant gangreen is zich snel uitbreidend koudvuur. Fouettés zijn verlengde pirouettes.

2. Frisee is de naam van krulandijvie. Een francala is een breed Turks stokbrood ('gebakken op Franse wijze'). Kordeliers zijn minderbroeders: die dragen een koord. Guereza's zijn (Ethiopische) zijdeaapjes. 'Krijg de ftisis' klinkt wel interessant [tering – slopende vorm van tbc]. Hoe kun je fritporselein het beste omschrijven? Voor welk 'land' staat 'FRL' op een auto [‘landcode’ Friesland – internet: frl]? Ken jij die film-noirregisseur [films noirs [+]]? Fikkie kwam – met mijn portie – helaas om in het fikkie. Zou hij het fiksen [klaarspelen] na het stoppen met fixen [spuiten]? Fil-à-fil [weefsel] en fil d'Écosse 2025 [glansgaren] zijn materialen voor de kleermaker. Er stond een heel filetje voor de balie met filetjes. Ze hadden daar filet americain [BE: preparé, geen mv.] , filet d'Anvers [VD - gerookt – mv. GB: filet(s) d'Anvers – 2025 alles OK!], diverse filet(s) mignons [van de ossenhaas, mv., VD] ook filet pur [biefstuk van de ossenhaas, geen mv.]. Alle filhellenen zijn gedateerd [begin 19e eeuw]. Een nieuwe tak van sport: fit- of powerwalken [fitlopen, wandelen in snel tempo met armbewegingen]. Heeft een fleetowner veel schepen? Nee, een groot wagenpark. Een flandrien is een Vlaamse wielrenner, die buitengewoon goed geschikt is voor Parijs-Roubaix en
Luik-Bastenaken-Luik [de kasseien].

3. Ze hadden een flauwe grap uitgehaald met mijn duffelse jas van flausch [duffelse wollen stof]. Floroglucinol [s] wordt omschreven met de term benzeen-1,3,5-triol. De fine fleur [keur der ingezetenen, geen mv.] van Rosmalen was uitgelopen. We zijn naar Santiago de Compostela [VD] geweest. We verkeerden in een soort finis Poloniae, een staat van onvoorstelbare wanhoop. Floating votes [van zwevende kiezers] zijn winbaar en populair. Het fletse flataanzicht was troosteloos. Foliumzuur is N-pteroyl-L-glutaminezuur. Hoelang zullen ze elkaar nog nutteloos bezighouden? Een bendir is een handtrommel. Dit is een drukbevaren (GB) route. Bewustmaken heeft met bewustmaking te maken, bewust worden met bewustwording, en daarna komt het bewustzijn. Het beroertepercentage na CVA (cerebrovasculair accident) stijgt. Een bevek is in België een beleggingsvennootschap met veranderlijk kapitaal [Luxemburg: sicav = société d’investissement à capital variable]. De uitspraak van 'bergamot' leer je via het meervoud: bergamotten [oh dus].

4. In hun bergères [leunstoel met voetenbank] dronken ze meerdere bergeracs [zoete, witte, Franse wijn]. Zijn optreden was het beradenst van allen. Lopend in de berceau [loofgang, bogengang] zong ze een berceuse [wiegeliedje]. Is een belofte-eed nu wel of niet een eed? Een beluik kan een hofje zijn. De belialskinderen [boosaardig, slecht] zijn de kinderen Belials [Belial = de duivel]. Deze beiers [bes] kun je eten (ook niet-kannibalen), het beiers [Beiers bier] kun je drinken en Beiers [taal] kun je spreken. Met beheime wordt vee bedoeld. De beet van een komodovaraan [3 m, 150 kg] kan dodelijk zijn. De solenodon (lijkt op spitsmuis, m.n. agouta en almiqui) verlamt prooien met een dodelijke beet. Je kunt iemand beetnemen, beetpakken, beetkrijgen of beetgrijpen en daarna beethebben en beethouden. Wat is de basenvolgorde [baa-zuh, van loog dus] die dit leerboek aanhoudt? Is base [bees] gezuiverde cocaïne [zelfde uitspraak als drum-‘n-bass]? Het basralokus is een hardhoutsoort. Een bavet(je) is een slab(betje). Bedolah (bdellium) is welriekende gom. Wat houdt het bedstedegeheim [n/s] in? Geldt dat ook voor/in een bedsteetje? Het was een lesbischebedgenotenexhibitie [demonstratie].

5. Die biecht-tv is niks voor mij. Mogen bernardijnen wel biecht horen? Heeft de bernhardtiti met prins Bernhard en apen te maken? Ja, maar niet in VD [wel GB]. Een berkenmeier is een drinkbeker. Een landengte is een istmus. We kwamen er via een bergengtereeks [n/s]. Hij kreeg een ruim bemeten toelage en kocht daar onder andere een ruimvallend pak van. De belladonna, de wolfskers, werd als schoonheidsmiddel om de pupil te verwijden, gebruikt. Hij zou er bij de erfenis bekaaid afkomen. Behemoths zijn Hebreeuwse grote en sterke viervoetige dieren [mogelijk nijlpaarden]. Ze droeg een schattig batisten [ih] jurkje. Componeer je vaker zoals nu een basso-continuocompositie [basso continuo = becijferde bas – generale bas, zonder onderbreking, = (ook) manier van spelen, ook instrument]?

