vrijdag 4 februari 2022

2587 Dictee maandag 07-02-2022 (1) dictee – Dictee van de dag (477) √ x

Dictee – dictees [2587]

Vragen en opmerkingen: leentfaarrein@gmail.com

Oefendictee OUD 380, geheel herzien naar situatie 2022

Dictee van de dag (477)

1. Wie gaat er nu toch naar Sint Vincent en de Grenadines of all places? Een sirih is een betelplant. Was die sjadchen [huwelijksmakelaar] een sjacherjood [sjacheraar]? De sjahada (meervoud: sjahadas – VD 2018 2020: sjahada's, vergelijk: sjwa's,
GB/VD 2018
maar 2020 ook sjwas – uitspraak - alleen GB) is de islamitische geloofsbelijdenis. De sjabraktapir stamt uit Maleisië. De sixième sens is het zesde zintuig (sixth sense). Sitomanie [vraatzucht] is een ander woord voor boulimie. Bij de sit-in werd op de citer [veel snaren, bespeeld met plectrum] en op de sitar [tokkelinstrument uit
Noord-India
] gespeeld. Waarom danst een sirdar [baas van de sherpa's] nooit de sirtaki [Griekse volksdans]? In Sissifilms [zijzelf] zie je naast veel sissi-jurken en sissi-japonnen soms ook een sissybar (rugleuning achter de buddyseat van een motor – niet te verwarren met een bullbar = aan voorzijde auto) in je gezichtsveld voorbijkomen. Hij liep rond het middaguur nog in sjamberloek [kamerjas]. De vroegere sjahs [vorsten Perzië] hebben zich nooit sjakes [koest, stil, van den domme GB archaïsch; VD: van de domme] gehouden. 'Scheveningen' was in de meidagen van 1940 een sjibbolet [alleen Nederlanders spreken dat goed uit]. Een sjidoech is een gearrangeerd huwelijk. De SIS-kaart [Sociaal Informatie Systeem] is in België ingevoerd in 1998. Shiva, Visjnoe en Brahma zijn de drie belangrijkste goden in het hindoeïsme.

2. Jeuïg is met jeu. Sjappietouwers [baliekluiver, ruwe klant] eten ook sjappie hendele mendele [hutspot]. De sjelosjiem is een rouwperiode van dertig dagen. Als het om 7 dagen gaat, spreken we van sjivve (meervoud: sjivves). Sjemitot (enkelvoud: sjemita) zijn sabbatsjaren. Sjavoeot is het Wekenfeest. Zittend in zijn skaifauteuil [GB, VD ook: skai fauteuil] keek hij naar de skyline van de stad. Vlamingen spreken 'per' met een sjwaklank uit [procent is 'puhr honderd', afko: t.h. = ten honderd]. Is sjlemazzel het antoniem van mazzel? Ja. De sjofel geklede shovelbestuurder gaf geen sjoege, toen de voorbijganger hem groette. De skifflegroup [muziek] was tevens een goed presterende skiffgroep [roeiboot]. De ski-instructeur met zijn mooie ski-jack geeft ook les in skijøring [voorttrekken op ski's door een paard of een auto]. Een skratjie [skraki – skrakipoku = skratjie pokoe = zang] is een Surinaamse trommel, een skua een reuzenroofmeeuw. Zouden ze echt slaags raken? De slip of the tongue werd met een slip of the pen vastgelegd. Op je brood kun je slinger-om-de-trap [stroopjesvet = spekvet met stroop] eten. De sledetocht [n/s naast slee - sleeën] op het sleetje was fascinerend.

3. De gesleede [ww. sleeën, ook: geslede, ww. sleden] afstand was enorm. Het slecht gerichte schot trof geen doel. Sliepuit, sliepuit, alle kinderen lachen je uit. Er zat een heuse sla-uil in de sla. Bij de slemppartij ging er heel wat marasquin [kersenlikeur] door(heen). Heet dit nu een pullover, een slip-over of een spencer? Of is het een slip-on? We eten sliptong. In privé-e-mailadressen vind je vaak een slinger-a. Op het slotfeest van het studentenzangkoor op slot Loevestein bedacht ik, dat mijn joodse collega's binnenkort weer het Slotfeest (achtste dag van het Loofhuttenfeest) zouden gaan vieren. Ik hoorde zijn smartenkreet: smartelijk, dat hij dit smartengeld moet betalen! Op de slowmotionfilm werd de slowfox in slow motion (slomo) uitgevoerd. De slowfoodtrend zette door. Hij was altijd al een slow starter met eten. Een smelleken is een dwergvalk. Smileys zijn emoticons en smoddekoppen zijn schapen [een smodde + n - een slab, geen schaap]. Op een slöjdcursus [onderwijsmethode met klei, karton en hout] hoor je zelden slow handclap [teken van ongenoegen].

4. Een kleine smakker is een smakkertje, een kleine smakkerd is een smakkerdje. Alleen de schrijfwijzevariant 'smartphone' is correct ('smartfoon' niet meer). Het meervoud van smodde [slab, geen schaap] is enkel smodden. De snellopende vogel kon de snelstromende rivier nauwelijks bijhouden. Zou die sniper [scherpschutter] een snipper ophebben [dronken zijn]? Een snijijzer snijdt schroefdraad. Hij gedroeg zich nogal snobby (snobistisch, snobbish). Op het Vikingschip (een snek) hadden ze een snelwerkend gif. Na het sneeuwruimen kon hij zijn sneakers [schoenen – modeartikel] weer aan. Geef mijn snebschoenen [vooraan puntig] eens aan, wil je? Onder een snaredrum (snèhr, ook: snaardrum) zijn snaren gespannen. De Smyrnioot verkocht Smyrnase tapijten. Ondanks de aflopende wekker snoozede ze nog even (na). De snoodaard nam de snoezepoes met haar snottebel mee naar de soapopera. Een sobstory is een sentimentele tranentrekker (tearjerker). Soca is een samentrekking van soul en calypso.

5. Sobriëteit is soberheid (matigheid). Snuffmovies [met afschrikwekkende opnamen] verdraag ik niet. In het snurrevaad [trawlnet] glinsterde een soaker [waterpistool]. De sociaal geneeskundige wilde maar al te graag zijn sociaalgeneeskundige inzichten in de sociale geneeskunde delen met iemand. Social talk [gesprek om het gesprek, zonder diepgang] helpt echt niet bij socializen [informeel contact bv. op conferentie]. Het uiteinde van een buis kan een socket [sok] zijn. De socratische spreuk 'gnōthi seauton' betekent 'ken u zelve' [beide als opschrift met hoofdletter]. De Societas Jesu [S.J., achter de naam s.j.] is de Sociëteit van Jezus [de jezuïeten]. De socinianen ontkennen de Drievuldigheid. Ik haal altijd de sodoku (rattenbeetziekte) en het sudoku'tje (een getallenpuzzel) door elkaar. Wat is 'sociaal-cultureel' en wat 'sociocultureel' [beide: sociaal en cultureel]?

6. Hij haalde scurriele [potsierlijke] strapatsen [bokkensprongen] uit. Scullen is wedstrijdroeien in een scull. 'Al dat soebatten [smeken] om een souvenirtje in de soek [nauwe straat met bazaars] te kopen als herinnering aan het soefisme (stroming islam – nee, geen sofisme! – dat is een drogreden) zal je geen soelaas (verlichting – ook: solaas) bieden', zei hij soeverein [uit de hoogte], terwijl hij een sovereign [Engels gouden pondstuk] uit het kluisje haalde. De sousafoon [muziekinstrument] was vals: dat gaf veel soesa (heibel: ruzie op de hei?). Twee soempia's zijn vier kleine loempiaatjes [elk twee]. De Soemeriërs zijn de oudste bewoners van zuidelijk Mesopotamië. Toen we op de Soenda-eilanden soupeerden kwam er een soepterrientje (soepterrinetje) op tafel. Met Soekot wordt het Loofhuttenfeest gevierd. Sofisticeren is suiker toevoegen aan bier of wijn om het gistingsproces te versnellen. Een soho is een small office home office (thuiskantoor). Ik verzeker u een soigneuze behandeling [vol zorg]. Voorbeelden van soirees zijn de soirée dansante en de soirée musicale. Een
soixante-neuf is een standje 69.

7. Soft is zacht, softenon is thalidomide [afwijkingen baby's!], een soft focus is een foto met vervloeiende lijnen, soft music is zachte, rustige muziek, softpop is rustige popmuziek, softporno staat tegenover hardporno (harde porno), soft sponsoring is verstrekken door bedrijven van geldelijke steun aan clubs zonder daarbij reclame te verlangen als tegenprestatie, software-uitgevers verkopen software (programmatuur) en softijs is een zacht soort consumptie-ijs van ijspoeder (maar: ice is een opwekkende drug, een amfetamine). Sojaolie kun je soi-disant [zogenaamd] op de golven gieten. Een mooi voorbeeld van een sond [zeestraat] is de Sont [Denemarken - Zweden - Kattegat]. Je kon haar somptueuze [weelderige] lichaam kopen voor enkele somoni's [code: TJS] uit Tadzjikistan. Je zult ineens maar een somnambule [slaapwandelaar] voor je op het zebrapad hebben! Hij heeft zijn eerste solo-elpee (solo-lp) uitgebracht. Een solotnik is een Russisch gewicht van vier gram. De solmisatie is door Guido van Arezzo ingevoerd in de elfde eeuw [ut, re, mi].