6. Hij is babylancebestuurder [mv. s]. Die man is bacteriocidedeskundige [n/s]. Ik moet nog naar de bacovewinkel (GB + s, VD: + n/s). Hij is een balaannamevirtuoos. Meten wij in bandbreedte- en -diktematen [beide n/s]? Het bandopnameapparaat [n/s] is stuk. De barensweeën waren al begonnen op de Barentszzee. M'n wiegie was een stijfselkissie, m'n deken was een baaien [baai = grof wollen weefsel] rok [uit een oud liedje]. Hij haalde een baarse streek [domme zet] uit. Kunnen baba's [in Indonesië geboren Chinees van gegoede stand] wel baba's [zekere gebakjes] eten? Die baby was een echte babi [dikzak]. In de vergadering heerste een babylonische spraakverwarring. Een badding (batting) is een meskant bezaagde balk, dik ruim 6 cm en breed 10 tot 23 cm. Badjings zijn Javaanse eekhoorntjes met als synoniem: klapperrat. Baffles [geluidsabsorberende plaat van steenwol] hangen heel hoog in een fabriek. Je kunt deze mooie bagatelle [tèhl – muziek] niet als een bagatel [niemendalletje] afdoen. Bajadères zijn aan de tempeldienst gewijde danseressen-zangeressen in India. Bakra's zijn blanken, met name Nederlanders in Suriname. Een vrouwelijke jeugdige wil baksen [neuken – straattaal].

7. Een baksis is een extraatje en een baksjisj is een fooi. Balderen [uh] is onstuimig schreeuwen en dansen van kor- en auerhoenders in de paartijd. Het lijkt wel of 'balletje-balletje' geen reduplicatie is. Een banaat stond onder leiding van een ban [rechtsgebied] (vergelijk: bandijk, banrecht). Barema's zijn loon- of tariefschalen. Een barcarolle [+ s] is een lied zoals gezongen door Venetiaanse gondeliers. Bara's zijn Surinaamse platte koeken van urdimeel [oe], gebakken in olie. We kennen de groene, de rode en de blauwe baretten. Baretjes (barettetjes) zijn staafvormige broches. Een baroxyton is een oud koperen blaasinstrument. Een barouchettenkoetsier zit bij een licht twee- of vierwielig luxerijtuig op de hoge bok. Baritonzanger en -sax, je schrijft het allemaal … De bas-bariton speelde in zijn vrije tijd basblokfluit en was stiekempjes uitermate verliefd op die verlegen
bas-bleu, die blauwkous.

8. Ze hebben daar een basilicale kruiskerk. Maniakale gekken zijn er afgesprongen. Hij ging met al zijn barring van boord: hij vertrok dus met pak en zak, gepakt en gezakt, met hutje en mutje. Een Friese bart is een waterstoepje, een middeleeuwse bard een zanger-dichter. Onze muziekvereniging heet officieel OBK (Oefening Baart Kunst). Een
osm-gezelschap [ons soort mensen], een groep osm'ers, heeft vaak een ons-kent-onsmentaliteit [ons kent ons]. Allo's [allochtonen] en auto's [autochtonen] zouden jegens elkaar meer respectvol moeten zijn. Die eersten komen allemaal uit Allochtonië. Wat is het verschil tussen blimbing [stervrucht] en blingbling [opzichtige versieringen], of is dat er niet? Bij de kerstborrel nuttigen we meestal meringue [schuimgebak] [merengue = een dans]. Het bier is gijl [gistend] genoeg om getond [in de ton doen] te worden. Een geil [met sterke geslachtsdrift] wijf is lascief [wulps]. De geilbak [geilaard, wellusteling] viel in de gijlkuip [voor het bier]. Chijl of chylus is vet bevattende lymfe. Chymus of chijm daarentegen is de spijsbrij in de maag. Kwantiseren is [fysica] uitdrukken in quanten. Gaines [èh uh] zijn elastische buikkorsetten.