8. Is het een soloecisme [eu] om voor 'taalfout' solecisme [ee] te schrijven? Nee, beide goed! Een sollwert is een richtwaarde in de regeltechniek. Wordt hier nog serieus gesonjabakkerd? Zo ja, dan kunnen we jullie lijnen toch wel au sérieux nemen, hè? Het solvayprocedé wordt toegepast in de chemie. Een solipsist is een aanhanger van het eigen ik, een ik-aanhanger (nee: geen aanhangwagen!). Deze vervoeging gaat als volgt: soften, stam soft, ik soft, jij softte, wij hebben gesoft. De trappen van vergelijking hiervan zijn: solide [ook: solied], solider, soliedst. In een solfègeklasje (ut, re, mi) wordt gesolfegieerd en beoefent men de solfège (zangoefeningen, het solfeggio, het solfegiëren, solmisatie). Soles à la meunière zijn tongen die voor het bakken door de bloem zijn gehaald. Een son et lumière is een klank-en-lichtspel. Zouden ze in Lesotho ook Sotho spreken? Sorghum is kafferkoren en een sorbenboom is een lijsterbes. Weet jij wat een sor (meervoud: sorren) is? Antwoord: een soroptimiste! Houd het maar op een onverbeterlijke optimiste.

9. De sopranino en de contrabassax zijn muziekinstrumenten. Een gesofisticeerde (gesofistikeerde) dame is een sophisticated lady (ze heette in deze context uiteraard Sophie). Staat dat alles beschreven in Sophocles' tragediën? De gelaedeerde partij spande een proces aan tegen de Staat (der Nederlanden, het Rijk). Een sonjana is een klimmende aardbei. Een USP is een unique sellingpoint (ik heb, ik heb, wat jij niet hebt). De molotovcocktail [met benzine gevulde fles met een lont erin] werd voor het eerst in 1940 gebruikt. Wil je een echte slivovitsj [pruimenbrandewijn] of alleen maar een slivovitsje? Souvlaki is aan een pin geregen geroosterd lamsvlees. Een souter is een psalter. Het barstte toen in de Sovjet-Unie van de sovchozen [staatslandbouwbedrijf]. De souschef – gehuisvest in het souterrain – gaf in zijn rapport sous-entendu [bedekte hint] aan dat invoering van dit sous-vide [langzaam gegaard in een vacuümverpakking en daarna snel gekoeld] voedsel voor het bedrijf onaanvaardbaar was. De sourcecode (broncode) wordt (werd) door Microsoft niet vrijgegeven.

10. Een sousbras [lapje] zit onder de arm, een sousmain onder het schrijfwerk en een souspied [riempje voor broek of kousen] onder de voet. Soubise is saus van in boter gestoofde uien. Bij souperen is er sprake van een souper(tje) dat gegeven wordt. Waar wordt verdachte van gesoupçonneerd [verdacht]? De soulgitarist speelde met veel souplesse voor zijn soumise (gedweeë) publiek. De soukous is een muziekstijl. Je zou bijna een systolische [qua bovendruk] souffle [hartgeruis] van de soufflé [warm gerecht met gesouffleerd eiwit] krijgen. Een soubrette kan een sopraan zijn. De souffre-douleur [het zwarte schaap] kon geen kant meer op.

 

 


2586 Dictee zondag 06-02-2022 (2) – dictee Wekelijkse dicteetest 192 RL √ x

Dictee – dictees [2586]

Wekelijkse dicteetest 192 RL [elke zondag]

Welk van de 3 antwoorden is juist?

Oplossingen: hieronder!


Bron: Oefendictee (oud) 692


1. Zo’n ………… zou zijn eer …………. komen.

a. bètise                                      tena

b. bètise                                      te na

c. bêtise                                       te na

2. Een ………...(steen) is een ………….(steen)

a. galmei                                      kalamein

b. galmij                                       kalamijn

c. galmei                                       kalamijn

3. Chole………... en chole……….. betreffen de gal.

a. litiasis                                         cistitis

b. lithyasis                                      cystitis

c. lithiasis                                        cystitis

4. Het ………… speelt een rol bij …………...

a. gambier                                sirihkauwen

b. gambir                                  sirih kauwen

c. gambir                                  sirih kouwen

5. Zelfs bij de begrafenis van de ………………...

was er een …………………....

a. garde manger                      garde d'honneur

b. garde-manger                      garde d'honneur

c. garde-manger                       garde-d'honneur

6. Hou op met dat …… van die strop aan het …....

a. gebint                                         gebint

b. gebind                                        gebind

c. gebind                                         gebint

7. Hij is …………..., heeft het …………. syndroom.

a. gegripeerd                          gripaal

b. gegripeerd                          griepaal

c. gegriepeerd                         gripaal

8. Hij zat te ………… en bedelde om ………....

a. bee                                  gelee

b. beê                                  gelee

c. beê                                   geleê

9. Hij kende veel …… , maar heeft ook veel ……...

a. genâ                                  geleên

b. gena                                  geleên

c. genâ                                   geleen

10. Wat is het verschil tussen een ……………...

en een ……………...?

a. generaalagent                                generaal-majoor

b. generaal agent                               generaal majoor

c. generaal agent                                generaalmajoor

 

Oplossingen [192]: zie hieronder.

 

--------------------------------------------------------------------


Oplossingen [192]

1c 2c 3c 4b 5b 6c 7b 8b 9a 10a

NB 4 sirih( )kauwen is allebei goed [VD]

NB 7 GB: gegriepeerd, VD: gegripeerd

 

Contact: leentfaarrein@gmail.com


2585 Dictee zondag 06-02-2022 (1) dictee – Dictee van de dag (476) √ x

Dictee – dictees [2585]

Vragen en opmerkingen: leentfaarrein@gmail.com

Oefendictee OUD 381, geheel herzien naar situatie 2022

Dictee van de dag (476)

1. Spagnolet [nj] is flanel, een spanjolet (espagnolet) [nj] een draairoede. Spahi's zijn Arabische inlandse cavaleristen in Franse krijgsdienst. De muur is pas nog gespachtelputzt. Spacewagons [ruime auto] bieden veel ruimte. De spadesteel [n/s] is afgebroken. Laten we nu eerst maar een spa (spaatje) rood nemen. De Spaanse vlieg [schildvleugelige kever, als poeder: afrodisiacum, middel tegen impotentie] had het Spaans benauwd. Is er wezenlijk verschil tussen een Spanjaard en een spanjool? Leiden is de sleutelstad, Haarlem is de Spaarnestad en Utrecht de domstad [al vinden ze daar zelf: D]. De spaghettiwestern bracht een heuse spaghetti-bolognesevreter [spaghetti bolognese] in beeld. Het spaghetti-alla-carbonaragerecht [spaghetti alla carbonara] ging [gleed] erin als koek [of Gods Woord in een ouderling]. Die spraakmakende poging tot spraak maken, moest wel spaak lopen. Een soxhletapparaat is een toestel om te extraheren. SoZa en SoZaWe waren ministeries [gebouwen, instelling: M] in Nederland. Niet alle sp.a'ers zijn sp.a-coryfeeën.

2. Speciësisme is soortdiscriminatie [mens boven dieren]. De spectacles coupés [+] waren spectaculaire spektakelstukken. De spartatlon is maar liefst 346 kilometer lang. Een bepaald soort van dier of plant is een species [spee-sie-jèhs]. Wat is in dit huis de spécialité de la maison? Spart(e)papier [geen mv.] is uit spart(e) (gras) vervaardigd. De special guest (voor de special effects) kreeg speciaalbier aangeboden. Een spinnaker (GB ook: één n) is een ballonfok. Op het spinnewiel [ww.] zat een groot spinnenweb [znw.]. De spillebeen [prikkebeen] at graag spinazie à la crème. Hij repareerde graag spillenwervels. Deze passage moet spiccato [met springende stok] gespeeld worden. Welk middel bevordert het spijs verteren, de spijsvertering? Spelemeien is een vorm van spielerei. In een spelotheek worden spellen uitgeleend. Na de schoonmaakactie door de spes patriae [de jeugd] zag alles er weer spic en span [helemaal schoon] uit. De spetsnaz was een sabotage-eenheid in het Russische leger. De speler-trainer stond op speltbrood voor zijn sporters.

3. Spie-einden passen in mofeinden. Het was zoeken naar een speld in de hooiberg. In a split second was de spoetnik geëxplodeerd. Van 'split level' komt het begrip 'splitlevelwoning'. Een spleetoog is een Japanner. Taedium vitae is spleen (weltschmerz). Geef mijn spitzen even aan, wil je? Die vent heeft opvallende spockoren. De splendide [prachtig] splendid isolation [heerlijke afzondering] beviel ons uitstekend. Met een spitssteker kun je graveren. Een spionnetje is een milde vorm van spionage. Wij spinzen [speuren] nu op die baan, zij had er al eerder op gespinsd. De Spiritus Sanctus is de Heilige Geest. Er is een nuanceverschil [n/s] tussen politesse de coeur [fijngevoeligheid in het omgaan met anderen] en political correctness [politieke correctheid]. Spoelvoetcollybia's zijn plaatjeszwammen. Een spoiler kan aan een auto zitten, maar kan ook een voorziening zijn om kopiëren van cd's onmogelijk te maken. Mijn spondengenoot wist alles van sporenelementen. 'Blaasje gier' is een spoonerisme [voor glaasje bier].

4. Spooms zijn sorbets met champagne, als tussengerecht. Spondeïsche verzen bestaan uit spondeeën [lang – lang]. Met sponzen (sponsen) kun je sponsen (sponzen). Spongieus is sponsachtig (sponsig, sponzig). Het woord 'spongiform' (sponsachtig) staat niet als lemma in VD (wel in GB – 2020), maar de dicteetijger moet het dus wel kennen. In VD was BSE (gekkekoeienziekte) immers 'bovine spongiform encephalopathy', maar GB prevaleert met 'boviene spongiforme encefalopathie'. Inmiddels hanteert VD nu ook de vernederlandste uitdrukking. De spontaneïteit van het publiek was groot, toen de spooky [griezelig, eng] spoof [parodie, persiflage] ten tonele werd gebracht. Ze komen steeds maar weer voorbij: de sporkeboom (ezelsbrug: sprokkelen) en de lorkenboom (lariks). De spouwmuur werd volgesprayd met insectenverdelger. S.P.Q.R. (Senatus Populusque Romanus) zijn senaat en volk van Rome. Voor het verraderlijke 'sprietouw' kun je als ezelsbrug 'spreitouw' gebruiken [zit aan de puttings - mv. - =puttingijzers].