9. De Engelse term voor gekkekoeienziekte is BSE (in goed Nederlands: boviene spongiforme encefalopathie). Gabbro bestaat uit basisch [alkalisch, met de eigenschappen van een base] plagioklaas [mengsel van (chemisch) albiet en anorthiet] en augiet [colofoniumsteen]. Hij is een beetje gaga [kinds, halfwijs]. Een gaganaut of vyomanaut is een Indiase ruimtevaarder. Kinderen, zorg dat ik nooit in gaazen [geriatrisch] of paazen [psychiatrische afdeling van een algemeen ziekenhuis] terechtkom. Lastige meervouden zijn: garde-meubles [opslagplaats], garde-mangers [hulpkok koude schotels] en gardes d'honneur [erewacht]. Zet er maar dubbele guillemetjes (<< ... >>) omheen. Zij woont in een garçonnière [vrijgezellenwoning of -kamer]. Een gamellehut [n/s, gamel = grote ketel] is een bijkeuken. Galoches zijn overschoenen. Is de gas- en lichtrekening al betaald? Ze dronken er nog een paar gamays op (wijn, en die komt uit de Côte d'Or). Nee, ik bedoel niet côtes du Rhône [zelfde mv. of côtes du Rhônes - GB/VD], rhônewijn. De stresscardiomyopathie is het gebrokenhartsyndroom. Het woord 'gebrouwt' [bier van één brouwsel] heeft geen meervoud. Die is buitengewoon choquant (shockerend) en bijzonder shocking, deze shockart [kunst, bedoeld om te choqueren, shockeren].

10. De shoegaze [ee] is een Britse alternatieve rockstijl. Een shockjock is bekend vanwege zijn choqueren (shockeren). Ze droeg een boa [slangvormig kledingstuk] van funfur [nepbont]. Alle boanergessen gloeien van geestdrift en blaken van vurige geloofsijver. Een fourire is een lachstuip. Deze vrouw is een echte royaltywatcher en een Koninklijk Huiskenner. Deze francofone Vlaming schoot op frankolijnen [patrijsachtige vogel]. De franquisten [dictator Franco] vereerden hun caudillo [militaire leider, i.h.b. Franco dus]. Froufrous zijn bereid met crème au beurre. De fulltime onderwijskundig medewerker droeg fumé [donkergekleurd, GB, VD] brillenglazen. Pas op met die frêleste
[broos, teer] zieltjes!

 

 

2325 Dictee vrijdag 30-07-2021 (1) dictee Dictee van de dag (285) √

Dictee – dictees [2325]

Oefendictee 572 OUD, geheel herzien naar situatie 2021

Dictee van de dag (285)

1. De fysica [vr. fysicus] gaf les in fysica [natuurkunde]. Beweert hij dat uit fysisch-chemisch gezichtspunt of vanuit een fysischgeografische invalshoek? De Drie-eenheid bestaat uit Vader, Zoon en Heilige Geest. Wat is een zoon der Kerk [een (rooms-)katholiek], de Zoon des hemels [keizer van China] en een zoon van het Hemelse Rijk [een Chinees]? Er was daar een ijsbaankoek-en-zopie. Hij zorbde [in bal de helling af] dat het een lieve lust was. Waar wilt u wonen: in een agrohotel [voor seizoenarbeiders], aparthotel [appartementenhotel], apartotel [idem], bonenhotel [Bargoens: gevangenis], botel [hotelboot – vgl. hoteldebotel zijn, stapelgek, smoorverliefd], derdeklashotel, dialysehotel, flotel [schip voor toeristisch vervoer van auto's en kampeerwagens, met hotelaccommodatie], lowbudgethotel [voor low budget], grand hôtel [groot, statig], homotel [voor homostellen ...], luxehotel, middenklassenhotel, motel, Oranjehotel [WO II, Scheveningen], podhotel [kleine, luxe kamers, luxekamers], sekshotel (wiphotel), servotel [serviceflat + hotel], urenhotel (uurhotel – ook: liefdeshotel), veelsterrenhotel, vlaschotel(!), vier- of vijfsterrenhotel, wotel [woonhotel] of zotel [zorghotel]? Zorilla's [gestreepte bunzing] en zorillo's [stinkdier] stinken. 'Van Zarathoestra' betekent: zoroastrisch. Met een zottebol [rond, planconvex] kun je krulbollen . Bij zottebollen hoort zotteklap of zottenpraat uitslaan. De windrichting zuidoost ten zuiden wordt afgekort tot Z.O.t.Z.

2. Zouk [oe] is dansmuziek. Labberdaan is zoutevis. Met Wolmans zoutmengsel wordt wolmanzout bedoeld. Met fleur de sel worden zoutvlokken aangeduid. De Zoutzee is de Dode Zee. De afkorting z.o.z. staat voor: zie ommezijde. Is zsa [zeer stil asfalt] hetzelfde als zoab [zeer open asfaltbeton]? Niet per se. Wat houdt de ZSM-aanpak
[zo spoedig mogelijk – bij veelvoorkomende criminaliteit] in? Wil je zucchetti [eetbare pompoen], zucchino [courgette] en de ingrediënten voor zuccotto [It. nagerecht met likeur] meebrengen? Een zuchtmeisje is goed in zuchtzingen [op sensuele wijze kreunen en steunen]. In het Zuiden [(Noord-)Brabant, Limburg] spreken ze allemaal met een zachte 'g'. De Zuiderdriehoek is de Zuidelijke Driehoek [sterrenbeeld]. Mijn opa heeft nog in het Zuidersop(pie) (niet meer in VD – Zuiderzee) gevist. In het kader van de Zuid-Zuidhandel voer de Zuidzeevaarder naar het Zuidzee-eiland. Dit is geen Toscaanse zuil, maar een Korinthische. Er zijn drie mensen gewond geraakt. Een zwezerik is een thymus. Geef duidelijk de lettergreepscheidingen aan in 'zwichtingserving' [zeewezen, zeker touw].

3. Willem de Zwijger was Willem I, Prins van Oranje [lemma ‘zwijger’]. Zwijnen zijn zoals bekend evenhoevige, niet-herkauwende dieren. Geen geld, geen zwitsers … [huursoldaat: ook: pauselijke garde]. Hij was zo zat als een zwitser (of een Maleier). Zwitserduits is
Zwitsers-Duits, Schwyzerdütsch. Zwitterion is amfoliet of betaïne. Duidelijk? De Zwitserse garde is de pauselijke garde. De zydeco [volksmuziek van Franstalige Amerikanen langs de Mississippi] is mede geïnspireerd door de musettemuziek [doedelzak, ook: trekharmonica]. Zythologen [bierkenner] nemen er vaak nog eentje. In de kerstnacht trokken de Drie Koningen (Balthasar, Caspar en Melchior) op naar Bethlehem [VD; NBG: Betlehem], naar het kindeke Jezus (het Kerstkind) in de kribbe. Op kerstmorgen herdenken we dat. Tijdens advent stond er steeds een bloemstuk voor in de kerk. Het alefbeet is het Hebreeuwse alfabet (1e letter: alef). De gasten kunnen nu binnenkomen, naar binnen komen. Ze zullen ons toch wel tegemoetkomen, tegemoetgegaan [VD aaneen, GB: niks] zijn?

4. We zongen het "Gloria in excelsis Deo" (peis (of: pais – dat in de vaste uitdrukking – en vree (niet: vrêe), kyrie eleison). Hoe breek je dat laatste woord trouwens af? We zongen ook "O Heer Jesu, God en mense" ter ere van de godheid van het Kerstkind. De collecte in de kerstdienst was voor de jeugd in Myanmar, om het (beroeps)onderwijs voor hen toegankelijker te maken. Ons werd voorgehouden dat we nieuwgeboren zouden moeten willen zijn. In het non-fictieboek kwam een nonrups [nonvlinder] voor. Je moet zijn eer niet te na komen, daar heb ik je uit-en-te(r)-na voor gewaarschuwd! Het slotlied op het kerstfeest was "Ere zij God in den hoge". Hij was welwillend en mij welgezind. Het genus irritabile vatum is het prikkelbare dichtersgeslacht. Giaur [gaa-voer] is de Turkse scheldnaam voor alle niet-moslims. Hij heeft een giraffennek [giraf - giraffen, giraffe + n/s komt minder vaak voor]. Hebben we nog geld voor enkele geltharingen [mannetje, hommer]? De Gelukzalige Eilanden zijn de Canarische.

5. Meerdere dieren gingen zwaar gebukt onder de stress van de ghibil, de hete woestijnwind in Noord-Afrika: geparden [ee] of cheeta's (jachtluipaarden), de gerbil (steppemarmot, renmuis, woestijnrat), de steppelynx (caracal), de quagga (steppezebra), de coyote (steppewolf), de steppeolifant (in de savannen – mv. n/s – levende Afrikaanse olifant), de manoel (steppekat) en de Nubische wilde ezel
(steppe-ezel). De savannebuffel [mv. n/s] dartelde vrolijk rond in de steppeflora en -fauna. De Hof van Olijven (Gethsemane) bevindt zich op de Olijfberg. Jezus’ hemelvaart (tenhemelstijging) vond plaats op Hemelvaart (Hemelvaartsdag). De gelaatsscans van de gekrookterieters waren diffuus: de beelden waren niet gelijkluidend.

6. Ik ga ervan uit dat er gaandeweg voortgang geboekt wordt. De uomo universale is de universele mens, het ideaal in de renaissancetijd [vergelijk: homo universalis]. Een garen-en-bandvrouwtje verkoopt garen en band in een garen-en-bandwinkeltje. Er was een eens gegeven toestemming om de eensgegeten haver [paardenmest] te mogen weghalen. Catechu is acajou (cachou, kasjoeboom met cashewnoten). Een diknek heeft een dikke nek, een fennek is een woestijnvos, de een heeft een giraffennek, de ander een gazellenek [mv. n/s], je kunt een heftrucknek [niet meer in VD: nekletsel wegens steeds achteromkijken] hebben of een langnek [langhals] zijn, een natnek of -hals [drinkebroer] zijn dan wel uitleggen dat ogoneks (Pools) in bepaalde talen onder sommige letters geplaatste tekens (˛) zijn. Je kunt een olifantsnek hebben of een stierennek dan wel een ossennek, en scheefnek, schurftnek of speknek zijn. Een rooinek of roodnek was vroeger, met name tijdens de Boerenoorlog, een scheldnaam voor de Engelse soldaten.