5. De SP-roerganger van vroeger is nu de sp.a-leider. Spread-eagle oratory is bombastische nationalistische retoriek in de VS. Een spreidzit is een spagaat. Is er wezenlijk verschil tussen een sprei-ijzer en een snijijzer? Uit hoeveel spring-in-'t-velds [ook: -velden] bestond dat gymclubje eigenlijk? In spyfi (spy fiction) moet wel spyware voorkomen. Een squadron (afkorting: sqn.) is een eskader. Het SQL is de Structured Query Language. Een squameuze [schubachtig, schubvormig] huid bestaat uit squama's [schub]. Gestreste varkens – met veel stress – vertonen staartbijten. De staart-op is een inrichting in veestallen. Kondigden SS'ers ooit een staakt-het-vuren af? Een SRBM (short range ballistic missile) is een ballistisch wapen voor afstanden tot 800 km.

6. Hare krisjna's zijn volgelingen van een door swami Prabhupada gestichte sekte. GB noemt de beweging Sri Krisjna [2018: verdwenen]. Het takitaki wordt officieel aangeduid als Sranan(g) (Sranan(g)tongo). De squatters (illegale kolonisten) hebben de squaws [indiaanse vrouwen] hardhandig verjaagd. Een squire is een landjonker. Zij stagedivet, ik had al gestagedived. Wat is de officiële benaming: stafchef of chef-staf? Beide (denk ik). Monaco behoort niet tot de
Oud-Griekse stadstaten. Een rus in urbe verenigt als woonplaats de voordelen van stad en land. Stachanovisme is het systeem van officiële erkenning van prestaties die de opdracht overtreffen. Het Stabat Mater zingen we in de week voor Pasen. De Statenvergadering was saai. Er zat geen statiegeld op de staatsiekoets. Een staphorster is een wegkruising, de Staphorster variant [jaren 1980: CDA-VVD met steun van SGP, RPF, GPV] een in de politiek bekend fenomeen. Standstill heeft betrekking op veevervoer. Die Stanfries (GB) spreekt principieel Stadfries (Stadsfries).

7. Een Standaardnederlandssprekende hanteerde de Nederlandse standaardtaal. Zullen we nog een paar stances (stanza's – couplet, strofe) reciteren? Een stalagmiet richt zich op vanaf de grond, een stalactiet hangt [lucht]. Uitblijven van een overeenkomst over het stamijn [grove wollen stof] was een behoorlijke sta-in-de-weg voor het verdere zakendoen. The Star-Spangled Banner is de naam van het (sinds 1916 officiële) volkslied van de Verenigde Staten (vlag:
stars-and-stripes
). Haar bedrijfje was een echte start-up. De Statenbode bedient de Statenfracties. Een stasi was lid van de Stasi [Staats Sicherheitsdienst DDR] en voerde Stasi-praktijken uit. De
IRA-wapens [Irish Republican Army] werden toentertijd [ook: toendertijd] gestasht [geheim opslaan]. Indertijd was prins Willem III Kind van Staat. Statine is een cholesterolverlagend medicijn. De stegomyia [steekmug – Aedes aegypti] is de gelekoortsverwekker. Hou op met steggelen (VD ook: stechelen) over dat Stephen Kingboek. Er stonden heel wat statues (ook: statuen – statue = beeldhouwwerk). Ze had nog steeds ludduvuddu, liefdesverdriet, ldvd.

8. Sauciers zorgen voor de sauzen (sausen). Tanganyika heet nu Tanzania. Een yippie is lid van de Youth International Party [Internationale Jongerenpartij]. Gebedsgenezing volgens de christian science [de leer; organisatie: C S] heet eddyisme. Moet je de teriyaki en de sukiyaki [en vergeet de teppanyaki niet ...] hier met ouguiya's [Mauritanië, MRO], met riyals [Saudi-Arabië [ook: oe], SAR – let op: recent, 2020, ook riyal in Qatar?QAR - rest, andere 3 = rial], met rials [meerdere landen zoals Iran, daar IRR - ook Jemen [YER] en Oman (OMR)] of met rufiyaas [Malediven, MVR] betalen? Die steigerfabriek was een stijger op de beurs. De steiltebalans tussen op- en afgang was volledig zoek. De spijlen (stijlen) van de trap maakten een en ander ook nog gevaarlijk. De ster van Bethlehem [VD; NBG: Betlehem] is de Kerstster, de ster-van-bethlehem (GB) is een plant. Een poinsettia is een kerstster [plant]. De steppeonager en de steppe-ezel [2 x n/s] zijn echte zwervers. Leg in 100 woorden de steppingstonetheorie [softdruggebruikers gaan automatisch naar de zwaardere drugs] uit. Een stent is een prothese in een bloedvat. In de stand op de medische beurs werd deze [die stent dus] aangeprezen. Schrijf je eerder 'stenen tafels' of 'stenen tafelen'? Dat laatste: de tafelen der Wet [VD]. Maar GB heeft beide.

9. Een cyclostyle [ie, ie] is een stencilmachine. Het stendhalsyndroom (syndroom van Stendhal) is de toeristenziekte. Steltlopen zie je vaak op de kermis. Het stemmersheer vocht om de rode potloden voor de Provinciale Statenverkiezingen. Een heirbaan (heerbaan) was vroeger voor het leger, maar nu een hoofdverbindingsweg van de ene streek naar de andere. Hij had vroeger op de steinerschool [vrije school] gezeten en was voor bepaalde signalen nu stekeblind [ww. - stokblind, staarblind]. Stella maris, ster der zee, is een epitheton van Maria. Wil je een Stella Artois, een Hoegaarden of een triple-sec? Een manoel is een steppekat. Deze stentor had een stem als een klok. Wist je dat je van GB voor 'stèle' ook 'stele' mag schrijven? Let op: een stère is iets anders (een wisse – volume van hout: 0,45 m3). Vraag: Buma en Stemra heten nu vast anders? Jazeker: Buma/Stemra [NL – Bureau voor Muziekauteursrecht – Stichting tot Exploitatie van Mechanische Reproductierechten voor Auteurs]. Heb je die Ster-spot [GB/VD - eigennaam] al gezien? Een sterkteonderzoek [n/s] onderzoekt geen sterkwerkende geneesmiddelen.

10. De stereotypie werd toegepast bij het drukken van kranten (met stypen, stereotypen, als drukplaten). Het was een sterreloze nacht. Ze hadden een stereotiep beeld van de organisatie. De Ster van het Zuiden en de grote ster van Afrika zijn diamanten. Stercoraire beschouwingen zijn fecalisch. Het stewardessje was vastberaden. De stiekemerd – hij was trouwens Stier – nam in zijn blootje een blowtje (stickie). Wat doet de Stichting van de Arbeid? Stichomythieën zijn passages in een drama [sprekers om en om]. Zijn stheniciteit [kracht, uithoudingsvermogen] was ongekend. De stiff upper lip is Britse onaandoenlijkheid. De stijfbevroren armoedzaaier werd stijfgevloekt.

 

 

 


woensdag 2 februari 2022

2584 Dictee zaterdag 05-02-2022 (1) dictee – Dictee van de dag (475) √ x

Dictee – dictees [2584]

Vragen en opmerkingen: leentfaarrein@gmail.com

Oefendictee OUD 382, geheel herzien naar situatie 2022

Dictee van de dag (475)

1. De stilb (sb) is een eenheid van lichtsterkte. Een stilist werkt met een pen, een stylist onder andere met een kam (maar hoe moet het dan met de haarstilist?). Een still is een filmfoto. De Stijlgroep [o.a. Theo van Doesburg, Piet Mondriaan, J.J.P. Oud en Gerrit Rietveld] bestaat uit kunstenaars. Als een paard steigert, stijgen zijn voorbenen. Als een werk stilgelegd is, is het stilliggend. De stinkend rijke vent stak nog een stinkedorus (stinkadorus – slechte sigaar) op ook. Hoewel stokoud, was hij nog een stokebrand [opruier, onruststoker]. De stoplossorder werd net op tijd uitgevoerd. De stoepiers [pjees] lokten ons naar de stoepa's [boeddhistisch heiligdom in India]. De stockexchange is de effectenbeurs in Londen. Stobbezwammetjes (GB nu ook – 2021) groeien op stobbehout (GB nu ook – 2021) [2 x n/s]. Een st(j)elp is een stelphoeve. Laten we hier even (bij) stilstaan. Tom Poes, bedenk een stratagème [(krijgs)list]! Welke strapatsen [bokkensprongen] heb je nu weer uitgehaald? Hij balanceerde op het strakgespannen koord. Stoneleek is een op stenige grond geteeld gewas. Heeft die
stoppen-met-rokencampagne [stoppen met roken] veel effect? Een 'storzkoppeling' slaat op brandslangen.

2. De stowaway (verstekeling) dacht dat hij nog in Bulgarije was en wilde met stotinki [munt, mv. 100 stotinka = 1 lev, BGN] stracciatella-ijs kopen. Hij verloor in straight sets [bij tennis]. Kan een streaker [naaktloper] strenggelovig zijn? Hij zat met zijn stretchbroek in de limo [limousine]. Een stuga is een Zweeds buitenhuisje. Het GB laat een stukadoor stuken [ook wel, zoals VD: stuccen] . VD reserveert stuccen dus niet specifiek voor stucco lustro? Nee. Als je iets stukgooit, zal het ook wel stukgaan. Het Stygisch wed is de Styx [met veerman Charon die je voor een obool overzette naar de onderwereld]. Hoe groot is het styptisch [bloedstelpend] vermogen hiervan? Hij sliep sub Jove (sub Jove frigido, onder Jupiter, de hemelgod, onder de blote hemel). Bij bdsm-relaties [bondage, dominance, sadism & masochism] moet er een sub [slaaf, slavin] zijn. Welk specifiek deel bedoel je nu met sub-ABN? Een stylobaat is een zuilenstoel en een styliet een pilaarheilige. De historische Sturm und Drangtijd [lit(t)eraire - doe bij dictee 1 t! - stijlperiode eind 18e eeuw Duitsland] is niet de sturm-und-drangtijd bij de overgang van puber naar adolescent.