7. Gamaschen herinneren aan slobkousen en galoches zijn overschoenen. Help, het geboorteaangifteakteregister is zoek! Op zijn autoped heeft hij geautopet. Een snek is een bepaald Vikingschip, snacks kun je eten. Deze deïst [transcendente god die zich terugtrekt] deist [ij] [houdt zich stil] en houdt zich ook gedeisd. Die plant gedijt, gestolen goed niet. Hij was weer in het gebenedijde [gezegende] oord. Een geek [g van goal – ie] is een computerfreak [ie]. In Delft is er altijd wel een akkefietje (akkevietje). Dat miese (miesje – ook: bangelijke) kereltje zat me weer dwars. Deze getijcentrale werkt op getijdenbewegingen. Het gevangeniswezen zit raar in elkaar: gevangenzitten, gevangen krijgen (bij het spelletje), gevangenzetten, gevangenhouden, gevangenmaken, gevangen worden, gevangennemen en gevangen raken. Deze Germaan is een germain [neef met zelfde grootmoeder] van mij. Onder de geuzenvlag dronken de geuzen geuzelambiek. Bij getroebleerde verhoudingen zijn er tamelijk veel troebelen en trubbels: voer voor troubleshooters.

8. Geweldpleging is geweld plegen. Geklaarde boter is ghee [g van goal – ie]. Het glauke [zeegroen] glauconiet [groen tot zwart mineraal] glom in de zon. Het glagolitische schrift is het oudste Kerkslavische schrift. Naast de girandole [kandelaar met armen] lag een gizmo [voorwerp voor op de gitaar]. Wat zijn een in- en een succubus [duivel als man resp. vrouw in de coïtus]? Er werd wat afgehannest (ww.: hannesen). Ze gingen verkeerdjassen, ze hebben dus gegeert
[ww. geerten]. Zij begeert Geert: hij wordt begeerd (en is in trek, gewild, gegeerd). Politici gebruiken soms het épater le bourgeois, het epateren, het overdonderen. De teams zouden gelijk opgaan, welk achterstond kon gemakkelijk gelijkkomen. Ongegeneerd en zonder enige gêne maakten de gens du monde [mensen uit hoogste kringen] de allerallergênantste opmerkingen. Wat is het meervoud van geneesheer-directeur [GB: 4 x!]? Is hier sprake van replica's of van echte genuïniteit [nuu-wie]? De geboorte van de wereld is een soort genesis. En, heb je gelijk gekregen? Je vijand doet aan gejouw, je naaste aan gejou. Elkaar gelukkig nieuwjaar wensen, dat doet goed!

9. Karel vraagt aan zijn vrouw: mag ik Georges oor even lenen? Ja hoor, Sjors' oor staat altijd tot je beschikking. Op Tiengemeten wilden ze twee gemeten uitzetten. Het feest van de zuivering van Maria wordt ook wel Lichtmis (2 februari) genoemd. De maand oktober is nog steeds de Mariamaand nieuw 2025 [o m], de maand mei is (en was al ook) de Mariamaand [m M]. Waarom is februari de zuiveringsmaand [de tijdreken(ings)fouten worden gecorrigeerd]? Zukke [informeel, spreektaal] woorden gebruiken we hier niet! Zulle [BE, spreektaal: hoor, hè, nietwaar?], zeggen ze dat echt in Vlaanderen? Jaja, je zult maar Jood in Rusland zijn. Zullie [zij] zullen wel niet veel meer dan zulo
[zeer uitgebreid lager onderwijs, aanduiding van Piet Vroon voor wo – wetenschappelijk onderwijs] hebben. Diknekken [fig.: rijkaard] met zultlippen [diklip, ook een zeeslak]? Wordt zumbaën (zumba beoefenen – fitness met muziek en dans) begeleid door zummara's (tweedelige houten blaasinstrumenten)? Zurkel is wilde zuring. Hoe moet het? Wel, zus of zo. De zusters van de Heilige Carolus Borromeus (niet meer in VD: een van de vele orden en congregaties) en de zusters van het Rode Kruis werkten eendrachtelijk samen. Mooi zusje is dat, maar helaas hebben we hier geen sororaat [zusterhuwelijk, bij overlijden of gewoon recht op de jongere zussen – Nieuw-Guinea]. Pyrosis [zuurbranden, uit de maag door de slokdarm naar de keel] gaat altijd rechtstandig omhoog. Het Albestuur van de Albehoeder omvat het al.