3. Tijdens Suarez' regering moesten ambtenaren vaak
stuivertje-wisselen [jobrotation!]. Bij stupefactie is men stupéfait [stomverbaasd]. Sub quocunque titulo [op welke rechtsgrond, onder welk voorwendsel dan ook], je regelt het maar! Gisteren hebben we gesudokud (oeVD, GB). Gaan we vandaag weer sudokuen? Succès fous [= mv.een daverend succes], zijn dat successtory's [VD, GB ook: sss]? Hij werd gesued (werkwoord: sueën, voor het gerecht dagen). Suèdine is peau de pêche, van suède maak je suèdejasjes en suèdeschoenen. Suède jasjes zijn dus niet uit de spellinggratie
[GB/VD: znw. + bnw.]. Suffoqueren leidt tot suffocatie [verstikking]. De suffragettes suizebolden. Sueren [overtollig water lozen] doe je in een suatiesluis. Met een suçon [insnijding kledingstuk - suzonnetje] breng je lijn aan. Een succursale
 [suh-kuhr-saa-luh] is een hulpkantoor. Geef eens een succincte [ks] (beknopte) beschrijving van een succulent (vetplant). Gelukkig word je geen succumbent [verliezer in een burgerlijk proces] door een sudden death [bij sport, verlenging], al zou je dat licht denken; het ligt wel voor de hand. Om voor de hand liggende redenen kan ik hierop niet ingaan. Sundae (waarschijnlijk. van 'sunday') is plombière-ijs (en dat mag je ook doordeweeks eten).

4. Te midden van de super-de-luxe woningen stond een eenzame superdoe-het-zelfzaak. De super 8-film zat in haar suitcase [handkoffer]. De supercoole rockgroep, omringd door groupies, was superbe. Moet de sultane walidé [moeder van regerende sultan] de sultane favorite [(bevoorrechte) gemalin van de sultan] goedkeuren? De sultane Sheherazade vertelde de sprookjes uit de
Duizend-en-een-nacht (1001 - duizend-en-een - nacht). De zanger vond ik vet cool, de gitarist supervetcool. Wat is het verschil tussen infra- [zondeval niet door God gewild] en supralapsarisme [wel + uitverkiezing, predestinatie]? Op het moment suprême sprong de suppoost tussen beiden om tussenbeide te komen. Een superior [overste] vind je in een klooster. Superficies is het recht van opstal. De supersub [scorende invaller] van Go Ahead Eagles was behoorlijk superstitieus [bijgelovig]. De suzanne-met-de-mooie-ogen is lid van de acanthusfamilie (ook: akant) [Afrikaanse slingerplant, ook: kamerplant]. SUV's zijn sports utility vehicles (GB/VD: ook met die s, GB ook wel: suv), luxeauto's [luxe auto's] met [in cijfers] 4wd (fourwheeldrive, auto met vierwielaandrijving – ook: fwd, 4x4). Suttiisme is weduweverbranding [n/s]. Zij is vorig jaar verweduwd.

5. Survivallen is voor survivors [niet in wdb.: overlevers]. Hij werd illico, sur-le-champ, op staande voet, ontslagen. Sushi's [rijstballetje, etc.] zijn in zeewier gewikkeld. Bij een surplace is stilstand geen achteruitgang. Ik zag de tenondergang, het ten onder gaan, van hen die gesurft (gesurfd) hadden! Decharge kan verleend worden [vgl. getuige à décharge], surcharge is een toeslag op de vrachtprijzen en surchargé is overladen in de heraldiek. De Koran telt 114 soera's. Mijn koran was in surah [oe] (zwaar (kunst)zijden weefsel) gehuld. Suramin is een zeer giftig geneesmiddel tegen slaapziekte, met name tegen trypanosomenziekten. Van Vlissingen naar Breskens en vice versa vaart er een swath [small waterplane area twinhull: onder water twee rompen].

6. Als je syfilitisch of luetisch bent, heb je lues of syfilis (sief). Hé, dat leek wel een chiasme (chiasma – kruisstelling: levend of dood, dood of levend)! Bij de svarabhaktivocaal ['melluk', volluk'] denk ik altijd aan damesonderkleding [wat zou ik daarmee bedoeld hebben, geen flauw idee! – 2021: ik denk: bh!]. Swietendrank [uit gedroogde rozijnen] is van Friese herkomst. Sommige Sydneyse hockeyers, Sydneyers, houden sydniërs [paard]. De sybaritische [verwijfd, wellustig] sycofant [beroepsverklikker] viel ten offer aan de swipi, de zweepslang. 'Swing' en 'slice' zijn golftermen. Hoe heeft de SWOT-analyse [strengths, weaknesses, opportunities, threats] uitgepakt? Wat geeft me dat een swell [mieters] gevoel! Dat is een door de duivel ingegeven symmachie [oorlogsbondgenootschap]. Bij lichaamskiespijn spreken we van synesthesie (anesthesie is 'geen pijn'). Synapsen geven pijnprikkels door via axonen en dendrieten. 'Synecdoche' is weer zo'n driemeervoudenwoord [drie meervouden('syncope' trouwens ook). Mijn vader leed vast niet aan klinefelter (het syndroom van Klinefelter). Het Taalunieversum beantwoordt al uw vragen op taalgebied. Wanneer is het volgende taalquizje? Voor goede tabak heb je fijne tabakssaus (fijnetabakssaus) [fijne tabaknodig. Tabacologie houdt zich onder andere bezig met tabaksproductie.