10. Een acidimeter meet zuur. Een piskijker kijkt pis. En een zuurkijker? Die kijkt zuur. Die zuurpruimen kunnen zelfs het zuur pruimen. Zuurstelen [mv., zuring] hebben niets met zuur stelen te maken. Kun je met een oxymeter [zuurstofmeter] de oxidatie [verbinden met zuurstof] meten? Nee, dus. Zuurstof- of oxystaal wordt wel aangeduid als LD (Linz en Donawitz). Ze kon zuinigjes en zuurtjes kijken! Een zuwe is een looppad door een moeras. De nangka (jackfruit) is de zuurzakboom. Die deen [wilde zwaan] kan vliegen. Zoek op: de Agrippijnse [Vondel], Mantuaanse [Vergilius], Thebaanse zwaan [Pindarus], en de zwaan van Avon [èh-vuhn – Shakespeare  –
Stratford-upon-Avon], Vaucluse [Petrarca, Fontaine-de-Vaucluse] en Kamerijk [Fénélon, aartsbisschop]. Een molukkenkreeft is een zwaardstaart [ook: pijlstaartkreeft]. De Zwaardvis is de Goudvis [sterrenbeeld zuidelijk halfrond]. Wat is de zwaarte (het gewicht) van zwaardrecht [recht van het zwaard, van de sterkste].

 

 

2324 Dictee donderdag 29-07-2021 (1) dictee Dictee van de dag (284) √

Dictee – dictees [2324]

Oefendictee 573 OUD, geheel herzien naar situatie 2021

Dictee van de dag (284)

1. Hij heeft een Zwabische [uit Zwaben] achtergrond. De zwacri [zware criminaliteit]. rukt op en het wibocriaantal [witteboordencrimineel] neemt niet af. De yuanverzwakking [renminbi, renminbi yuan, CNY – China, dialect: yen – symbool: ¥ – = 100 sen] dreigde (nee, niet die van de chouans – uitspraak chouan /ʃuwɑ̃/ [yuan /juwɑn/!] – der Bourbons in de Vendée!). Stimezo is de Stichting voor Medische Zwangerschapsonderbreking. Een bekende zwangerschapsreactie is die van Aschheim-Zondek. Toxicose is pre-eclampsie [zwangerschapsvergiftiging]. Al na drie keer een faro [Brussels mengbier] sloeg hij dronkenmanspraat uit. De hoge of lage rang van moellahs (mollahs) hangt af van geografie en van wel of niet soenniet zijn. Wat zijn striae [zwangerschapsstriemen]? De QE, de quantitative easing, is een monetaire verruiming. Hier volgt nog een kwantum [hoeveelheid] aan vreemde woorden: quantité négligeable (te verwaarlozen hoeveelheid), quantum in me (voor zover ik vermag), quantum libet (q.l.: zoveel men verkiest), quantum placet (of vis; q.p., q.pl. of q.v.: zoveel men belieft), quantum sufficit (of satis; q.s.: zoveel als vereist wordt) en quantum valeat (zoveel als het waard is).

2. Volgens de Hinderwet (VD, specifiek – GB: h) kun je een hinderwetvergunning [GB] krijgen. Een vitrine is een glazen kast, als je daarin je porselein bewaart, is dat ook een glazenkast (ook als je erin woont). Aan glidkruid [lipbloemige plant] heb je weinig voor een glitterjurk. Met gm-voedsel [GB, VD – genetisch gemodificeerd voedsel] wordt frankensteinvoedsel bedoeld. Gnocchi [njoh-kie, gnoh-kie] is een tussengerecht [van zekere balletjes]. De vele go's staan in schril contrast met de weinige no-go's. Wat, g.o.-overleg [georganiseerd overleg] in een gocart [skelter]? Mijn heibeiige [snibbig, kijfziek] tante zou zich tegoed doen aan de pruimedanten [gedroogde pruim]. De goëtie (zwarte magie) werd begeleid door een goezla [eensnarige viool]. Wie goeddoet, goed ontmoet. Dat is een goed opgeleide medewerker. Bij mij kan hij geen goed doen. Misschien zal een jajempie (dan moet je wel jajemen) je wel goeddoen. Die goedsul is van een goeiig type. Hou je meer van gooi-en-smijtfilms, van de film noir [in grauwe, dreigende omgeving], of van slasherfilms [zeer bloederig]? Geef hem een paar golden delicious [handappel - gouden liesje] mee.

3. Golauyoek [oe oo oe]: gefrituurde beignets met varkensvlees.
Golf-deeltjedualisme [verwisselbaar]: snapt u het? Gloriosae memoriae [roemrijker nagedachtenis] John F. Kennedy: "Ich bin ein Berliner." (1961). Met gracieuze gratie schreed zij voort. RL: "Und ich bin ein (halber) Bressiaander". De zwart-Amerikaanse types komen niet uit zwart Afrika. Zoek op: een zwarte dag (dies ater), de Zwarte Hoop [plunderende onbetaalde krijgslieden 16e eeuw], het zwarte front [de neofascisten], de Zwarte Zondag [2e zondag voor Pasen: alles zwart – zwarte zondag = 1991, Vlaams Blok won voor het eerst], de zwarte pest [builenpest] en de Zwarte Dood (specifiek 14e eeuw, anders: zwarte dood). De zwartblaffer, tevens zwartpoeper [geen hondenbelasting betaald], blafte naar de zwartblaarde [zwart met witte kop] koe. Van zwartepieten houden ze niet, Sinterklaas en Zwarte Piet. Niet elke zwartkijker betaalt geen tv-taks [hij kan ook somberen]. De wilde weit is een soort van zwartkoren. Ik heb dat zwart-op-wit. Tot welke beroepsgroep behoort een zwartjan [schoorsteenveger]? De Zwartvoetindiaan keek verschrikt naar de zwartvoetpinguïn. Een solfatare is een zwavelbron. Nordhäuser, Saksisch of rokend zwavelzuur (oleum) is een bekende olieachtige vloeistof.

4. Sulfoxysme is zwavelzuurvergiftiging. Daarvoor heb je zwaveligzure zouten (sulfieten) nodig. Om huiden te ontharen, moet je ze eerst zweden [ontharen met kalkmelk- of brij]. Die zweefmiep (zweefmuts – stewardess) verzorgde onze maaltijd. Wat kookt een zweepkoker [niets – koker aan rijtuig voor zweep]? Hebben sudorifera [zweetdrijvende - VD - middelen] dezelfde uitwerking als een sudatorium [zweetbad, vertrek voor Turkse baden]? Nee, dus. In een zweetkist worden huiden gesmart, onthaard. Een hidradenoom is een zweetkliergezwel (ontsteking: hidradenitis). Sudamen is zweetuitslag. In het zweiboekje van de scheepstimmerman staan enkele zweien (L-vormig) en dubbele zweitjes (T-vormig). Wat is een (in)tumescentie [(op)zwelling]? Na het grand slam (groot slem) volgde een slemppartij [brassen, overdadig eten en drinken]. Een zwemboerka is een boerkini, een hijood
[hie-dzjoet]. Hij heeft last van zwemmerseczeem. Sifonoforen (buiskwallen) hebben een zwemklok [klokvormig, zorgt voor voortbeweging]. Epidermofytie is zwemschimmel. Voor alle parate legeronderdelen geldt steevast de zwemvesttheorie [snel aan te vullen met reservisten].

5. Mijn appeltje [p-woord … penis] is mijn frederikje, een curaçaoënaar past in een deep throat, een bana [zelfde] is Surinaams, een boner [Engels, erectie] niet per se, een cockring past om zo'n eikel, een kobus is een lul en dus een kortjan, een pepernoot [idem] is een pieleman (pielemuis, en een pielenman is werkzaam in de aardewerkindustrie!), een priapisme treedt op zonder viagra, een stijselaar [idem] is een stompie [idem, stompje], een staart [idem] kan een steigertje [erectie] worden, een rampetamp [idem] is een sannie [idem, sanne], een stratenmakersstoeltje [p-woord, groot] is een snikkel [idem], een tampeloeres [idem] is een Surinaamse tollie [idem] en de elfde vinger [idem] ten slotte is een zwelneus [idem]. Een vrouw kun je met een potlood [idem] op de veter nemen [gemeenschap hebben].

6. Hoezo, rijke taal? Een scooper [oe] is een zwenklaadschop. De getuige zwoer, mijn vinger zwoor of zweerde. Medisch gezien is een planocyt een zwerfcel. Het nomadenvolk trok voort. Zwets niet uit je nek, hou je wauwel liever! Van Dale noemt de aronskelk ook aäronskelk. De aäronitische zegen stamt van Aäron, zoon van Amram en Jochebed. Je moet geen Abrammetje willen spelen [halve waarheid vertellen, Gen. 12:13]. Wat belijden de abrahamieten [Syrië: godheid van Christus loochenen]? Abraham teelde Izaäk (bracht … voort) en Izaäk teelde Jakob. Achab huwde met Izebel. Jesaja is de profeet die optreedt tijdens de koningen Jotham, Achaz en Hizkia. De Bijbelse figuur Achitofel is naamgever van alle achitofels [niet te vertrouwen raadgever]. Zijn adamieten naaktlopers? Jazeker! Hard studeren is adammen. Jij bent familie van mij van Adamswege, maar wie is jullie echte adam [stamvader], voor zover bekend? Ahasverus was de Wandelende Jood. De Amorieten vormen in de Bijbel een stam van de Kanaänieten.