7. Tabasjir is bamboesuiker. 'Zeventiend'eeuws' is een synaloefe [twee woorden samen]. Synalgie is pijn in een ander lichaamsdeel dan het zieke of gewonde. Syndiceren is bij een emissie niet-geplaatste aandelen kopen. Volgens VD is zich syndikeren (niet algemeen B.-N.) zich aansluiten bij een syndicaat (idem – vakbond). 'Spoor' en 'zweem' zijn voorbeelden van synonymie. Er gaat niets boven Groningen of een szechuaneend. Van 'synthesizer' moet je wel alle letters goed opschrijven! Syntagmatisch is niet het bijvoeglijk naamwoord bij syntaxis, maar bij syntagma [paradigma: lineaire opeenvolging van woorden]. Wordt in de synthipop ook de syrinx (de pan(s)fluit) gebruikt? Tegenover de systolische bloeddruk (systole: samentrekking van de spierwand van de hartkamers of hartboezems – bovendruk) staat de diastolische [onderdruk]. Syzygie is samenstand: gemeenschappelijke naam voor conjunctie en oppositie van de zon en de maan. Een talking head (sprekend hoofd) geeft commentaar op de actualiteit op tv.

8. Vlak voor halftime in de sudden death viel de golden goal door een owngoal van Liverpool. Waar komt de term 'procrustesbed' toch vandaan [Grieks rover met bed: benen te lang = afhakken, te kort = 'oprekken']? De colère [woede, vgl. Franse colère] was te snijden in Libië. Een tacker is een nietmachine. Een van de Tachtigers is Herman Gorter. Rein is (nog) geen tachtiger, Jaak wel. De Tachtigjarige Oorlog is in cijfers een 80-jarige oorlog. Dat is nogal tacheles (wiedes). Tachyonen zijn hypothetische deeltjes. Die tache de beauté [schoonheidsvlekje] maakte haar nog mooier. Het verschil tussen tacet [langdurige pauze in muziek] en tacendo [muziek: zwijgend, stil] is me niet helemaal duidelijk. Het tabun [oe] is een zenuwgas. Tabula [uu] rasa maken is schoon schip maken. Tabouleh (VD/GB ook nog: taboulé) is een salade. Op een taboeret [stoeltje, krukje] met je
tablet-pc werken is niet echt handig. Vrijmetselaars (maçons) dragen tabliers [schootsvellen]. Ik begrijp de taboeïsering van de
homo-emancipatie niet. In dat zorgcentrum worden ook tables d'hôtes [of] [open tafel tegen vastgestelde prijs] gehouden. Tabijn staat bekend als een gewaterde (moiré) zijden stof.

9. De krant verschijnt momenteel op tabloidformaat. Er zijn nogal wat tableaus, waaronder vele tableaux vivants [+ groep onbeweeglijke figuren op toneel] en verscheidene tableaux de la troupe [lijst van alle spelers bij een toneelstuk]. Is tableautje vivant trouwens een correct geschreven uitdrukking? De taille douce is een zekere grafische techniek. 'Tycoon' [tie-koon] (magnaat, (Amerikaanse) industriële topfiguur) en 'taikoen' [taaj-koen] hebben geheel verschillende betekenissen. De laatste uitdrukking staat voor: titel die in Japan de shogun tegen het einde van de Tokoegawadynastie aannam. Tyfoon [tie-foon] en taifoen [taaj-foen] zijn slechts vormvarianten voor: hevige wervelstorm in de Chinese Zee en de Grote Oceaan. Een tagrijn is een knorrepot. Tagliatelle is een lintvormige pastasoort. Bij tai-chiën beoefen je het tai chi. Ik tai-chi, tai-chiede, jij tai-chiet, wij hebben
getai-chied. Het 'tafeltje-dek-je' en het 'tafeltje-welbereid' zijn synoniemen.

10. Taeniae vormen een geslacht van lintwormen. Het tae-bobegrip is niet algemeen bekend. Bij tae-bo beoefen je het tae-boën: ik tae-bo, jij tae-boot, zij tae-bode, we hebben getae-bood. Tip: denk maar aan judoën: dat gebeurt soms ook op een taekwondomat. Tadzjikistan heeft tactische troepen. Tactel is een synthetische stof, veel toegepast in sportkleding. Tanto melior [zoveel te beter], het probleem is opgelost. Tali rami is in Indië touw van rameevezels. De taliban rukken op en de talibanisering schrijdt gestaag (gestadig, staagjes aan) al(s)maar voort.