7. Twee van de twaalf apostelen zijn Jakobus, de zoon van Zebedeus en Jakobus, de zoon van Alfeus. De Ammonieten woonden ten oosten van de Jordaan en de Dode Zee, ammonieten zijn fossiele weekdieren. Toelichting: veel Bijbelse namen zijn uit VD verdwenen, de hier gebruikte staan er allemaal nog in! Amos is een van de profeten, maar zijn Bijbelboek is ook een van de kleine Profeten [Hosea t/m Maleachi]. Zonder de apostel Andreas hadden we nu nooit dolle of kouwelijke driesen gehad. Anna (Sint-Anna) zou de moeder van Maria geweest zijn. Een voorstelling van het laatste oordeel is (volgens Van Dale) een apocalyps(e), het laatste Bijbelboek is de Apocalyps(e) (Openbaring van Johannes). In het Woord (de logos) wordt het Woord [God de Zoon] geopenbaard. Wat zijn de zeven gaven van de Heilige Geest (zelf de gave Gods)? Wijsheid, inzicht, raad, sterkte, kennis, vroomheid en ontzag voor God. Bacchus' gave is de wijn. Schoonheid en bevalligheid zijn de gaven van Venus en de (3) [Romeins] Gratiën (Grieks: Charites). Aquila [sterrenbeeld =]: Arend, Adelaar.

8. Apollo's en Phoebus' gave is het vermogen tot dichten. Bethesda was een vroege zorginstelling. Betel (NBG) ook? Berseba is een plaats aan de zuidgrens van Kanaän. De benjamin van de familie dankt zijn naam aan de jongste zoon van aartsvader Jakob, Benjamin. Belsazar is verbonden met de uitdrukking 'mene, mene, tekel ufarsin' (letterlijk: geteld, geteld, gewogen, te licht; gij zijt gewogen en te licht bevonden). Met Belial wordt de duivel bedoeld (met zijn kinderen Belials of belialskinderen). Voor Bel: zie Baäl. Een behemoth [VD: groot en sterk viervoetig dier] wordt vereenzelvigd met een nijlpaard. Een beëlzebub is – letterlijk of figuurlijk – een brulaap. Met Beëlzebub [een god] kun je de duivel of de boze geesten uitdrijven. Het beëlzebubsfeest is de schoonmaaktijd. Nou zeg je alweer 'och': 'Och' [eigenlijk: Og] was de koning van Bazan. Wat heeft de (Sint-)Bartholomeusnacht (Bloedbruiloft) met een discipel van Jezus te maken [die nacht viel op de datum van de viering van Sint-Bartholomeus = apostel]? Asafoetida [ee] is duivelsdrek (gebruikt als specerij). Azië komt van Asia.

9. Assyrië was in oudtestamentische tijden een grote en machtige staat in Mesopotamië (hoofdstad: Ninevé), vijand van Israël, dat het tienstammenrijk in ballingschap voerde. Een en ander leidt bij mij tot Ninevitische en assyriologische [assyriologie = bestudering Assyrische oudheden en taal] associaties. Damasceners komen van Damascus. Astarte was de vrouwelijke tegenhanger van de hoofdgod Baäl: de Syrisch-Fenicische (ook: Foenicische) moeder- en vruchtbaarheidsgodin. De Asjoera is voor soennieten en sjiieten – elk met eigen invalshoek – een herdenkings- en vastendag. Wat houdt het jansenisme [weinig mensen voorbestemd tot redding] in? Kolossenzen wonen in Kolosse en het Colosseum [groot amfitheater Rome, ook: Coliseum] is kolossaal. Het liefst zie ik Korinthische zuilen. Abraham kwam uit het Ur der Chaldeeën. De vrouw Ruth uit het gelijknamige Bijbelboek was niet zo rijk als Boaz. Bileam zadelde zijn ezelin en trok heen (ww.: heentrekken). Bethlehem [VD; NBG: Betlehem] is een stad in Palestina (het Midden-Oosten), de geboortestad van Jezus. Met 'Oekiyo-e' (Japans) worden prenten van de vlietende wereld bedoeld.

10. 'Van Dan tot Berseba' is het hele land door. Daniël is een Bijbelboek. Dikke vrienden: 't is David en Jonathan, niet: het is Flip en Jacob [past niet bij elkaar]! Delila verleidde en verraadde Simson (Samson). Deuteronomium is het vijfde boek van de Pentateuch (de Thora). Het veelgebruikte opschrift 'Eben-Haëzer' betekent letterlijk: steen der hulpe (tot hiertoe heeft de Here ons geholpen). Het leek daar wel een hof van Eden [lustoord – paradijs = Hof van eden]. De Edomieten, de afstammelingen van Ezau, woonden in Edom. De tempel van Artemis te Efeze was een van de wereldwonderen. Het nestorianisme [Christus niet alleen 2 naturen, maar ook 2 personen] stamt uit Efeze. Wat zegt onze egyptoloog [Egypte] daarvan? Elias (naam), hij weet het weer beter [toneelstuk, een elias]! Het Hebreeuwse 'Besjt' staat voor 'Baäl Sjem Tov' (Meester van de Goede Naam – benaming van Israël ben Eliëzer (achttiende eeuw), grondlegger van het chassidisme).